Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA EKA7 - CZERWIEC 2021



PYTANIE NR 17.
Na podstawie fragmentu ewidencji księgowej ustal kwotę i charakter rozliczenia z urzędem skarbowym z tytułu podatku od towarów i usług.
Ilustracja przedstawia fragment ewidencji księgowej dotyczącej rozliczeń z tytułu podatku VAT.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kwota rozliczenia to różnica między VAT naliczonym i należnym:
2 300,00 zł − 1 380,00 zł = 920,00 zł. Ponieważ VAT naliczony jest większy, konto rozrachunków VAT ma saldo debetowe (Wn > Ma), co oznacza należność od urzędu skarbowego (nadwyżka do zwrotu lub przeniesienia).

Pełne wyjaśnienie:

Rozliczenie podatku od towarów i usług polega na porównaniu dwóch wielkości:

  • VAT naliczony (z zakupów) – w ewidencji ujmowany po stronie Wn konta rozrachunków VAT po przeksięgowaniu,
  • VAT należny (ze sprzedaży) – w ewidencji ujmowany po stronie Ma konta rozrachunków VAT po przeksięgowaniu.

W pokazanym fragmencie ewidencji kwoty wynoszą: VAT naliczony 2 300,00 zł oraz VAT należny 1 380,00 zł. Aby ustalić wynik rozliczenia, liczy się różnicę:

2 300,00 zł − 1 380,00 zł = 920,00 zł.

O charakterze rozrachunku decyduje to, która strona jest większa:

  • Gdy Wn > Ma (nadwyżka VAT naliczonego nad należnym), powstaje należność od urzędu skarbowego – urząd jest dłużnikiem podatnika (kwota może być do zwrotu albo do przeniesienia na następny okres).
  • Gdy Ma > Wn (nadwyżka VAT należnego), powstaje zobowiązanie wobec urzędu skarbowego – kwota do zapłaty.

Dlatego poprawne jest wskazanie 920,00 zł jako należności od urzędu skarbowego. Odpowiedź mówiąca o "920,00 zł – zobowiązanie" wynika zwykle z pomylenia znaczenia salda Wn/Ma. Warianty z kwotami 1 380,00 zł lub 2 300,00 zł są błędne, bo nie są wynikiem rozliczenia (różnicą), tylko pojedynczymi składnikami porównania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest VAT naliczony i gdzie powstaje w firmie?
VAT naliczony to podatek wynikający z faktur zakupowych (nabycie towarów/usług). W praktyce księgowej jest to VAT "do odliczenia", który pomniejsza VAT należny. Po zamknięciu okresu przenosi się go na konto rozrachunków VAT, aby ustalić wynik rozliczenia.
Co to jest VAT należny i z czego wynika?
VAT należny wynika ze sprzedaży udokumentowanej fakturami i jest podatkiem, który zasadniczo ma zostać rozliczony z urzędem skarbowym. W ewidencji po przeksięgowaniu trafia na stronę Ma konta rozrachunków z tytułu VAT i jest porównywany z VAT naliczonym.
Jak obliczyć kwotę rozliczenia VAT z urzędem skarbowym?
Najpierw porównaj sumę VAT naliczonego i VAT należnego za okres. Następnie policz różnicę: |VAT naliczony − VAT należny|. Znak wyniku (czy większe jest Wn czy Ma na koncie rozrachunków) mówi, czy to należność od urzędu, czy zobowiązanie wobec urzędu.
Dlaczego saldo debetowe rozrachunków VAT oznacza należność od urzędu?
Saldo debetowe (Wn > Ma) oznacza, że VAT naliczony przewyższa VAT należny. Ekonomicznie firma ma "nadpłatę" w porównaniu do podatku od sprzedaży, więc powstaje roszczenie wobec urzędu skarbowego: zwrot podatku lub możliwość przeniesienia nadwyżki na kolejny okres.
Kiedy powstaje zobowiązanie wobec urzędu skarbowego w VAT?
Zobowiązanie powstaje wtedy, gdy VAT należny jest większy niż VAT naliczony (Ma > Wn na koncie rozrachunków VAT). Oznacza to, że podatek od sprzedaży przewyższa podatek z zakupów i różnicę trzeba wpłacić do urzędu skarbowego w terminie rozliczenia.
Jakie strony Wn/Ma odpowiadają VAT naliczonemu i należnemu w rozrachunkach?
W typowym ujęciu rozliczeniowym po przeniesieniu na konto "Rozrachunki z tytułu podatku VAT" VAT naliczony zwiększa stronę Wn, a VAT należny zwiększa stronę Ma. Dzięki temu łatwo ustalić saldo: Wn > Ma to należność od US, Ma > Wn to zobowiązanie.
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy ustalaniu salda VAT?
Najczęstsze pomyłki to: odwrócenie stron Wn/Ma dla VAT naliczonego i należnego, mylenie pojęć "należny" i "należność", oraz wybór jednej z kwot (np. 2 300 lub 1 380) zamiast policzenia różnicy. Warto zawsze wykonać działanie i dopiero potem określić charakter salda.
Czy nadwyżka VAT naliczonego zawsze oznacza zwrot gotówkowy z urzędu?
Nie zawsze. Nadwyżka VAT naliczonego nad należnym oznacza należność od urzędu skarbowego, ale podatnik może zwykle wybrać sposób rozliczenia: zwrot na rachunek albo przeniesienie nadwyżki na następny okres. W zadaniach egzaminacyjnych kluczowe jest rozpoznanie "należności od US".
Jak interpretować kwotę 920 zł w rozrachunkach VAT w zadaniu egzaminacyjnym?
Kwota 920 zł to różnica między VAT naliczonym a VAT należnym (2 300 − 1 380). Ponieważ większy jest VAT naliczony, saldo jest debetowe, czyli jest to należność od urzędu skarbowego. Na egzaminie trzeba podać zarówno kwotę, jak i charakter rozliczenia.
Jak szybko sprawdzić na egzaminie, czy to należność czy zobowiązanie VAT?
Najpierw ustal, co jest większe: VAT naliczony czy VAT należny. Jeśli większy jest naliczony, masz należność od urzędu (Wn > Ma). Jeśli większy jest należny, masz zobowiązanie wobec urzędu (Ma > Wn). Na końcu policz różnicę i podaj ją z właściwym opisem.
info

Około 58% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (tekst jednolity), Dz.U. 2023 poz. 120
  • Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jednolity), Dz.U. 2023 poz. 1570

Materiały:

  • Podręcznik do "Podstaw rachunkowości" (dział: konta rozrachunkowe i rozliczenie VAT)
  • Zadania maturalne/kwalifikacyjne z ewidencji VAT na kontach typu T
  • Materiały szkolne z planu kont: konto rozrachunków z tytułu VAT
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego