KWALIFIKACJA HAN2 - PAŹDZIERNIK 2013

PYTANIE NR 38.
Na podstawie zapisów na wybranych kontach księgowych w Przedsiębiorstwie Handlowym REBUS ustal wartość bilansową (netto) środków trwałych na dzień 31.12.2012 r.
Ilustracja przedstawia trzy konta księgowe związane z ewidencją środków trwałych w przedsiębiorstwie handlowym.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wartość bilansowa (netto) środków trwałych to wartość wykazana w bilansie po pomniejszeniu wartości początkowej/brutto o dotychczasowe umorzenie.
Dlatego ustala się ją na dzień bilansowy jako różnicę: stan środków trwałych (brutto) minus stan umorzenia wynikający z zapisów na kontach.

Pełne wyjaśnienie:

Wartość bilansowa (netto) środków trwałych na dzień bilansowy to kwota, którą jednostka wykazuje w aktywach trwałych bilansu jako wartość po umorzeniu. W praktyce oznacza to, że nie wystarczy znać samą wartość początkową (brutto) środków trwałych – trzeba ją skorygować o skumulowane umorzenie.

W zadaniach opartych o konta księgowe typowy tok postępowania jest następujący:

  • ustalić stan (saldo) konta ewidencjonującego środki trwałe w wartości brutto na dzień 31.12 (wartość początkowa/księgowa brutto),
  • ustalić stan (saldo) konta umorzenia środków trwałych na dzień 31.12 (umorzenie narastająco),
  • obliczyć netto = brutto − umorzenie, zgodnie z tym, że umorzenie zmniejsza wartość bilansową aktywa.

Odpowiedź "65 400,00 zł" jest poprawna, ponieważ odpowiada wartości netto obliczonej jako różnica między stanem środków trwałych w wartości brutto a stanem ich umorzenia wynikającym z zapisów na kontach na wskazany dzień.

Pozostałe propozycje są niepoprawne, bo typowo wynikają z jednego z częstych błędów:

  • przyjęcia samej wartości brutto (bez pomniejszenia o umorzenie) lub pomniejszenia o niewłaściwą kwotę,
  • zastosowania złego kierunku salda (np. potraktowania umorzenia jak zwiększenia wartości),
  • użycia obrotów zamiast salda końcowego na dzień bilansowy,
  • pominięcia części zapisów (np. nabyć, likwidacji lub przeksięgowań) ujętych na kontach.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach "na podstawie zapisów na kontach" zawsze upewnij się, czy masz policzyć saldo końcowe na dzień bilansowy oraz czy umorzenie jest kwotą narastającą – dopiero wtedy wykonuj odejmowanie dla wartości netto.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To wartość wykazywana w bilansie po odjęciu umorzenia od wartości początkowej (brutto). W praktyce: netto = brutto − umorzenie narastająco. Pokazuje, ile "niezamortyzowanej" wartości środka trwałego pozostaje w aktywach na dzień bilansowy.
Najpierw odczytaj saldo konta środków trwałych (wartość brutto), a potem saldo konta umorzenia (skumulowana amortyzacja). Następnie oblicz różnicę: wartość brutto − umorzenie. Wynik to wartość bilansowa (netto) na wskazany dzień.
Umorzenie odzwierciedla zużycie ekonomiczne środka trwałego i część jego wartości rozliczoną w kosztach poprzez amortyzację. Bilans ma pokazać wartość pozostałą do wykorzystania, dlatego w aktywach wykazuje się kwotę po odjęciu umorzenia, czyli wartość netto.
W typowej ewidencji potrzebujesz konta dla środków trwałych w wartości brutto oraz konta umorzenia środków trwałych. Czasem mogą wystąpić też konta związane z ulepszeniami, likwidacją lub sprzedażą, ale do samej wartości netto kluczowe są: brutto i umorzenie.
Gdy pytanie brzmi "na dzień …" lub "na dzień bilansowy", z reguły liczy się saldo końcowe, bo to stan na konkretną datę. Obroty służą raczej do analizy zmian w okresie (np. ile zakupiono w roku), a nie do ustalenia stanu na koniec dnia.
Oznacza wartość ujętą w bilansie na koniec roku obrotowego, po uwzględnieniu wszystkich zapisów do tego dnia (zakupy, likwidacje, przeksięgowania, amortyzacja). To nie jest "średnia z roku", tylko stan końcowy, jaki powinien wynikać z ksiąg rachunkowych.
Najczęściej: (1) przyjęcie kwoty brutto bez odjęcia umorzenia, (2) odjęcie amortyzacji za jeden miesiąc zamiast umorzenia narastająco, (3) pomylenie strony Wn/Ma i złe saldo, (4) pominięcie zapisów końcowych na dzień bilansowy.
Nie do końca. Amortyzacja to koszt okresu (np. za rok), a umorzenie to suma dotychczasowych odpisów amortyzacyjnych narastająco. Do wartości bilansowej netto zwykle potrzebujesz umorzenia, bo ono pomniejsza wartość brutto w bilansie.
Wynik netto powinien być mniejszy lub równy wartości brutto (bo umorzenie nie jest ujemne). Jeśli wyjdzie większy niż brutto, to zwykle znak, że odjęto niewłaściwą kwotę lub pomylono saldo konta umorzenia. Pomaga też szybkie porównanie z typowym poziomem umorzenia.
Ćwicz odczyt sald kont (Wn/Ma), rozróżniaj stan od obrotów i ucz się typowych par: konto aktywów (brutto) oraz konto korygujące (umorzenie). Rób krótkie schematy T-kont i zapisuj wzory: netto = brutto − umorzenie. To przyspiesza rozwiązywanie na egzaminie.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 28% zdających egzamin. bardzo trudne

Materiały:

  • Podręcznik do rachunkowości finansowej: rozdział o środkach trwałych i amortyzacji
  • Zestawy zadań: odczyt sald kont i ustalanie pozycji bilansowych
  • Materiały kursowe z ewidencji księgowej w przedsiębiorstwie handlowym

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego