KWALIFIKACJA SPL4 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 23.
Na podstawie przedstawionego cennika ustal, ile wynosi opłata za przejazd 156 km autobusu zakwalifikowanego do klasy 3 emisji spalin.
Ilustracja przedstawia tabelę z cennikiem opłat elektronicznych za przejazd drogami krajowymi klasy A i S lub ich odcinków w
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W tabeli stawek należy wybrać wiersz "Autobusy" i kolumnę "EURO 3", co daje stawkę 0,35 zł za 1 km. Następnie obliczamy koszt przejazdu: 156 km × 0,35 zł/km = 54,60 zł. Pozostałe odpowiedzi wynikają z użycia innej stawki lub błędu w mnożeniu.

Pełne wyjaśnienie:

Zadanie polega na poprawnym odczycie stawki jednostkowej z cennika oraz wykonaniu prostego obliczenia kosztu przejazdu.

Krok 1: wybór właściwej kategorii pojazdu.
W tabeli występuje osobny wiersz dla "Autobusy niezależnie od dopuszczalnej masy całkowitej". W tym zadaniu wskazano autobus, więc nie wybieramy stawek dla pojazdów ciężarowych 3,5–12 t ani dla pojazdów co najmniej 12 t.

Krok 2: wybór właściwej klasy emisji.
Pojazd jest "zakwalifikowany do klasy 3 emisji spalin", czyli należy użyć kolumny "EURO 3". Z cennika odczytujemy stawkę 0,35 zł za 1 km (dla dróg klasy A i S zgodnie z tytułem tabeli).

Krok 3: obliczenie opłaty.
Opłata = dystans × stawka za 1 km:
156 km × 0,35 zł/km = 54,60 zł.

Dlaczego pozostałe wyniki są błędne?

  • 43,68 zł to typowy skutek użycia zbyt niskiej stawki za kilometr albo błędnego mnożenia (np. pomyłka w zapisie liczby 156 lub w przesunięciu przecinka).
  • 57,72 zł może wynikać z zastosowania niewłaściwej kolumny (innej klasy EURO) lub z pomylenia stawki dla innej kategorii pojazdu.
  • 62,40 zł to częsty efekt użycia stawki 0,40 zł/km (maks. EURO 2) zamiast 0,35 zł/km dla EURO 3, albo zaokrągleń "w górę" bez podstawy.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź dwa razy, czy wybrałeś właściwy wiersz (autobus) i właściwą kolumnę (EURO 3), a dopiero potem wykonuj mnożenie. Na końcu oceń sensowność wyniku: dla 156 km i stawki około 0,35 zł/km koszt powinien być nieco powyżej 50 zł.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw odczytaj z cennika stawkę za 1 km dla właściwej kategorii pojazdu i klasy emisji EURO, a potem pomnóż ją przez liczbę kilometrów. W tym typie zadań kluczowe jest trafne wybranie wiersza (np. autobus) i kolumny (np. EURO 3).
EURO 3 to określony poziom norm emisji spalin, który w cennikach opłat drogowych jest jednym z kryteriów stawki za kilometr. Zwykle im nowsza (wyższa) norma EURO, tym niższa stawka. W zadaniu EURO 3 oznacza wybór odpowiedniej kolumny w tabeli.
W tabelach stawek często rozdziela się pojazdy ciężarowe według DMC oraz autobusy jako osobną kategorię. Jeśli wybierzesz wiersz dla pojazdów ≥12 t albo 3,5–12 t, możesz użyć innej stawki niż przewidziana dla autobusu, co natychmiast zafałszuje wynik obliczeń.
Znajdź wiersz opisany jako "Autobusy niezależnie od dopuszczalnej masy całkowitej", a następnie przejdź do kolumny "EURO 3". Na przecięciu wiersza i kolumny masz stawkę w zł za 1 km. Dopiero tę wartość podstawiasz do mnożenia przez dystans.
W cenniku użytym w zadaniu autobusy mają własną kategorię opisaną jako "niezależnie od dopuszczalnej masy całkowitej", więc w tym konkretnym zestawieniu masa nie zmienia stawki dla autobusu. Nadal jednak stawka zależy od klasy emisji EURO i klasy drogi wskazanej w tabeli.
Najczęstsze są: wybór złej kolumny (pomylenie EURO 3 z EURO 4), wybór złego wiersza (np. pojazdy ≥12 t zamiast autobusów), oraz błędy dziesiętne w mnożeniu (np. 156 × 0,35 policzone jak 156 × 0,035). Pomaga kontrola sensowności wyniku.
To bezpośrednie mnożenie stawki jednostkowej przez dystans: 0,35 zł za 1 km oznacza 35 groszy za każdy kilometr. Dla 156 km: 156 × 35 gr = 5460 gr, czyli 54,60 zł. Inne kwoty pojawiają się po użyciu innej stawki lub błędnej arytmetyki.
Gdy cennik podaje różne stawki dla różnych klas dróg, musisz wybrać właściwą tabelę lub nagłówek odpowiadający trasie. Jeśli tabela dotyczy dróg klasy A i S, to obliczenie wykonujesz na tych stawkach. Użycie stawek z innej klasy drogi zmieni wynik.
Oszacuj wynik "w głowie": 156 km to około 160 km, a 0,35 zł/km to około 0,3–0,4 zł/km, więc koszt powinien wyjść w okolicach 50–60 zł. Jeśli wychodzi np. 5 zł lub 500 zł, to prawie na pewno pomyliłeś przecinek, stawkę albo kategorię pojazdu.
Ćwicz szybkie czytanie tabel: identyfikuj nagłówki, jednostki (zł/km), wiersze kategorii pojazdów i kolumny EURO. Trenuj mnożenie liczb dziesiętnych i zapis kwoty w zł z dwoma miejscami po przecinku. Po obliczeniu zawsze wykonaj krótką kontrolę sensowności.
info

Statystycznie 63% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Źródła:

  • Opis ilustracji w zadaniu (tabela stawek dla dróg klasy A i S; wiersz: autobusy; kolumna: EURO 3; stawka 0,35 zł/km) – materiał dostarczony w treści zadania
  • Kontekst zadania (opis zasad naliczania opłaty elektronicznej: opłata = dystans × stawka; zależność od klasy EURO i kategorii pojazdu) – materiał dostarczony w treści zadania

Materiały:

  • Materiały szkolne z podstaw kalkulacji kosztów transportu drogowego (taryfy, koszty zmienne)
  • Instrukcje i poradniki operatora systemu e-TOLL dotyczące naliczania opłat (sekcja: stawki i kategorie pojazdów)
  • Zadania ćwiczeniowe z odczytu tabel i wykonywania obliczeń na stawkach jednostkowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego