KWALIFIKACJA ELM5 - CZERWIEC 2023

PYTANIE NR 34.
Na podstawie fragmentu dokumentacji technicznej cyfrowej pasywnej czujki podczerwieni określ, w którym położeniu należy ustawić zworki w celu włączenia sygnalizacji przy pomocy LED i włączenia wysokiej czułości.
Ilustracja przedstawia fragment dokumentacji technicznej cyfrowej pasywnej czujki podczerwieni, używanej w kontekście
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby spełnić oba warunki, trzeba połączyć ustawienie LED oraz czułości. Z opisu "LED ON/OFF" wynika, że sygnalizacja LED działa, gdy kołki JP3 są zwarte. Z legendy "PIR SENS" wynika, że wysoka czułość (wariant D) oznacza zworki JP1 i JP2 zwarte. Razem daje to: JP1, JP2 i JP3 zwarte.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba jednocześnie spełnić dwa niezależne wymagania: włączyć sygnalizację diodą LED oraz ustawić wysoką czułość czujki PIR. Każde z tych ustawień jest realizowane inną zworką (lub ich zestawem), więc poprawna konfiguracja musi łączyć oba warunki.

Sygnalizacja LED: opis wejścia "LED ON/OFF" wskazuje, że sygnalizacja jest aktywna wtedy, gdy kołki są zwarte. Oznacza to, że aby LED świeciła/sygnalizowała detekcję, należy zewrzeć zworkę JP3.

Wysoka czułość: ustawienie czułości opisane jako "PIR SENS" realizuje się kombinacją zworek JP1 i JP2. Dokumentacja pokazuje kilka wariantów (A–D) i legenda przypisuje im poziomy czułości. Wariant "wysoka czułość" odpowiada konfiguracji, w której obie zworki JP1 i JP2 są zwarte. To typowe rozwiązanie: zmostkowanie obu pinów/zworek wybiera najwyższy poziom wrażliwości detekcji.

Po złączeniu tych informacji otrzymujemy komplet ustawień: JP1 zwarte, JP2 zwarte (wysoka czułość) oraz JP3 zwarte (LED włączona).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Konfiguracja z rozwarciem JP3 nie spełnia warunku włączenia LED, nawet jeśli czułość byłaby ustawiona poprawnie.
  • Ustawienia, w których zwarte jest tylko JP1 lub tylko JP2, odpowiadają niższym poziomom czułości (niskiej lub średniej), więc nie realizują "wysokiej czułości".
  • "Wszystko rozwarte" wyłącza zarówno wymaganą sygnalizację LED, jak i nie ustawia wysokiej czułości.

Wskazówka praktyczna: LED często włącza się na czas testów montażowych (łatwiejsza regulacja pola detekcji), a po uruchomieniu systemu bywa wyłączana, aby nie zdradzać położenia czujki.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zworka (jumper) to mały element, który łączy dwa piny, zamykając obwód. W czujce PIR służy do szybkiej konfiguracji funkcji bez programowania, np. włączenia LED lub wyboru poziomu czułości. Zmiana położenia zworki zmienia działanie urządzenia zgodnie z dokumentacją.
Trzeba sprawdzić legendę symboli na rysunku. Najczęściej czarny prostokąt oznacza "kołki zwarte" (piny połączone), a biały/oznaczony kropkami – "kołki rozwarte" (brak połączenia). Zawsze kieruj się legendą z tej konkretnej dokumentacji, nie przyzwyczajeniem.
W wielu czujkach PIR poziom czułości wybiera się kombinacją dwóch zworek, co daje kilka wariantów ustawień. Wysoka czułość jest zwykle przypisana do wariantu, w którym oba wejścia konfiguracyjne są aktywne, czyli JP1 i JP2 są zwarte. Potwierdza to legenda wariantów (np. A–D) w dokumentacji.
To oznaczenie informuje, że dana zworka steruje sygnalizacją diodą LED. W praktyce pozwala włączyć lub wyłączyć świecenie LED przy detekcji ruchu. W dokumentacji bywa doprecyzowane, czy LED jest aktywna przy zwartych czy przy rozwartych kołkach, więc trzeba to odczytać z opisu.
Najczęściej włącza się LED na etapie uruchomienia i testów: łatwiej wtedy sprawdzić, czy czujka "widzi" ruch w zakładanym obszarze i czy jest poprawnie ustawiona. LED pomaga też wykryć błędy montażu (np. złe skierowanie czujki). Po testach LED często się wyłącza.
Wysoka czułość zwiększa reakcję czujki na niewielkie zmiany promieniowania podczerwonego. W praktyce może to oznaczać większą podatność na zakłócenia: ruch ciepłego powietrza, nasłonecznienie, nagłe zmiany temperatury lub ruch małych zwierząt. Dlatego czułość trzeba dobrać do warunków i przeznaczenia pomieszczenia.
Częste błędy to: odwrócenie znaczenia "zwarte/rozwarte", ustawienie tylko jednego warunku (np. LED) i pominięcie czułości, oraz nieczytanie legendy wariantów. Zdarza się też pozostawienie LED włączonej po montażu w systemie alarmowym, co może ułatwiać zlokalizowanie czujki.
W wielu instalacjach alarmowych LED wyłącza się po testach, aby nie sygnalizowała pracy czujki osobom postronnym. To decyzja projektowa i serwisowa: LED jest bardzo pomocna przy uruchomieniu, ale w gotowym systemie może ujawniać lokalizację czujki. Zawsze postępuj zgodnie z wymaganiami zlecenia i dokumentacją urządzenia.
Najpierw rozbij zadanie na warunki (np. "LED włączona" i "wysoka czułość"). Następnie znajdź w dokumentacji, która zworka odpowiada za każdy warunek (np. JP3 dla LED, JP1/JP2 dla czułości). Na końcu złącz te ustawienia w jedną konfigurację i sprawdź, czy nie ma sprzeczności.
Po ustawieniu zworek wykonuje się test funkcjonalny: zasilenie czujki, odczekanie na stabilizację i przejście w polu detekcji. Gdy LED jest włączona, jej reakcja pomaga ocenić zasięg i kierunek. Dla czułości porównuje się zachowanie czujki przy różnych odległościach i temperaturach tła, zgodnie z instrukcją.
info

Statystycznie 47% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że aby spełnić oba warunki, trzeba połączyć ustawienie LED oraz czułości.

Źródła:

  • Opis ilustracji i fragment dokumentacji technicznej czujki PIR (analiza: zworki JP1/JP2 = PIR SENS, JP3 = LED ON/OFF; legenda: "sygnalizacja włączona gdy kołki zwarte"; wariant D = wysoka czułość) – materiał egzaminacyjny z załączonej ilustracji
  • Passive infrared sensor – Wikipedia (opis działania PIR i zastosowań): https://en.wikipedia.org/wiki/Passive_infrared_sensor (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Instrukcje instalacji i karty katalogowe (datasheet) czujek PIR – sekcje o zworkach i konfiguracji
  • Podstawy elektroniki: wejścia konfiguracyjne, zworki, stany logiczne
  • Materiały dydaktyczne o czytaniu dokumentacji technicznej (legendy, symbole, rysunki montażowe)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego