W zadaniach z profilu podłużnego kluczowe są dwa kroki: poprawny odczyt rzędnych (wysokości) w dwóch wskazanych pikietach oraz poprawne zastosowanie wzoru na pochylenie/spadek w %.
1) Odczyt danych z profilu
Na profilu podłużnym znajdź punkty odpowiadające pikietom 0/0+100 oraz 0/0+200. Dla każdego z nich odczytaj rzędną terenu (wysokość). W praktyce najczęstsze pomyłki wynikają z nieuważnego odczytu skali pionowej lub odczytu wysokości projektowanej zamiast terenu.
2) Różnica wysokości ΔH
Oblicz różnicę wysokości między końcem a początkiem odcinka: ΔH = H(0/0+200) − H(0/0+100). Jeśli teren opada, ΔH będzie ujemne, ale w pytaniu o "ile wynosi pochylenie" zwykle podaje się wartość bezwzględną spadku (sama wartość w %). Jeśli egzamin wymaga znaku, trzeba to wyczytać z kontekstu, ale tu podano odpowiedzi jako dodatnie wartości procentowe.
3) Długość odcinka ΔL
Różnica pikiet to 200 − 100 = 100, czyli ΔL = 100 m w terenie. To ważne: nie należy brać długości "na papierze", tylko odcinek w kilometrażu/pikietażu.
4) Obliczenie pochylenia w %
Stosujemy standardowy wzór:
i = (ΔH / ΔL) · 100%.
Po podstawieniu odczytanego ΔH i ΔL = 100 m otrzymuje się wynik procentowy. Odpowiedź "3,1%" jest zgodna z takim sposobem liczenia dla odczytu z profilu.
Dlaczego pozostałe wartości są błędne?
- "4,0%" często wynika z błędu odczytu rzędnej (pomylenie działek skali) albo z przyjęcia innej różnicy wysokości niż ta między wskazanymi pikietami.
- "2,0%" bywa skutkiem nieuwzględnienia pełnej różnicy wysokości (np. odczyt z niewłaściwej linii) lub błędnego ΔL (np. przyjęcia 200 m zamiast 100 m).
- "6,2%" jest typowe przy podwojeniu ΔH (np. odjęcie w złej kolejności i potem "naprawa" znaku) albo przy błędnym przeliczeniu na procenty.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj krótko: H1, H2, ΔH, ΔL, i. Taki schemat minimalizuje pomyłki i ułatwia kontrolę, czy wynik ma rozsądną wielkość.