Wykop szerokoprzestrzenny ma skarpy wykonywane "na skos", a ich pochylenie zapisuje się często jako stosunek 1:x. W praktyce oznacza to, że na jednostkę wysokości (pion) przypada określona liczba jednostek odsunięcia w poziomie. Im większe x, tym skarpa jest łagodniejsza, a ryzyko osunięcia gruntu mniejsze.
W gruntach niespoistych (np. sypkich, nieutrzymujących kształtu dzięki spójności) stateczność skarp jest gorsza niż w gruntach spoistych. Dlatego, zwłaszcza przy większej głębokości wykopu, przyjmuje się łagodniejsze nachylenia. Dla wykopu o głębokości 2,5 m bezpieczne pochylenie skarp wynosi 1 : 1,5, ponieważ zapewnia większą "podstawę" skarpy i mniejsze naprężenia prowadzące do obrywu.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "1 : 1" – jest bardziej strome niż 1:1,5, więc w gruntach niespoistych przy tej głębokości zwiększa prawdopodobieństwo obrywu skarpy, szczególnie przy drganiach od maszyn i zawilgoceniu.
- "1 : 1,25" – jest rozwiązaniem pośrednim, ale nadal mniej bezpiecznym niż 1:1,5; w gruncie sypkim może okazać się zbyt strome dla utrzymania stateczności przez cały czas robót.
- "1 : 0,5" – oznacza bardzo strome ukształtowanie (małe odsunięcie w poziomie), typowo niedopuszczalne jako "bezpieczna" skarpa w gruncie niespoistym na tej głębokości bez dodatkowych zabezpieczeń.
W praktyce operator i osoba nadzorująca roboty powinni pamiętać, że na stateczność skarp wpływają też: nawodnienie, obciążenia przy krawędzi (odkład urobku, pojazdy), wibracje oraz czas pozostawienia wykopu otwartego. Gdy nie da się zapewnić odpowiednio łagodnych skarp, stosuje się obudowy i rozparcia.
