KWALIFIKACJA BUD14 + BUD15 - STYCZEŃ 2022 (test 2)

PYTANIE NR 30.
Na podstawie rysunku oblicz, jaka może być maksymalna waga materiałów i narzędzi zgromadzonych na pomostcie rusztowania, jeśli waga robotnika wynosi 100 kg, a przyjęte przyspieszenie ziemskie 10m/s2.
Ilustracja przedstawia fragment rusztowania budowlanego z postacią robotnika na pomoście.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Maksymalną masę materiałów wyznacza się, odejmując od dopuszczalnego obciążenia pomostu (odczytanego z rysunku) masę pracownika.
Skoro pracownik ma 100 kg, a z rysunku wynika dopuszczalne obciążenie całkowite 320 kg, to na materiały i narzędzia pozostaje 320 − 100 = 220 kg.

Pełne wyjaśnienie:

W tego typu zadaniu kluczowe są dwa kroki: odczyt danych z rysunku oraz prosty bilans obciążenia.

1) Co oznacza "dopuszczalne obciążenie pomostu"?
Jest to maksymalne obciążenie użytkowe, jakie może znajdować się na pomoście w tym samym czasie. W praktyce obejmuje ono łącznie ludzi, materiały i narzędzia, czyli sumę wszystkich mas (lub równoważnie – sił ciężaru).

2) Masa a ciężar (rola przyspieszenia ziemskiego)
Zależność fizyczna to: F = m · g. Jeśli zarówno nośność pomostu, jak i waga pracownika są podane w kilogramach (czyli w praktyce jako masy), to do wyznaczenia "ile kg można dołożyć" wystarczy działanie na masach. Podane w treści g = 10 m/s2 ma sens wtedy, gdy na rysunku nośność byłaby podana jako siła (np. w niutonach) i trzeba byłoby przeliczać. W tym zadaniu wynik jest w kg, więc rachunek sprowadza się do różnicy mas.

3) Obliczenie
Z rysunku odczytuje się dopuszczalne obciążenie całkowite pomostu: 320 kg. Następnie uwzględnia się masę pracownika 100 kg.
mmateriałów = 320 kg − 100 kg = 220 kg.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 200 kg – odpowiadałoby innemu dopuszczalnemu obciążeniu z rysunku (np. 300 kg) albo pominięciu części danych.
  • 100 kg – to typowy skutek błędu symetrii lub założenia, że na materiały przypada "tyle co na pracownika", bez uzasadnienia w danych.
  • 320 kg – to najczęściej wynik pominięcia masy pracownika i potraktowania nośności jako limitu tylko dla materiałów.

Na budowie takie obliczenie pomaga unikać przeciążania pomostów, co bezpośrednio wpływa na bezpieczeństwo pracy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw odczytaj z rysunku/tabliczki dopuszczalne obciążenie pomostu. Następnie odejmij masę pracownika (i ewentualnie innych osób). Otrzymana różnica to maksymalna masa materiałów i narzędzi, którą można bezpiecznie zgromadzić na pomoście.
Przyspieszenie g jest potrzebne, gdy trzeba przeliczać między masą (kg) a siłą ciężaru (N) według wzoru F = m·g. W wielu zadaniach z obciążeniami występują wartości w niutonach lub kN. Gdy wszystko podane jest w kg, często wystarczy rachunek na masach.
To maksymalna wartość obciążenia użytkowego, jaką pomost może przenieść podczas pracy. Obejmuje ono sumę obciążeń od ludzi, materiałów i narzędzi. Przekroczenie limitu zwiększa ryzyko ugięć, uszkodzeń elementów i wypadku.
Najczęściej myli się masę z siłą (kg z N), pomija masę pracownika, albo błędnie odczytuje z rysunku wartość nośności (np. bierze inną klasę/sekcję). Zdarza się też dodawanie zamiast odejmowania, gdy pytanie dotyczy "ile jeszcze można dołożyć".
Zwykle nie. W praktyce limit obciążenia pomostu oznacza łączną sumę: pracownicy + narzędzia + materiały. Dlatego, jeśli na pomoście przebywa pracownik, jego masa "zużywa" część dopuszczalnego obciążenia i zmniejsza to, ile można dołożyć materiałów.
Gdy nośność/obciążenie jest podane jako siła (N lub kN), a w zadaniu pytają o masę w kg. Wtedy stosuje się m = F / g. Przykładowo przy g≈10 m/s2 łatwo oszacować masę z siły, ale trzeba pilnować jednostek (kN to 1000 N).
Szukaj opisu typu "dopuszczalne obciążenie", "klasa obciążenia" lub wartości liczbowej przypisanej do pomostu. Uważaj, czy rysunek podaje limit dla całego pomostu, dla 1 m2, czy dla jednego pola. Dopiero po tym wykonuj obliczenia.
W zadaniach zawodowych często operuje się "wagą" w potocznym sensie (kg), bo tak podaje się masę ludzi i materiałów na budowie. Fizycznie poprawną jednostką siły jest N, ale jeśli wszystkie dane wejściowe są w kg i chodzi o praktyczny limit składowania, wynik w kg jest czytelniejszy.
Tak, ale tylko w granicach dopuszczalnego obciążenia i zgodnie z zasadami organizacji stanowiska pracy. Stal jest ciężka, więc łatwo przeciążyć pomost, zwłaszcza gdy dojdą jeszcze narzędzia i obecność pracowników. Zawsze porównuj łączną masę z limitem nośności.
Ćwicz: (1) odczyt wartości z rysunków i opisów technicznych, (2) rozróżnianie kg i N oraz użycie wzoru F=m·g, (3) proste bilanse "limit minus obciążenia już obecne". Sprawdzaj też, czy pytanie dotyczy masy całkowitej czy masy "pozostałej do wykorzystania".
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 48% zdających egzamin. trudne

Materiały:

  • Podręcznik BHP dla robót budowlanych (materiały szkolne branżowe)
  • Instrukcje producentów rusztowań dotyczące klas obciążenia i użytkowania pomostów
  • Powtórzenie podstaw mechaniki: masa, ciężar, siła, jednostki

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego