KWALIFIKACJA SPL1 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 12.
Na podstawie danych zawartych w tabeli ustal ekonomiczną wielkość dostawy.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi kosztów związanych z zarządzaniem zapasami w kontekście logistycznym.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Ekonomiczna wielkość dostawy (EOQ) to taka partia, dla której całkowity koszt utrzymania i uzupełniania zapasu jest najniższy. Z tabeli wynika, że minimum kosztu całkowitego wynosi 390 zł przy dostawie 25 kg. Dodatkowo w tym punkcie koszty składowe są równe (195 zł i 195 zł).

Pełne wyjaśnienie:

Ekonomiczna wielkość dostawy (EOQ) oznacza optymalną wielkość jednorazowego zamówienia/dostawy, przy której suma dwóch grup kosztów jest minimalna:

  • koszt utrzymania zapasu (magazynowanie, ubezpieczenie, zamrożenie kapitału, ryzyko przeterminowania),
  • koszt uzupełniania (zamawiania) zapasu (obsługa zamówień, organizacja dostawy, transport, administracja).

W praktyce, gdy zwiększamy wielkość dostawy, zwykle maleje koszt uzupełniania w przeliczeniu na okres (zamawiamy rzadziej), ale rośnie koszt utrzymania (większy zapas średni). Gdy zmniejszamy dostawę, dzieje się odwrotnie: utrzymanie jest niższe, ale uzupełnianie droższe przez większą częstotliwość zamówień.

Aby wyznaczyć EOQ z tabeli, należy wskazać wiersz z najniższą wartością w kolumnie "Całkowity koszt utrzymania i uzupełniania zapasu". W danych z tabeli minimum wynosi 390 zł i występuje przy wielkości dostawy 25 kg, więc to jest rozwiązanie.

Dodatkową kontrolą poprawności (typową dla EOQ) jest to, że w punkcie optymalnym koszty składowe są zbliżone lub równe. W tabeli dla 25 kg koszt utrzymania to 195 zł, a koszt uzupełniania to 195 zł, co potwierdza wybór.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • 10 kg — zbyt mała partia powoduje zbyt częste uzupełnianie i w efekcie wyższy koszt całkowity (w tabeli większy niż minimum).
  • 50 kg — większa partia ogranicza uzupełnianie, ale zwiększa utrzymanie zapasu; koszt całkowity jest wyższy niż dla 25 kg.
  • 75 kg — bardzo duża partia najbardziej podnosi koszty utrzymania, co daje najwyższy koszt całkowity w zestawieniu.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli masz tabelę z kilkoma wariantami dostawy, najpierw zawsze sprawdź koszt całkowity, a dopiero potem użyj równości/zbieżności kosztów składowych jako potwierdzenia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
EOQ to taka wielkość jednorazowego zamówienia/dostawy, przy której łączny koszt utrzymania zapasu i uzupełniania (zamawiania) jest minimalny. W EOQ szuka się kompromisu: większa partia zwiększa magazynowanie, mniejsza zwiększa częstotliwość zamówień.
Najpierw znajdź kolumnę z kosztem całkowitym (utrzymanie + uzupełnianie). Następnie porównaj wartości dla różnych wielkości dostaw i wybierz wiersz z najmniejszą liczbą. To jest EOQ w ujęciu tabelarycznym.
W modelu EOQ minimum kosztu całkowitego wypada zwykle tam, gdzie wzrost kosztów utrzymania przy większej partii równoważy spadek kosztów uzupełniania. Dlatego koszty składowe są wtedy zbliżone lub nawet równe — to praktyczna wskazówka do sprawdzenia poprawności.
To m.in. koszty powierzchni i obsługi magazynowej, energii, ubezpieczenia, ryzyka uszkodzeń i przeterminowania oraz koszt zamrożonego kapitału w zapasie. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle są one już ujęte w tabeli jako "koszt utrzymania".
Koszt uzupełniania to wydatki związane z realizacją zamówienia i dostawy: przygotowanie dokumentów, praca administracyjna, organizacja transportu, przyjęcie dostawy. Im częściej zamawiasz (mniejsze partie), tym ten koszt w skali okresu jest zazwyczaj wyższy.
Nie zawsze. Jeśli w poleceniu jest "na podstawie danych w tabeli", zwykle chodzi o odczyt i wybór wariantu z minimalnym kosztem całkowitym. Wzór EOQ przydaje się, gdy tabeli nie ma i trzeba samodzielnie obliczyć wynik z danych wejściowych.
Najczęstsze są: wybór największej dostawy "bo transport rzadziej" (pomija się magazynowanie), wybór najmniejszej dostawy "bo mały zapas" (pomija się koszty częstych zamówień) oraz odczyt minimum z niewłaściwej kolumny, np. z kosztu utrzymania zamiast z kosztu całkowitego.
Największa partia zmniejsza częstotliwość uzupełniania, ale zwiększa średni zapas w magazynie. To podnosi koszty utrzymania (miejsce, obsługa, ryzyko strat) i może dać wyższy koszt całkowity. EOQ nie maksymalizuje partii, tylko minimalizuje sumę kosztów.
Mniejsze dostawy mogą być lepsze, gdy koszty utrzymania są wysokie (mało miejsca, drogi kapitał, ryzyko przeterminowania) albo gdy popyt jest niepewny. Trzeba jednak kontrolować, czy koszty uzupełniania nie rosną zbyt mocno przez częste zamówienia.
Gdy koszty całkowite są zbliżone, wybór może zależeć od ograniczeń praktycznych: miejsca w magazynie, minimalnych partii dostawcy, terminów transportu czy ryzyka uszkodzeń. Na egzaminie jednak zwykle wskazuje się najniższą wartość z tabeli.
info

Statystycznie 62% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że ekonomiczna wielkość dostawy (EOQ) to taka partia, dla której całkowity koszt utrzymania i uzupełniania zapasu jest najniższy.

Źródła:

  • Wikipedia: Economic order quantity — https://en.wikipedia.org/wiki/Economic_order_quantity (dostęp: 2026-02-18)
  • Investopedia: Economic Order Quantity (EOQ) Definition — https://www.investopedia.com/terms/e/economicorderquantity.asp (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL): Ekonomiczna wielkość zamówienia — https://pl.wikipedia.org/wiki/Ekonomiczna_wielko%C5%9B%C4%87_zam%C3%B3wienia (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z gospodarki zapasami (temat: EOQ i koszty zapasów)
  • Zadania ćwiczeniowe z odczytu i interpretacji tabel kosztów w logistyce
  • Notatki/ściąga: "wybierz minimalny koszt całkowity; w EOQ koszty składowe są zbliżone"

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego