Rozpoznanie palucha koślawego (hallux valgus) opiera się na ocenie ustawienia palucha w stosunku do I kości śródstopia. W tej deformacji paluch jest odchylony bocznie (w stronę pozostałych palców), a w obrębie I promienia mogą współistnieć cechy przeciążeniowe i zmiany zwyrodnieniowe. W praktyce technika elektroradiologii ważne jest, aby radiogram był wykonany tak, by widoczne były stawy i osie kości istotne dla oceny ustawienia.
Odpowiedź "paluch szpotawy (hallux varus) stopy prawej" jest nieprawidłowa, ponieważ opisuje deformację o przeciwnym kierunku: paluch odchyla się przyśrodkowo. To częsta pułapka terminologiczna (podobne brzmienie "valgus/varus"), dlatego warto zapamiętać, że w stopie koślawość palucha wiąże się z jego odchyleniem ku stronie bocznej.
Odpowiedzi dotyczące złamania guzowatości V kości śródstopia oraz złamania podstawy I kości śródstopia odnoszą się do urazowego przerwania ciągłości kości. W takim rozpoznaniu oczekuje się przede wszystkim cech złamania, takich jak linia przełomu, przerwanie kory, ewentualne przemieszczenie lub odczyn okostnowy w późniejszym etapie. Są to inne jednostki niż deformacja osi palucha, która dotyczy ustawienia paliczka i relacji w I promieniu.
Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach opartych na radiogramie najpierw ustal, czy dominuje deformacja osi (ustawienie) czy cecha urazu (ciągłość kości). Dopiero potem dobieraj nazwę: deformacja (valgus/varus) albo złamanie (konkretny odcinek kości).
