KWALIFIKACJA BPO1 - STYCZEŃ 2012

PYTANIE NR 19.
Na rynku pojawił się nowy produkt. Na podstawie danych zamieszczonych w tabeli określ cenę równowagi rynkowej tego produktu.
Ilustracja przedstawia tabelę z trzema kolumnami, która jest częścią pytania egzaminacyjnego dotyczącego kwalifikacji
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Cena równowagi rynkowej to taka cena, przy której wielkość popytu jest równa wielkości podaży (Qd = Qs). W tabeli należy znaleźć wiersz, w którym obie wartości są identyczne. Dla ceny 640 zł popyt i podaż się zrównują, dlatego jest to cena równowagi.

Pełne wyjaśnienie:

Równowaga rynkowa występuje wtedy, gdy wielkość popytu (ile konsumenci chcą kupić) jest równa wielkości podaży (ile producenci chcą sprzedać) przy danej cenie. W zapisie tabelarycznym oznacza to znalezienie takiej ceny, dla której spełniony jest warunek Qd = Qs.

W praktyce rozwiązanie polega na:

  • odczytaniu z tabeli wartości popytu i podaży dla kolejnych poziomów cen,
  • porównaniu Qd i Qs w każdym wierszu,
  • wskazaniu ceny, przy której wartości są dokładnie takie same (albo – gdy w tabeli nie ma idealnego zrównania – najczęściej w zadaniach szkolnych dobiera się dane tak, by taki wiersz istniał).

Dla ceny 640 zł w tabeli występuje zrównanie popytu z podażą, więc jest to cena równowagi.

Dlaczego pozostałe propozycje cen nie pasują? Ponieważ przy 620 zł, 600 zł oraz 660 zł (zgodnie z danymi z tabeli) występuje różnica między popytem a podażą. Taka różnica oznacza odpowiednio:

  • nadwyżkę popytu (gdy Qd > Qs) – na rynku pojawia się niedobór, a cena ma tendencję do wzrostu,
  • nadwyżkę podaży (gdy Qs > Qd) – pojawia się nadmiar towaru, a cena ma tendencję do spadku.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach z tabelą nie zgaduj "środkowej" odpowiedzi. Zawsze sprawdź warunek Qd = Qs, bo tylko on definiuje równowagę w tym typie zadań.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Cena równowagi rynkowej to taka cena, przy której popyt jest równy podaży (Qd = Qs). W tym punkcie nie ma ani niedoboru, ani nadwyżki towaru, a rynek nie "wypycha" ceny w górę lub w dół.
Porównaj w każdym wierszu tabeli wielkość popytu (Qd) i podaży (Qs). Cena równowagi to ta, przy której wartości są identyczne. Jeśli w tabeli jest kilka cen, szukasz dokładnie wiersza z warunkiem Qd = Qs.
Gdy Qd = Qs, kupujący chcą kupić dokładnie tyle, ile sprzedający chcą sprzedać. Nie powstaje presja na zmianę ceny: nie ma braków (które podbijałyby cenę) ani zapasów (które skłaniałyby do obniżek).
Jeśli Qd > Qs, występuje nadwyżka popytu (niedobór towaru). Część klientów nie może kupić produktu, więc rośnie presja na wzrost ceny. W zadaniach egzaminacyjnych taka cena nie jest ceną równowagi.
Jeśli Qs > Qd, występuje nadwyżka podaży (nadmiar towaru). Sprzedający mają problem ze sprzedażą całej produkcji, więc pojawia się presja na spadek ceny (promocje, obniżki). To również nie jest równowaga.
Typowe błędy to: pomylenie kolumn popytu i podaży, wybór ceny "najbliższej" zamiast dokładnego Qd=Qs oraz zgadywanie wartości środkowej z odpowiedzi. Pomaga systematyczne sprawdzanie wiersz po wierszu.
W szkolnych zadaniach najczęściej tak, bo tabela bywa skonstruowana tak, by istniał wiersz z Qd = Qs. W realnym rynku i w zadaniach bardziej zaawansowanych równowaga może wypadać "pomiędzy" wartościami i wtedy stosuje się wykres lub obliczenia.
Cena równowagi wynika z dopasowania popytu do podaży (Qd=Qs). Cena maksymalna/minimalna to zwykle narzucone ograniczenie (np. urzędowe), które może powodować niedobór lub nadwyżkę. W tabeli rozpoznasz to po nierówności Qd i Qs.
Przy planowaniu ceny nowego produktu, prognozowaniu sprzedaży i ocenie, czy rynek jest "nienasycony" (niedobór) czy "przepełniony" (nadmiar). To wspiera decyzje o skali produkcji, zapasach oraz strategii promocji.
Najpierw znajdź w tabeli wiersz, gdzie popyt i podaż są równe. Jeśli tabeli jest dużo, możesz szukać zmiany znaku różnicy (Qd−Qs): gdy z dodatniej przechodzi w ujemną, równowaga jest w pobliżu—potem sprawdzasz dokładny wiersz.
info

Około 44% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "Cena równowagi rynkowej to taka cena, przy której wielkość popytu jest równa wielkości podaży (Qd = Qs)."

Źródła:

  • N. Gregory Mankiw, "Principles of Economics" (Zasady ekonomii), rozdziały: popyt i podaż oraz równowaga rynkowa, Cengage (różne wydania)
  • Paul A. Samuelson, William D. Nordhaus, "Economics" (Ekonomia), część: popyt, podaż i mechanizm rynkowy, McGraw-Hill (różne wydania)
  • Hal R. Varian, "Intermediate Microeconomics", rozdział: równowaga konkurencyjna (competitive equilibrium), W.W. Norton (różne wydania)

Materiały:

  • Podręcznik do podstaw ekonomii: rozdziały o popycie, podaży i równowadze rynkowej
  • Zbiór zadań z mikroekonomii (tabele popytu i podaży, wyznaczanie równowagi)
  • Notatki/arkusze ćwiczeniowe z przedsiębiorczości: analiza rynku i mechanizm cen

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego