KWALIFIKACJA BUD1 - PAŹDZIERNIK 2013

PYTANIE NR 7.
Na podstawie receptury roboczej wykonania 1 m3 mieszanki betonowej oblicz, ile cementu i piasku należy użyć na jeden zarób betoniarki o pojemności 200 litrów.
Ilustracja przedstawia tabelę z recepturą roboczą wykonania 1 m3 mieszanki betonowej.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pojemność betoniarki 200 litrów to 0,2 m³, czyli 1/5 objętości 1 m³. Ilości składników z receptury na 1 m³ należy więc podzielić przez 5. Dla receptury 275 kg cementu i 590 kg piasku na 1 m³ otrzymujemy 55 kg cementu i 118 kg piasku na jeden zarób.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba przeliczyć skład mieszanki z receptury roboczej na 1 m³ na ilość potrzebną do wykonania jednego zarobu w betoniarce o pojemności 200 litrów.

Krok 1: zamiana jednostek objętości
1 m³ = 1000 litrów, więc 200 litrów = 200/1000 m³ = 0,2 m³. Oznacza to, że jeden zarób ma objętość równą 1/5 metra sześciennego.

Krok 2: skalowanie receptury
Jeżeli receptura podaje ilości składników na 1 m³, to dla 0,2 m³ każdą ilość mnożymy przez 0,2 (co jest równoważne podzieleniu przez 5). W odpowiedziach widać wartości dla 1 m³: 275 kg cementu i 590 kg piasku. Liczymy:

  • cement: 275 kg × 0,2 = 55 kg
  • piasek: 590 kg × 0,2 = 118 kg

Dlatego poprawne jest wskazanie: "55 kg cementu i 118 kg piasku."

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • "68,75 kg cementu i 147,5 kg piasku" odpowiada skali 0,25 m³ (1/4 m³), czyli betoniarce 250 l, a nie 200 l.
  • "137,5 kg cementu i 147,5 kg piasku" miesza skale: cement wygląda jak dla 0,5 m³, a piasek jak dla 0,25 m³; to typowy błąd nieuwagi i niespójnego przeliczenia.
  • "275 kg cementu i 590 kg piasku" to wartości na 1 m³, czyli brak przeliczenia na objętość jednego zarobu.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw przelicz pojemność betoniarki na m³, zapisz współczynnik skali (tu 0,2), a potem zastosuj go konsekwentnie do wszystkich składników receptury.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Aby przeliczyć litry na m³, użyj zależności: 1 m³ = 1000 l. Dla 200 l: 200/1000 = 0,2 m³. To oznacza, że jeden zarób ma 1/5 objętości 1 m³, więc składniki z receptury na 1 m³ dzielisz przez 5.
Zarób to jednorazowa porcja mieszanki przygotowana w betoniarce w jednym cyklu mieszania. W obliczeniach przyjmuje się zwykle objętość roboczą wynikającą z pojemności (np. 200 l) i na tej podstawie skaluje recepturę składników podaną na 1 m³.
Najpierw wyznacz objętość zarobu w m³ (np. 200 l = 0,2 m³). Następnie zastosuj proporcję: ilość na zarób = ilość na 1 m³ × 0,2. To samo robisz dla cementu, piasku i pozostałych składników, zachowując ten sam współczynnik skali.
Dzielisz przez 5, bo 200 l to 0,2 m³, czyli 1/5 metra sześciennego. Jeśli receptura jest podana na 1 m³, to dla objętości pięć razy mniejszej każdy składnik też jest pięć razy mniejszy. To proste skalowanie proporcjonalne.
Najczęściej myli się jednostki (litry z m³), przyjmuje zły współczynnik skali (np. 0,25 zamiast 0,2) albo przelicza tylko jeden składnik. Błędem jest też przepisanie wartości z receptury na 1 m³ bez obliczeń lub zaokrąglanie w połowie obliczeń.
W obliczeniach egzaminacyjnych zwykle przyjmuje się przeliczenie wprost: 200 l = 0,2 m³. W praktyce może istnieć różnica między pojemnością nominalną a roboczą, ale w zadaniach testowych kluczowa jest poprawna zamiana jednostek i proporcjonalne przeliczenie receptury.
Sprawdź proporcję: jeżeli objętość zarobu to 0,2 m³, to wynik powinien stanowić około 20% ilości z receptury na 1 m³. Dodatkowo oba składniki muszą być przeliczone tą samą skalą. Jeśli jeden jest "połową", a drugi "ćwiartką", to wynik jest niespójny.
Najszybciej: zapisz, że 200 l = 0,2 m³ = 1/5 m³. Potem zastosuj skrót: "na 200 l dzielę przez 5". Dzięki temu minimalizujesz błędy rachunkowe. Na końcu krótko porównaj z wartościami na 1 m³, czy to rzeczywiście 1/5.
Przeliczenia są potrzebne przy robotach na małej budowie, naprawach i drobnych elementach, gdy nie zamawia się betonu z wytwórni, tylko miesza na miejscu. Pozwala to zachować stałą jakość mieszanki i kontrolować zużycie materiałów (cementu, piasku, kruszywa).
Potrzebujesz receptury na 1 m³ (ile kg cementu i piasku przypada na 1 m³ mieszanki) oraz objętości zarobu w m³ wynikającej z pojemności betoniarki. Bez receptury nie da się wyznaczyć konkretnych kilogramów, można jedynie opisać metodę.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 47% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Pojemność betoniarki 200 litrów to 0,2 m³, czyli 1/5 objętości 1 m³."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z technologii betonu (receptury, dozowanie, przeliczenia)
  • Materiały szkoleniowe do kwalifikacji BUD.1 z działu: roboty betoniarskie
  • Zestawy zadań rachunkowych: przeliczenia składu mieszanki na objętość zarobu

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego