Regulator PI składa się z dwóch części: działania proporcjonalnego (P) oraz całkującego (I). W praktyce jego rozpoznanie na podstawie otrzymanych charakterystyk (np. odpowiedzi skokowej, przebiegów czasowych lub innych charakterystyk z pomiarów) polega na znalezieniu jednocześnie dwóch typowych cech.
Cecha członu I (całkującego): układ ma tendencję do likwidowania uchybu w stanie ustalonym. W wielu układach regulacji samo działanie proporcjonalne pozostawia niezerowy uchyb ustalony, natomiast dodanie całkowania powoduje "dobudowanie" sterowania w czasie tak, aby uchyb malał do zera (albo do wartości bardzo małej, zależnie od warunków i nasyceń).
Cecha członu P (proporcjonalnego): reakcja początkowa jest wyraźna i szybka, a wzmocnienie proporcjonalne wpływa na dynamikę (czas narastania, szybkość dojścia do pobliża wartości zadanej). Dzięki temu PI zwykle reaguje szybciej niż czysty regulator I, który bez członu P może dawać wolniejsze "dochodzenie" i większą skłonność do narastania sterowania zanim błąd zacznie znikać.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne w typowej identyfikacji z charakterystyk:
- "P" – sam człon proporcjonalny często daje stan ustalony z uchybem (nie doprowadza błędu do zera), choć może poprawić szybkość reakcji. Jeśli na charakterystykach widać zanik uchybu w czasie, to samo P zwykle tego nie tłumaczy.
- "I" – sam człon całkujący dąży do eliminacji uchybu, ale zwykle nie daje tak wyraźnej, "natychmiastowej" reakcji początkowej typowej dla członu P. Gdy przebieg pokazuje jednocześnie szybką odpowiedź na początku i likwidację uchybu, bardziej pasuje PI.
- "PD" – człon różniczkujący (D) wpływa głównie na dynamikę (tłumienie, przewidywanie zmian), ale nie eliminuje uchybu ustalonego tak jak człon I. Jeśli kluczową obserwacją z charakterystyki jest zanik uchybu ustalonego, PD jest mniej prawdopodobny.
Wskazówka egzaminacyjna: przy identyfikacji zawsze rozdziel obserwacje na zachowanie początkowe (dynamika) i zachowanie w stanie ustalonym (uchyb). Połączenie "szybko na starcie" + "uchyb znika" to typowy trop prowadzący do PI.
