W rozliczeniu VAT kluczowe jest prawidłowe porównanie dwóch wielkości: VAT należnego (od sprzedaży) oraz VAT naliczonego (od zakupów uprawniających do odliczenia). Na deklaracji VAT-7 wartości te są prezentowane w odrębnych pozycjach, a wynik rozliczenia jest konsekwencją ich relacji.
Jeżeli VAT należny jest większy niż VAT naliczony, podatnik ma co do zasady kwotę do wpłaty do urzędu skarbowego. Jeżeli natomiast VAT naliczony jest większy niż VAT należny, powstaje nadwyżka podatku naliczonego – i wtedy zamiast wpłaty pojawia się rozliczenie nadwyżki, najczęściej jako kwota do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy (albo w niektórych sytuacjach jako kwota do zwrotu, zależnie od danych i wyboru w deklaracji).
W tym typie zadania egzaminacyjnego należy:
- odczytać z fragmentów deklaracji wartości odpowiadające podatkowi należnemu i naliczonemu (oraz ewentualne przeniesienia lub korekty widoczne na formularzu),
- ustalić, czy wynik jest dodatni (wpłata) czy ujemny (nadwyżka),
- zgodnie z tym wskazać właściwy rodzaj rozliczenia: "podlegającego wpłacie" albo "do przeniesienia".
Odpowiedź "10 166,00 zł - kwota podatku do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy." oznacza, że na podstawie przedstawionych pozycji VAT-7 wystąpiła nadwyżka podatku naliczonego nad należnym, więc podatnik nie dokonuje wpłaty, tylko przenosi tę kwotę na kolejny okres.
Odpowiedzi zawierające sformułowanie "kwota podatku podlegającego wpłacie" są typowym błędem wtedy, gdy w deklaracji widać nadwyżkę (w takim przypadku wpłata nie występuje). Z kolei inna kwota "do przeniesienia" jest błędna, jeśli nie wynika dokładnie z danych z formularza (częsty mechanizm to pominięcie jednej z pozycji albo błędne odjęcie).
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw rozstrzygnij kierunek rozliczenia (wpłata vs przeniesienie), dopiero potem sprawdzaj zgodność kwoty z danymi z deklaracji.
