KWALIFIKACJA PGF8 - STYCZEŃ 2020 (test 2)

PYTANIE NR 35.
Na podstawie wykresu kołowego przedstawiającego udział segmentów rynku reklamy w danym roku, określ, o ile punktów procentowych udział magazynów kolorowych przewyższa udział radia.
Ilustracja przedstawia wykres kołowy (pierścieniowy) obrazujący udział różnych mediów w rynku reklamy.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Różnica w punktach procentowych to proste odejmowanie dwóch udziałów odczytanych z wykresu. Magazyny kolorowe mają 12,5%, a radio 8,5%, więc przewaga wynosi 12,5 − 8,5 = 4,0 p.p.. Pozostałe wartości nie wynikają z tych dwóch odczytów albo są efektem pomylenia kategorii.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba wykonać typową czynność z analizy rynku reklamy: porównać udziały dwóch mediów na wykresie kołowym. Najpierw odczytuje się wartości z segmentów (z pomocą legendy), a następnie liczy różnicę.

Krok 1: odczyt danych
Udział kategorii "Magazyny kolorowe" wynosi 12,5%. Udział kategorii "Radio" wynosi 8,5%.

Krok 2: obliczenie różnicy w punktach procentowych (p.p.)
Gdy pytanie brzmi "o ile udział X przewyższa udział Y", liczymy: większa wartość minus mniejsza wartość.
12,5% − 8,5% = 4,0, czyli 4 punkty procentowe.

Dlaczego inne odpowiedzi są niepoprawne?

  • "O 7 punktów procentowych." – taki wynik pojawia się zwykle wtedy, gdy odczyta się inną kategorię zamiast radia albo pomyli wartości w legendzie. Dla radia na wykresie jest 8,5%, więc różnica z 12,5% nie może dać 7 p.p.
  • "O 2 punkty procentowe." – to zaniżona różnica; mogłaby wynikać z błędu rachunkowego lub pomyłki w odczycie jednej z wartości.
  • "O 5 punktów procentowych." – również nie zgadza się z odejmowaniem 12,5 − 8,5; bywa skutkiem zaokrąglania "w pamięci" zamiast użycia dokładnych danych z wykresu.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź dwie rzeczy: (1) czy dobrze dopasowałeś kolor segmentu do nazwy w legendzie, (2) czy liczysz punkty procentowe jako różnicę wartości procentowych, a nie "procent z procenta".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Punkt procentowy (p.p.) to różnica między dwiema wartościami procentowymi, np. 12,5% − 8,5% = 4 p.p. Procenty opisują udział w całości, a p.p. opisują zmianę/różnicę udziałów. Błąd "4%" zamiast "4 p.p." to częsta pomyłka w zadaniach z wykresów.
Najpierw znajdź w legendzie nazwę medium i przypisany jej kolor, a potem odczytaj wartość procentową przy odpowiadającym segmencie. W tym typie zadań kluczowe jest, by nie pomylić podobnych segmentów oraz czytać dokładnie wartości z częścią dziesiętną (np. 8,5%).
Gdy pytanie brzmi "o ile przewyższa", liczysz większy udział minus mniejszy udział. To daje różnicę w punktach procentowych. Nie dodajesz udziałów i nie liczysz "procentu z procenta" – wykonujesz zwykłe odejmowanie na odczytanych wartościach.
Wykres kołowy ma wiele kolorów, a legenda bywa ułożona w kolejności odpowiadającej segmentom. Szybkie czytanie "na oko" uruchamia heurystyki i łatwo przypisać wartość do złego medium. Pomaga metodyczne podejście: najpierw legenda (nazwa→kolor), potem segment (kolor→liczba).
Zasadniczo tak: wykres kołowy pokazuje strukturę całości, więc udziały segmentów powinny sumować się do 100%. Jeśli suma jest inna, może to oznaczać zaokrąglenia, brakujący segment "inne" albo błąd danych. Sprawdzenie sumy pomaga ocenić, czy odczyt jest wiarygodny.
Najczęstsze są: (1) odjęcie w złej kolejności (mniejsza minus większa), (2) pominięcie części dziesiętnych (np. 8,5 traktowane jak 8), (3) wybór odpowiedzi "intuicyjnej" bez obliczeń. Dobra praktyka: zapisz dwa udziały i wykonaj odejmowanie na papierze.
Analizę udziałów wykorzystuje się podczas planowania kampanii (dobór kanałów), przygotowania rekomendacji dla klienta, tworzenia raportów i prezentacji oraz porównywania trendów rok do roku. Zrozumienie struktury rynku pomaga uzasadnić alokację budżetu i wybór nośników reklamy.
"O ile przewyższa" oznacza różnicę: X − Y, gdzie X jest większe. Jeśli wynik wychodzi ujemny, to znak, że odjąłeś w złej kolejności albo źle odczytałeś wartości. W takich zadaniach wynik powinien być dodatnią liczbą p.p.
Jeżeli pytanie mówi o "punktach procentowych", odpowiedź podajesz w p.p. – jako różnicę wartości procentowych. Użycie "%" w miejsce "p.p." zmienia sens. Na egzaminie zwracaj uwagę na jednostkę w treści zadania, bo to część sprawdzanej kompetencji.
Ćwicz odczyt legendy i wartości (także z ułamkami), porównywanie kategorii oraz szybkie obliczenia różnic w p.p. Rozwiązuj zadania na różnych wykresach (kołowe, słupkowe) i zawsze zapisuj: odczytane liczby, działanie i jednostkę. To ogranicza pomyłki z interpretacją.
info

Statystycznie 60% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Różnica w punktach procentowych to proste odejmowanie dwóch udziałów odczytanych z wykresu."

Źródła:

  • OECD Statistics Glossary: "percentage point" (definicja punktu procentowego), https://stats.oecd.org/glossary/detail.asp?ID=4966 - accessed 2026-02-28
  • Wikipedia (EN): "Percentage point" (wyjaśnienie różnicy p.p. vs %), https://en.wikipedia.org/wiki/Percentage_point - accessed 2026-02-28
  • NIST/SEMATECH e-Handbook of Statistical Methods: sekcje o prezentacji danych/wykresach (podstawy interpretacji wizualizacji), https://www.itl.nist.gov/div898/handbook/ - accessed 2026-02-28

Materiały:

  • Podręczniki/sekcje o podstawach statystyki opisowej i wizualizacji danych (wykresy kołowe, słupkowe)
  • Materiały z analizy danych marketingowych i badań rynku (interpretacja udziałów i struktury rynku)
  • Ćwiczenia z odczytu wykresów (z legendą i wartościami procentowymi) oraz zadań na różnice w p.p.

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego