Oględziny (kontrola wzrokowa) są najprostszą formą oceny stanu technicznego instalacji kanalizacyjnej, ale mają podstawowe ograniczenie: dotyczą wyłącznie elementów dostępnych i widocznych. W praktyce oznacza to, że bez wykonywania odkrywek można sprawdzić m.in. czy są widoczne ślady nieszczelności, zawilgocenia, korozji/odbarwień, czy połączenia są poprawnie wykonane, czy występują ugięcia lub nieprawidłowe podparcia oraz czy dostępne są elementy rewizyjne.
Przewody kanalizacyjne prowadzone w szachtach instalacyjnych są typowo zlokalizowane w wydzielonej przestrzeni (pion/ciąg instalacyjny), do której zapewnia się dostęp przez obudowę z drzwiczkami lub demontowalny fragment zabudowy. Dzięki temu możliwa jest kontrola wzrokowa przynajmniej części przewodów i kształtek, a często także rewizji.
Pozostałe lokalizacje z odpowiedzi są z definicji ukryte po wykonaniu wykończenia:
- Podposadzkowo – instalacja jest schowana w warstwach podłogi; do jej oceny zwykle potrzebne są odkrywki, pomiary pośrednie lub metody specjalne (np. kamera wprowadzana do przewodu).
- W bruzdach ściennych – bruzda po ułożeniu przewodu jest zasłaniana i wykańczana, więc sam przewód nie jest dostępny do oględzin.
- Podtynkowo – przewód znajduje się za warstwą tynku/okładziny, czyli nie jest widoczny i nie daje się go ocenić wzrokowo bez ingerencji w przegrodę.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "na podstawie oględzin", szukaj odpowiedzi związanej z dostępem serwisowym i widocznością instalacji. Jeśli przewód jest "pod …" lub "w …" i po wykończeniu jest zasłonięty, to oględziny nie wystarczą do oceny jego stanu.