KWALIFIKACJA EKA5 - STYCZEŃ 2025

PYTANIE NR 24.
Na podstawie danych zawartych w tabeli oblicz kwotę zobowiązania z tytułu podatku VAT podlegającą wpłacie do urzędu skarbowego za listopad.
Ilustracja przedstawia tabelę z informacjami dotyczącymi podatku VAT za listopad, co jest związane z kwalifikacją zawodową
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kwotę VAT do wpłaty oblicza się jako: VAT należny ze sprzedaży − VAT naliczony z zakupów − nadwyżka z poprzedniego miesiąca do przeniesienia. Z danych: 11 500,00 − 6 500,00 − 800,00 = 4 200,00 zł. Nadwyżka z października pomniejsza zobowiązanie za listopad.

Pełne wyjaśnienie:

W rozliczeniu VAT za dany miesiąc porównuje się podatek należny (wynikający ze sprzedaży) z podatkiem naliczonym (wynikającym z zakupów). Jeżeli w poprzednim miesiącu powstała nadwyżka podatku naliczonego nad należnym, można ją przenieść na kolejny okres i wykorzystać do zmniejszenia bieżącego rozliczenia.

W tym zadaniu tabela podaje trzy kluczowe wartości:

  • VAT należny od sprzedaży: 11 500,00 zł
  • VAT naliczony od nabycia: 6 500,00 zł
  • nadwyżka z poprzedniego miesiąca (październik): 800,00 zł

Stosujemy praktyczny wzór: zobowiązanie VAT = VAT należny − VAT naliczony − nadwyżka z poprzedniego miesiąca.

Krok po kroku:

  • Najpierw różnica bieżąca: 11 500,00 − 6 500,00 = 5 000,00 zł.
  • Następnie uwzględniamy nadwyżkę przeniesioną z października, która pomniejsza kwotę do zapłaty: 5 000,00 − 800,00 = 4 200,00 zł.

Dlatego poprawnym wynikiem jest 4 200,00 zł.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "5 000,00 zł" odpowiada obliczeniu 11 500,00 − 6 500,00, czyli pominięciu nadwyżki z poprzedniego miesiąca. To typowy błąd, bo przeniesienie nadwyżki jest elementem rozliczenia.
  • "5 800,00 zł" powstaje, gdy ktoś dodaje 800,00 zł zamiast ją odjąć. Nadwyżka z poprzedniego okresu nie zwiększa zobowiązania, tylko je zmniejsza.
  • "800,00 zł" to sama nadwyżka z października, a nie wynik rozliczenia listopadowego. To skutek pomylenia pojęć: nadwyżka to "kredyt" podatkowy do wykorzystania, a nie kwota do wpłaty.

W praktyce księgowej zawsze sprawdzaj, czy w danym miesiącu występuje kwota do przeniesienia z okresu poprzedniego i jaki ma ona kierunek (pomniejsza zobowiązanie albo zwiększa nadwyżkę do dalszego odliczenia).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
VAT należny to podatek wynikający ze sprzedaży towarów lub usług. W rozliczeniu miesięcznym jest to kwota "odprowadzana" od transakcji sprzedaży i stanowi punkt wyjścia do ustalenia, czy powstaje zobowiązanie do wpłaty, czy nadwyżka do przeniesienia.
VAT naliczony to podatek zawarty w zakupach (nabyciu towarów i usług), który podatnik może co do zasady odliczyć. Pomniejsza on VAT należny, bo mechanizm VAT zakłada rozliczenie podatku od wartości dodanej: płacisz różnicę między sprzedażą a zakupami.
Stosuje się zależność: zobowiązanie = VAT należny − VAT naliczony − nadwyżka z poprzedniego miesiąca. Nadwyżka jest "kredytem" podatkowym i zmniejsza bieżącą kwotę do wpłaty. Gdy wynik wyjdzie ujemny, powstaje kolejna nadwyżka.
Nadwyżka z poprzedniego okresu oznacza, że wcześniej VAT naliczony przewyższył należny. Tę różnicę przenosi się na następny miesiąc, aby pomniejszyć bieżące rozliczenie. To zabezpiecza przed podwójnym "płaceniem" podatku mimo wcześniejszej nadpłaty w systemie VAT.
Najczęściej: (1) pominięcie nadwyżki z poprzedniego miesiąca, (2) dodanie nadwyżki zamiast jej odjęcia (błąd znaku), (3) potraktowanie samej nadwyżki jako wyniku, (4) mylenie miesiąca, którego dotyczy przeniesienie.
Nie zawsze. To jest dopiero różnica między VAT należnym i naliczonym za bieżący okres. Jeżeli występuje nadwyżka z poprzedniego miesiąca, trzeba ją uwzględnić i zwykle odejmować od tej różnicy. Dopiero po tym kroku otrzymujesz właściwe zobowiązanie do wpłaty.
Nadwyżka powstaje, gdy w danym okresie VAT naliczony jest większy niż VAT należny. Wtedy zamiast zobowiązania do wpłaty pojawia się kwota do odliczenia w kolejnym okresie rozliczeniowym (przeniesienie) albo do ewentualnego zwrotu, zależnie od sytuacji podatnika.
Kluczowe jest sformułowanie: "nadwyżka podatku naliczonego nad należnym". Taka nadwyżka działa jak odliczenie w następnym miesiącu, więc zmniejsza kwotę do zapłaty. Jeżeli masz zobowiązanie z poprzedniego miesiąca, ono zwiększałoby łączną kwotę do uregulowania.
Potrzebujesz trzech liczb: VAT należny (sprzedaż), VAT naliczony (zakupy) oraz ewentualną nadwyżkę z poprzedniego miesiąca do przeniesienia. Bez tej trzeciej pozycji łatwo zawyżyć wynik, bo pomija się wcześniejsze rozliczenie.
Ćwicz schemat: rozpoznaj VAT należny, VAT naliczony i pozycje "z poprzedniego miesiąca", a potem podstaw do jednego wzoru. Zawsze wykonuj obliczenia w dwóch krokach (różnica bieżąca, potem korekta o nadwyżkę). Sprawdzaj znak i sens ekonomiczny wyniku.
info

Statystycznie 42% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Kwotę VAT do wpłaty oblicza się jako: VAT należny ze sprzedaży − VAT naliczony z zakupów − nadwyżka z poprzedniego miesiąca do przeniesienia."

Źródła:

  • Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, art. 86-99, tekst jednolity: Dz.U. 2022 poz. 931 z późn. zm.

Materiały:

  • Tekst ustawy o podatku od towarów i usług (dział dotyczący odliczeń i rozliczeń)
  • Podręcznik do kwalifikacji z zakresu rachunkowości/podatków dla technika ekonomisty (VAT: należny vs naliczony, nadwyżka)
  • Zestawy zadań rachunkowych z rozliczania VAT (warianty: zobowiązanie, nadwyżka, przeniesienie)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego