KWALIFIKACJA GIW2 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 7.
Na podstawie zamieszczonego przepisu wskaż sytuację, w której kupujący nie może odstąpić od umowy.
Ilustracja przedstawia wyciąg z ustawy dotyczącej ochrony niektórych praw konsumentów oraz odpowiedzialności za szkody
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prawo odstąpienia bez podania przyczyny co do zasady dotyczy umów zawieranych na odległość (np. internet, telefon, katalog), a nie zwykłych zakupów w sklepie stacjonarnym.
Dlatego sytuacja "Marta - kupiła jesionkę w supermarkecie" wskazuje przypadek, w którym kupujący nie może skorzystać z takiego odstąpienia.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu trzeba rozpoznać, kiedy kupujący nie może odstąpić od umowy w rozumieniu typowego prawa konsumenckiego do odstąpienia bez podania przyczyny. Kluczowe jest rozróżnienie sposobu zawarcia umowy.

Zakup w sklepie stacjonarnym (w lokalu przedsiębiorstwa) co do zasady nie daje automatycznego uprawnienia do "zwrotu/odstąpienia" tylko dlatego, że klient zmienił zdanie. Zwrot w takich sklepach bywa możliwy, ale zwykle wynika z dobrowolnej polityki sklepu, a nie z ustawowego prawa odstąpienia.

Dlatego odpowiedź "Marta - kupiła jesionkę w supermarkecie" jest właściwa: to klasyczny przykład zakupu stacjonarnego, gdzie brak jest typowego prawa odstąpienia bez podania przyczyny.

Pozostałe sytuacje (zakup w sklepie internetowym, zakup z katalogu wysyłkowego, zamówienie przez telefon) to kanały sprzedaży na odległość. W takich przypadkach prawo konsumenta do odstąpienia jest rozwiązaniem chroniącym kupującego, bo nie widzi on towaru "na żywo" przed zakupem i podejmuje decyzję na podstawie opisu/oferty.

Typowe pułapki egzaminacyjne:

  • Mylenie odstąpienia z reklamacją (gdy towar jest wadliwy, podstawą jest inny tryb niż odstąpienie bez przyczyny).
  • Zakładanie, że "zawsze można oddać" – w rzeczywistości sklep stacjonarny może przyjąć zwrot, ale nie zawsze musi.
  • Ignorowanie wyjątków – szczegółowe przepisy mogą zawierać wyłączenia (np. dla niektórych świadczeń), dlatego w zadaniu wskazano "na podstawie zamieszczonego przepisu".

Na egzaminie warto najpierw nazwać typ umowy (stacjonarna czy na odległość), a dopiero potem wybrać odpowiedź.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Odstąpienie to uprawnienie konsumenta do zakończenia umowy i zwrotu świadczeń w przewidzianych prawem sytuacjach. Najczęściej kojarzy się z zakupami na odległość (internet, telefon), gdzie można zrezygnować bez podania przyczyny w określonym terminie.
Bo ustawowe prawo odstąpienia bez przyczyny jest projektowane głównie dla umów na odległość lub poza lokalem. W sklepie stacjonarnym konsument widzi towar przed zakupem, więc "zmiana zdania" nie musi dawać prawa do odstąpienia; zwrot bywa tylko dobrą wolą sklepu.
Najczęściej tak, ale mogą istnieć wyjątki zależne od rodzaju świadczenia i warunków sprzedaży. Dlatego w zadaniach egzaminacyjnych ważne jest odwołanie do konkretnego przepisu lub regulacji. Gdy nie ma wyjątków w treści, internet zwykle oznacza umowę na odległość.
Odstąpienie (bez przyczyny) dotyczy zwykle sposobu zawarcia umowy i terminu na rezygnację. Reklamacja dotyczy wady lub niezgodności towaru z umową. W reklamacji trzeba wykazać problem z towarem, a w odstąpieniu co do zasady nie trzeba uzasadniać decyzji.
Najczęściej pojawiają się: sklep internetowy, sprzedaż przez telefon, zamówienia z katalogu wysyłkowego oraz inne formy, w których strony nie spotykają się w lokalu przedsiębiorstwa. W takich przykładach egzamin zwykle sprawdza rozpoznanie kanału sprzedaży.
Zwykle wtedy, gdy zamówienie i zawarcie umowy następują bez jednoczesnej fizycznej obecności stron, a komunikacja odbywa się na odległość. Na egzaminie sprzedaż telefoniczna jest często wskazówką, że konsument ma typowe uprawnienia jak przy zakupach online.
Nie zawsze. Często sklepy oferują zwroty jako element obsługi klienta (polityka handlowa), ale nie jest to automatycznie to samo co ustawowe odstąpienie bez przyczyny. W zadaniach trzeba odróżnić "może przyjąć" od "musi przyjąć".
Najczęstsze to: przenoszenie zasad zwrotów ze sklepów na przepisy, mylenie odstąpienia z reklamacją oraz ignorowanie sposobu zawarcia umowy. Pomaga prosty test: internet/telefon/katalog → na odległość; supermarket/butik → stacjonarnie.
Najpierw przeczytaj przepis i wypisz warunki (np. rodzaj umowy, termin, wyjątki). Potem dopasuj odpowiedzi do warunków. Jeśli przepis dotyczy umów na odległość, to przypadek zakupu stacjonarnego będzie typowo sytuacją bez prawa odstąpienia.
Ucz się na schematach: rodzaj umowy (stacjonarna/na odległość/poza lokalem), uprawnienie (odstąpienie/reklamacja) i ograniczenia (wyjątki). Trenuj na krótkich opisach sytuacji, bo takie dominują w testach.
info

Statystycznie 47% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • UOKiK – poradnik: Prawo odstąpienia od umowy zawartej na odległość/poza lokalem (informacje dla konsumentów), https://uokik.gov.pl/ (odpowiednie podstrony tematyczne) - dostęp 2026-03-02
  • Portal Gov.pl – informacje konsumenckie o odstąpieniu od umowy (zakupy na odległość), https://www.gov.pl/web/ (odpowiednie podstrony tematyczne) - dostęp 2026-03-02
  • EUR-Lex – Dyrektywa 2011/83/UE w sprawie praw konsumentów (Consumer Rights Directive), https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/?uri=CELEX:32011L0083 - dostęp 2026-03-02

Materiały:

  • Poradniki UOKiK dotyczące prawa odstąpienia od umowy
  • Materiały edukacyjne o umowach zawieranych na odległość i poza lokalem przedsiębiorstwa
  • Przykładowe regulaminy sklepów internetowych (sekcje: odstąpienie/zwroty) omawiane na zajęciach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego