KWALIFIKACJA GIW2 - STYCZEŃ 2025

PYTANIE NR 35.
Na przedstawionej ilustracji wyrwa w stropie przewietrzana jest
Ilustracja przedstawia schematyczny rysunek związany z wentylacją w górnictwie podziemnym.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przewietrzanie "nawiewką" oznacza doprowadzenie świeżego powietrza bezpośrednio do wyrwy w stropie kierunkowym wylotem, tak aby zlikwidować zastoje i wypchnąć zużyte powietrze z wnęki.
"Strumienica" to inny element/układ, "dyfuzja" jest procesem naturalnym, a "wentylacja obiegowa" opisuje obieg w rejonie, nie sposób nawiewu do wyrwy.

Pełne wyjaśnienie:

Wyrwy, wnęki i zagłębienia w stropie mogą tworzyć strefy słabo przewietrzane, w których powietrze wymienia się wolno. W praktyce górniczej dąży się do tego, aby w takich miejscach doprowadzić strumień świeżego powietrza kierunkowo i wymusić jego przepływ.

Odpowiedź "nawiewką" jest poprawna, ponieważ wskazuje na przewietrzanie realizowane przez ukierunkowany nawiew do wyrwy (czyli doprowadzenie powietrza tak, aby docierało w głąb wnęki). Taki sposób ogranicza ryzyko zalegania zanieczyszczeń i poprawia wymianę powietrza w miejscu, które samo z siebie nie "zaciąga" strumienia z głównego przepływu.

Pozostałe odpowiedzi są niepoprawne z typowych powodów egzaminacyjnych:

  • "strumienicą" – to inny typ rozwiązania/elementu służącego do oddziaływania na strumień powietrza. Jeżeli na rysunku pokazano wylot typowy dla nawiewki, wybór strumienicy wynika zwykle z mylenia podobnie brzmiących terminów.
  • "przez dyfuzję" – dyfuzja to proces samorzutnego mieszania, ale w realnych warunkach wyrobiska jest zbyt wolna, aby zapewnić skuteczne przewietrzanie wnęki; w zadaniu chodzi o metodę techniczną, a nie o zjawisko fizyczne.
  • "wentylacją obiegową" – to pojęcie opisujące sposób krążenia powietrza w rejonie lub układ przepływów, a nie konkretny sposób doprowadzenia powietrza do samej wyrwy. W pytaniu kluczowe jest rozpoznanie elementu zastosowanego przy wyrwie.

Wskazówka do nauki: na schematach zwracaj uwagę na kierunek strzałek oraz na to, czy wylot jest ustawiony "w punkt" do wnęki (wtedy zwykle chodzi o nawiewkę), czy tylko ogólnie modyfikuje przepływ w wyrobisku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Nawiewka to element służący do kierunkowego doprowadzenia świeżego powietrza w wybrane miejsce wyrobiska, np. do wnęki lub wyrwy w stropie. Jej celem jest poprawa wymiany powietrza tam, gdzie główny strumień nie dociera skutecznie.
Najczęściej widać wylot skierowany bezpośrednio do wnęki/wyrwy oraz zaznaczony kierunek przepływu (np. strzałkami). Gdy powietrze jest "podane w punkt" do zagłębienia, chodzi o nawiew. Warto też sprawdzić, czy pokazano zakończenie lutni.
Wyrwy i wnęki tworzą miejsca, w których powietrze może zalegać i wymieniać się wolno. To zwiększa ryzyko gromadzenia zanieczyszczeń i pogorszenia warunków pracy. Ukierunkowany nawiew pomaga zlikwidować "martwe strefy" i poprawia bezpieczeństwo.
W zadaniach egzaminacyjnych nawiewka jest kojarzona z podaniem świeżego powietrza w konkretne miejsce (np. wnękę). Strumienica jest zwykle traktowana jako inny element oddziałujący na strumień powietrza. Kluczowe jest rozpoznanie po rysunku, co faktycznie zastosowano.
Dyfuzja to naturalne mieszanie gazów, ale w wyrobisku jest zwykle zbyt wolna, by zapewnić skuteczną wymianę powietrza w zagłębieniach. Dlatego w praktyce stosuje się rozwiązania wymuszające przepływ, np. ukierunkowany nawiew do wnęki.
Wentylacja obiegowa opisuje sposób krążenia powietrza w rejonie lub układ przepływów. Nie jest to nazwa pojedynczego elementu instalacji. W pytaniach o wyrwę w stropie zwykle trzeba wskazać, czy zastosowano konkretny sposób doprowadzenia powietrza do wnęki.
Typowe błędy to: wybór pojęcia ogólnego zamiast elementu (np. "wentylacja obiegowa"), mylenie podobnych nazw (nawiewka/strumienica) oraz ignorowanie kierunku strzałek na schemacie. Pomaga świadome sprawdzenie: skąd płynie powietrze i dokąd jest kierowane.
Słabiej przewietrzane bywają wnęki, załomy, wyrwy w stropie oraz miejsca za przeszkodami, gdzie strumień główny nie "wchodzi" naturalnie. W takich strefach stosuje się rozwiązania poprawiające dopływ powietrza, np. kierunkowy nawiew.
Najlepiej pracować na schematach: zaznaczaj kierunek przepływu, miejsce wlotu i wylotu oraz cel (np. wnęka, przodek). Porównuj rysunki różnych zakończeń instalacji. Dobrą metodą jest opisanie własnymi słowami: "powietrze jest podane do…".
Stosuje się go, gdy w danym miejscu mogą tworzyć się zastoje powietrza lub gdy trzeba poprawić wymianę w lokalnym zagłębieniu. Ukierunkowany nawiew jest przydatny m.in. w rejonach robót, gdzie geometria wyrobiska utrudnia naturalne "obmywanie" stropu strumieniem głównym.
info

Około 53% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Materiały:

  • Skrypty/notesy z przedmiotu wentylacja kopalń (wentylacja pomocnicza, przewietrzanie przodków)
  • Instrukcje zakładowe dotyczące wentylacji pomocniczej i zabezpieczenia wyrobisk (materiały wewnętrzne kopalni)
  • Rysunki i schematy instalacji wentylacji pomocniczej używane na zajęciach zawodowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego