W zadaniach obmiarowych dotyczących robót ziemnych (np. przekopu) podstawową zasadą jest zależność:
V = A · L
gdzie:
- V – objętość gruntu do usunięcia w m3,
- A – pole przekroju poprzecznego przekopu w m2,
- L – długość odcinka przekopu w metrach.
Kluczowy etap to poprawne wyznaczenie pola przekroju A na podstawie zamieszczonego przekroju. Najczęściej robi się to przez:
- podział przekroju na proste figury (prostokąty, trójkąty, trapezy),
- obliczenie pól tych figur odpowiednimi wzorami,
- zsumowanie pól częściowych do jednego A w m2.
Następnie pole przekroju mnoży się przez długość 100 m. Odpowiedź 1 222,50 m3 jest spójna z zasadą V = A · L, bo dla L = 100 m odpowiada polu przekroju A = 12,225 m2 (dzielenie objętości przez długość). To jest typowa kontrola rachunku: najpierw liczysz A z rysunku, potem sprawdzasz, czy V/100 daje właśnie to A.
Pozostałe odpowiedzi są niepoprawne, ponieważ oznaczałyby inne pole przekroju niż wynika z poprawnego odczytu przekroju:
- "735,40 m3" odpowiadałoby A = 7,354 m2 – to zwykle efekt pominięcia części przekroju (np. jednej skarpy) albo błędu w jednostkach.
- "1 962,50 m3" odpowiadałoby A = 19,625 m2 – często wynika z dodania elementów, które nie powinny być wliczane do przekopu, lub z błędnego przyjęcia wymiarów.
- "2 445,00 m3" odpowiadałoby A = 24,45 m2 – bywa skutkiem podwojenia pola (np. policzenia symetrycznej części dwa razy) albo pomylenia wysokości i szerokości w trapezie.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj jednostki pośrednie. Pole musi wyjść w m2, a dopiero po mnożeniu przez metry otrzymasz m3. Dodatkowo wykonaj szybki "test sensowności": V/100 powinno dać realistyczne pole przekroju wykopu widoczne na rysunku.