KWALIFIKACJA BUD14 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 26.
Na podstawie danych zawartych w tabeli określ dopuszczalne odchylenie powierzchni i krawędzi muru licowanego od kierunku pionowego.
Ilustracja przedstawia tabelę z warunkami technicznymi wykonywania i odbioru robót murarskich, która jest częścią egzaminu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dopuszczalne odchylenie od pionu zwykle podaje się jako limit na 1 m wysokości (mm/m) oraz dodatkowy limit maksymalny na określonym odcinku (np. wysokości kondygnacji).
Wartość "3 mm/m i nie więcej niż 6 mm na wysokości kondygnacji" spełnia oba wymagania jednocześnie, a pozostałe propozycje są zbyt duże lub odnoszą limit do innego zakresu (cały budynek).

Pełne wyjaśnienie:

W kontrolowaniu geometrii ścian kluczowe jest rozróżnienie dwóch równoległych ograniczeń podawanych w tabelach tolerancji wykonania:

  • odchylenie jednostkowe – ile milimetrów od pionu dopuszcza się na każdy 1 m wysokości (mm/m),
  • odchylenie maksymalne – górna granica odchyłki na pewnym odcinku (najczęściej na wysokości kondygnacji albo na całej wysokości budynku).

Odpowiedź "3 mm/m i nie więcej niż 6 mm na wysokości kondygnacji" jest poprawna, ponieważ łączy oba typy limitów w spójny sposób: kontrolujesz pionowość lokalnie na każdym metrze, a dodatkowo nie możesz przekroczyć limitu globalnego w obrębie jednej kondygnacji. W praktyce ma to znaczenie przy murach licowanych, gdzie odchyłki są bardziej widoczne na licu i trudniej je "ukryć" w dalszych warstwach.

Odpowiedź "2 mm/m i nie więcej niż 20 mm na wysokości kondygnacji" jest wewnętrznie podejrzana: bardzo mały limit na 1 m zestawiono z wyjątkowo dużym limitem na kondygnacji, co tworzy niespójne wymaganie (limit maksymalny byłby wtedy mało kontrolujący jakość w typowych wysokościach).
"6 mm/m i nie więcej niż 10 mm na całej wysokości budynku" oraz "10 mm/m i nie więcej niż 30 mm na całej wysokości budynku" wprowadzają inne kryterium (cała wysokość budynku zamiast kondygnacji) i dodatkowo proponują znacznie większe odchyłki jednostkowe, które zwykle nie pasują do wymagań dla powierzchni licowych.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy odpowiedź dotyczy tego samego zakresu co pytanie (kondygnacja vs budynek) i czy obejmuje oba limity (mm/m oraz wartość maksymalną).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):

Oznacza dopuszczalne odchylenie rzędu 3 mm na każdym 1 metrze wysokości elementu.

W praktyce mierzysz pionowość (np. łatą i poziomicą lub laserem), a wynik porównujesz z limitem przeliczonym na badaną wysokość.

Bo mm/m kontroluje lokalne "pochylenie" na krótkim odcinku, a limit maksymalny zabezpiecza przed kumulacją błędów na większej wysokości (np. kondygnacji).

Spełnienie tylko jednego warunku może wciąż dać ścianę poza wymaganiami odbioru.

Najczęściej stosuje się pion murarski, długą łatę z poziomicą lub poziomicę laserową/niwelator.

Ważne jest przyłożenie łaty do lica oraz pomiar w kilku miejscach. Wynik porównuje się z tolerancją na 1 m i z limitem na dany odcinek.

To mur, którego lico stanowi powierzchnię widoczną i estetycznie istotną (np. elewacyjną). Z tego powodu zwykle wymaga się od niego większej dokładności geometrii niż od elementów, które będą później zakryte warstwami wykończeniowymi.

Gdy wymagania odnoszą się do powtarzalnej jednostki robót (kondygnacji) i odbiór prowadzony jest etapami.

Limit na kondygnacji ułatwia kontrolę w trakcie budowy i zapobiega narastaniu odchyłek w kolejnych etapach wznoszenia ścian.

Bo dotyczą innego zakresu kontroli: budynek jako całość vs pojedyncza kondygnacja. Nawet jeśli wartości liczbowe wyglądają rozsądnie, odnoszą się do innego kryterium i nie odpowiadają na pytanie.

Na egzaminie to częsta pułapka językowa.

Typowe pomyłki to: pominięcie drugiego limitu (maksymalnego), pomylenie kondygnacji z całym budynkiem oraz nieuwzględnienie jednostki mm/m.

Warto wprost sprawdzić: "czy ta odpowiedź zawiera mm/m i czy wskazuje właściwy zakres wysokości?".

Tak. Mnożysz wartość mm/m przez wysokość w metrach: np. 3 mm/m × 2,8 m = 8,4 mm.

Następnie musisz jeszcze porównać wynik z limitem maksymalnym (np. "nie więcej niż … na wysokości kondygnacji"), bo on może być bardziej rygorystyczny.

Pomagają m.in. sznur murarski, poziomica, łata, pion murarski oraz laser krzyżowy. Ważna jest też kontrola geometrii na bieżąco, a nie dopiero na końcu.

Im wcześniej wykryjesz odchyłkę, tym łatwiej ją skorygować bez kosztownych poprawek.

Ćwicz odczyt z tabel: znajdowanie wiersza/kolumny dla rodzaju elementu i rodzaju odchyłki, a potem dopasowanie odpowiedzi zawierającej oba warunki (mm/m + limit maksymalny).

Pomaga też zapamiętanie, że pytania często sprawdzają różnicę między "kondygnacją" i "całym budynkiem".

info

Statystycznie 64% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Materiały:

  • Warunki techniczne wykonania i odbioru robót budowlanych (części dotyczące robót murowych/wykończeniowych) – tabele tolerancji
  • Podręczniki/kompendia z technologii robót budowlanych: tolerancje i kontrola geometrii
  • Instrukcje producentów narzędzi pomiarowych (poziomice, lasery) – metodyka pomiaru pionowości

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego