KWALIFIKACJA ROL11 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 7.
Na rynku pojawił się nowy produkt. Na podstawie danych zamieszczonych w tabeli, określ cenę równowagi rynkowej tego produktu.
Ilustracja przedstawia tabelę, która jest częścią pytania egzaminacyjnego dotyczącego kwalifikacji zawodowej w dziedzinie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Cena równowagi rynkowej to taka, przy której wielkość popytu jest równa wielkości podaży. Z tabeli wybiera się wiersz, w którym Qd = Qs; w danych z zadania równość wypada przy 54 zł, więc jest to cena równowagi.
Poniżej tej ceny pojawia się niedobór, a powyżej – nadwyżka towaru.

Pełne wyjaśnienie:

Cena równowagi rynkowej wynika z przecięcia popytu i podaży. W ujęciu tabelarycznym oznacza to znalezienie takiej ceny, przy której wielkość popytu (Qd) i wielkość podaży (Qs) są identyczne. To właśnie wtedy rynek "czyści się" sam: konsumenci chcą kupić dokładnie tyle, ile producenci chcą sprzedać.

Jak rozwiązać zadanie krok po kroku (na tabeli):

  • Odczytaj z tabeli kolumnę z ceną (zł) oraz odpowiadające jej wartości Qd i Qs.
  • Porównuj pary wartości (Qd, Qs) w każdym wierszu.
  • Wybierz tę cenę, dla której zachodzi równość Qd = Qs.

W zadaniu taka równość występuje przy cenie 54 zł, więc jest to cena równowagi.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 52 zł – przy tej cenie w tabeli popyt i podaż nie są sobie równe. Zwykle oznacza to, że rynek jest w stanie nierównowagi (albo niedobór, albo nadwyżka towaru).
  • 50 zł – analogicznie, ta cena nie spełnia warunku Qd = Qs, więc nie może być ceną równowagi. Często niższa cena wiąże się z nadwyżką popytu (niedoborem), ale zawsze decydują konkretne dane z tabeli.
  • 56 zł – również nie spełnia warunku równości popytu i podaży. Zwykle wyższa cena sprzyja nadwyżce podaży (niesprzedanym zapasom), ale kluczowe jest sprawdzenie równości w tabeli.

Wskazówka egzaminacyjna: nie wybieraj "najbardziej prawdopodobnej" ceny na oko. Zawsze sprawdź, czy w tabeli faktycznie występuje dokładna równość Qd i Qs (albo czy zadanie dopuszcza najbliższe przybliżenie, jeśli równość nie występuje).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Cena równowagi to cena, przy której popyt jest równy podaży (Qd = Qs). W takiej sytuacji nie ma presji na zmianę ceny: nie powstaje ani trwały niedobór, ani nadwyżka towaru. To podstawowe pojęcie w analizie rynku konkurencyjnego.
Porównuj w każdym wierszu wartości Qd i Qs. Cena równowagi to ta, przy której liczby są identyczne (Qd = Qs). Jeśli wierszy jest dużo, warto zaznaczać różnicę Qd−Qs i szukać miejsca, gdzie różnica wynosi 0.
Bo producenci dostarczają dokładnie tyle, ile konsumenci chcą kupić. Gdy Qd > Qs, pojawia się niedobór i cena zwykle rośnie. Gdy Qs > Qd, powstaje nadwyżka i cena zwykle spada. Równowaga eliminuje te presje.
Nadwyżka popytu oznacza, że chętnych do zakupu jest więcej niż dostępnego towaru (Qd > Qs). W praktyce objawia się to brakami w sprzedaży, kolejkami lub szybką sprzedażą całej partii. Rynek zwykle reaguje wzrostem ceny.
Nadwyżka podaży to sytuacja, gdy towaru jest więcej niż chętnych do zakupu (Qs > Qd). Skutkiem mogą być zapasy, konieczność promocji albo obniżek cen. Rynek zwykle reaguje spadkiem ceny, aby zwiększyć popyt.
W zadaniach z tabelą często tak, bo dane są przygotowane tak, by wystąpiło dokładne Qd = Qs w jednym wierszu. W realnym świecie równowaga może wypadać "pomiędzy" wartościami. Na egzaminie trzeba stosować się do polecenia: szukać równości albo najbliższego przybliżenia, jeśli to wskazano.
Najczęściej: pomylenie kolumn (np. odczytanie ilości zamiast ceny), wybranie "środkowej" ceny bez sprawdzania Qd=Qs, oraz uznanie "prawie równe" za równe. Pomaga policzenie różnicy Qd−Qs i znalezienie wiersza z wynikiem 0.
Użyj prostej procedury: dla każdej ceny sprawdź znak różnicy Qd−Qs. Gdy różnica jest dodatnia, masz niedobór; gdy ujemna, nadwyżkę. Punkt równowagi to wiersz, gdzie różnica wynosi 0 (zmiana znaku w pobliżu też jest wskazówką).
Pozwala oszacować, przy jakiej cenie rynek może "wchłonąć" oferowaną ilość bez konieczności ciągłych korekt. Jeśli firma ustali cenę poniżej równowagi, może zabraknąć towaru i tracić sprzedaż. Powyżej równowagi może zostać z zapasami i kosztami magazynowania.
Przećwicz serię krótkich zadań z tabel i wykresów: znajdowanie Qd=Qs, określanie niedoboru/nadwyżki, oraz interpretację zmian ceny. Ustal schemat: 1) odczyt danych, 2) porównanie Qd i Qs, 3) wybór ceny spełniającej warunek. To minimalizuje błędy z pośpiechu.
info

Około 44% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Cena równowagi rynkowej to taka, przy której wielkość popytu jest równa wielkości podaży."

Źródła:

  • N. Gregory Mankiw, "Principles of Economics", rozdział: Supply and Demand (równowaga rynkowa), wydania różne
  • Hal R. Varian, "Intermediate Microeconomics: A Modern Approach", rozdziały wprowadzające: popyt, podaż i równowaga, wydania różne
  • Paul A. Samuelson, William D. Nordhaus, "Economics", część: Microeconomics – Markets, Supply and Demand, wydania różne

Materiały:

  • Podręcznik do podstaw przedsiębiorczości: dział o mechanizmie rynkowym (popyt, podaż, równowaga)
  • Zadania maturalne/egzaminacyjne z mikroekonomii: wyznaczanie punktu równowagi z tabel i wykresów
  • Krótkie powtórki: definicje nadwyżki popytu i nadwyżki podaży oraz ich interpretacja

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego