KWALIFIKACJA MEC5 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 39.
Na podstawie informacji zawartych w ramce (blok sterujący, ustawienia pokręteł) wybierz rzeczywistą warto obrotów i posuwu.
Ilustracja przedstawia dwa pokrętła, które są częścią panelu sterującego, prawdopodobnie maszyny używanej w zawodzie technik
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wartości rzeczywiste wynikają z wartości zaprogramowanych i ustawień override.
S = 1000 × 120% = 1000 × 1,20 = 1200 obr/min.
F = 0,2 × 100% = 0,2 × 1,00 = 0,20 (posuw jak w programie). Dlatego poprawne jest S1200 F0.20.

Pełne wyjaśnienie:

W programie CNC zapisane są wartości zaprogramowane, np. S1000 (obroty wrzeciona) oraz F0.2 (posuw). Operator może jednak zmieniać parametry w trakcie pracy pokrętłami override, czyli korekcją procentową bez edycji kodu.

Zasada obliczeń jest stała:

  • Srzeczywiste = Sprogramowane × (override_S/100)
  • Frzeczywiste = Fprogramowane × (override_F/100)

Z ramki/panelu wynika: S1000 oraz F0.2. Lewe pokrętło dotyczy wrzeciona i jest ustawione na 120%, więc obroty rosną o 20%: 1000 × 1,20 = 1200. Prawe pokrętło dotyczy posuwu i jest ustawione na 100%, więc posuw nie zmienia się: 0,2 × 1,00 = 0,20.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • S1000 F0.24 – pozostawia obroty bez korekcji i jednocześnie zmienia posuw, mimo że feed override wynosi 100%.
  • S2200 F0.34 – wymagałoby znacznie większych procentów (lub innej wartości z programu); nie wynika z pokazanych ustawień.
  • S1800 F0.24 – błędnie interpretuje zarówno korekcję obrotów, jak i posuwu (nie zgadza się ani z 120%, ani ze 100%).

Na egzaminie zwracaj uwagę na symbole przy pokrętłach (wrzeciono vs posuw) i pamiętaj, że 120% to współczynnik 1,20, a nie "dodać 120".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
S to adres prędkości obrotowej wrzeciona (zwykle w obr/min). Wartość z programu może zostać zmieniona w trakcie pracy pokrętłem korekcji obrotów (spindle override), np. 120% oznacza pomnożenie S przez 1,20.
F to wartość posuwu. Posuw rzeczywisty oblicza się jako F z programu pomnożone przez ustawienie feed override/100. Gdy feed override jest 100%, posuw rzeczywisty jest taki sam jak w programie.
Spindle override to korekcja obrotów wrzeciona w procentach. Operator zwiększa lub zmniejsza obroty bez zmiany programu, co pomaga dopasować parametry do warunków skrawania (drgania, materiał, narzędzie).
Feed override zmienia posuw w procentach względem wartości z kodu. Stosuje się je np. przy pierwszym przejściu, gdy trzeba bezpiecznie spowolnić ruch, albo gdy pojawiają się drgania i trzeba zmniejszyć obciążenie narzędzia.
120% to zapis procentowy, czyli współczynnik 1,20. Błąd polega na myleniu procentów z wartością bezwzględną. Poprawnie obliczasz: Srz = S × 120/100, a nie S + 120.
Najczęstsze błędy to: pomylenie pokrętła wrzeciona z pokrętłem posuwu (podobne ikony), założenie 100% bez odczytu wskazówki oraz nieprawidłowe przeliczenie 120% jako 0,120 albo "+120".
G95 oznacza posuw na obrót (mm/obr). Wtedy F opisuje, ile milimetrów ma przesunąć się narzędzie na jeden obrót wrzeciona. Mimo trybu G95 zasada override pozostaje taka sama: F mnożysz przez procent/100.
Zmniejszenie posuwu często pomaga, gdy pojawiają się drgania, pogarsza się chropowatość lub rośnie ryzyko wyłamania ostrza. Obroty można zostawić bez zmian, a obciążenie zmniejszyć właśnie przez korekcję feed override.
Porównaj wynik z wartościami bazowymi z programu: przy 120% obroty powinny wzrosnąć o 20%, a przy 100% posuw nie powinien się zmienić. Jeśli wynik jest większy o kilkaset procent, to znak, że pomylono skalę lub pokrętła.
Ćwicz rozpoznawanie ikon na panelu (wrzeciono/posuw), odczyt skali procentowej oraz szybkie mnożenie przez 0,8; 1,0; 1,2. Rób krótkie notatki: "wartość rzeczywista = program × procent/100".
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 54% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Wartości rzeczywiste wynikają z wartości zaprogramowanych i ustawień override.S = 1000 × 120% = 1000 × 1,20 = 1200 obr/min.F = 0,2 × 100% = 0,2 × 1,00 = 0,20 (posuw jak w programie)."

Materiały:

  • Instrukcja/Podręcznik operatora sterowania CNC (sekcja: override posuwu i obrotów)
  • Materiały dydaktyczne z programowania CNC w ISO 6983 (adresy S, F, G95)
  • Ćwiczenia rachunkowe z przeliczeń procentowych dla parametrów obróbki

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego