Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA TKO6 - STYCZEŃ 2021



PYTANIE NR 7.
Na rysunku przedstawione elementy zaznaczone cyframi 1 i 2 to
Ilustracja przedstawia elementy związane z techniką elektroenergetyki transportu szynowego, co jest zgodne z kwalifikacją
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Silnik trakcyjny jest źródłem momentu napędowego, a przekładnia mechaniczna dopasowuje prędkość obrotową i moment do zestawu kołowego. Hamulec tarczowy oraz przetwornica statyczna pełnią inne funkcje (hamowanie i zasilanie/konwersja energii), więc nie odpowiadają oznaczeniom 1 i 2.

Pełne wyjaśnienie:

W typowym układzie napędowym pojazdu szynowego moment obrotowy jest wytwarzany przez elektryczny silnik trakcyjny, a następnie przenoszony na zestaw kołowy przez przekładnię mechaniczną. Zestaw "silnik + przekładnia" występuje bardzo często jako zespół napędowy umieszczony w obrębie wózka lub w sąsiedztwie osi.

Odpowiedź "1 - elektryczny silnik trakcyjny, 2 - przekładnia mechaniczna" jest spójna funkcjonalnie: silnik wytwarza moc i moment, a przekładnia realizuje przełożenie (zmianę prędkości obrotowej i momentu), aby napęd był efektywny przy wymaganej prędkości jazdy.

Pozostałe odpowiedzi wskazują elementy, które łatwo pomylić na rysunku, ale pełnią inne role:

  • "hamulec tarczowy" należy do układu hamulcowego, a nie do toru przeniesienia napędu; typowo jest związany z tarczą i zaciskiem, a nie z obudową przekładni.
  • "obudowa łożyska osi" jest elementem łożyskowania zestawu kołowego. Może znajdować się blisko osi, jednak nie realizuje przełożenia i nie zastępuje przekładni.
  • "przetwornica statyczna" to urządzenie energoelektroniczne (zasilanie i przekształcanie energii), a nie element mechaniczny przenoszący moment.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawiają się elementy z różnych układów (napęd, hamulec, zasilanie), warto najpierw ustalić, czy rysunek dotyczy mechanicznego toru przeniesienia momentu. Wtedy najbardziej logiczny zestaw to silnik trakcyjny oraz przekładnia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest elektryczny silnik trakcyjny w pojeździe szynowym?
Elektryczny silnik trakcyjny to maszyna elektryczna wytwarzająca moment obrotowy do napędu kół. Przekształca energię elektryczną w mechaniczną i współpracuje z przekładnią oraz zestawem kołowym. W praktyce diagnozuje się go m.in. po objawach przegrzewania, drgań i spadku mocy.
Co to jest przekładnia mechaniczna w układzie napędowym?
Przekładnia mechaniczna przenosi moment z silnika na oś/zestaw kołowy oraz zmienia przełożenie, aby dopasować prędkość obrotową i moment do warunków jazdy. Dzięki niej silnik może pracować w korzystnym zakresie obrotów, a koła otrzymują wymagany moment.
Dlaczego w napędzie pojazdu szynowego stosuje się przekładnię?
Przekładnię stosuje się, bo silnik trakcyjny nie zawsze może być bezpośrednio sprzęgnięty z osią przy wymaganych parametrach. Przełożenie pozwala zwiększyć moment na kołach przy ruszaniu i utrzymać sprawność w szerokim zakresie prędkości, ograniczając przeciążenia silnika.
Jak odróżnić na rysunku silnik trakcyjny od hamulca tarczowego?
Silnik trakcyjny jest elementem napędu i zwykle łączy się z przekładnią lub sprzęgłem, natomiast hamulec tarczowy widać jako tarczę i zacisk przy kole/osi. Najlepiej patrzeć na połączenia: napęd "idzie" w stronę przekładni, a hamulec jest przy elemencie hamującym.
Jakie są typowe objawy uszkodzenia przekładni mechanicznej?
Typowe objawy to nietypowy hałas (wycie, zgrzyty), wzrost temperatury obudowy, wycieki oleju, drgania oraz pogorszenie płynności jazdy. W praktyce utrzymania ważne jest też sprawdzanie poziomu i stanu oleju oraz luzów, bo zaniedbania szybko prowadzą do zużycia.
Jakie błędy najczęściej popełnia się w zadaniach z rozpoznawania elementów na rysunku?
Najczęstszy błąd to wybór elementu "najbardziej znanego" (np. hamulca) bez analizy funkcji. Drugi to pomylenie kolejności oznaczeń 1 i 2. Pomaga zasada: najpierw ustal, czy rysunek pokazuje napęd, hamulec czy zasilanie, a dopiero potem dopasuj nazwę.
Czy przetwornica statyczna może wyglądać jak element wózka na rysunku?
Zwykle nie, bo przetwornica statyczna jest urządzeniem elektrycznym/energoelektronicznym montowanym w szafach lub skrzyniach aparaturowych, a nie częścią mechanicznego napędu osi. Jeśli na rysunku widać zespół przy osi i połączenia mechaniczne, to częściej będzie to silnik lub przekładnia.
Gdzie w pojeździe szynowym znajduje się zespół silnik–przekładnia?
Najczęściej w obrębie wózka, w pobliżu osi napędnej i zestawu kołowego. Silnik bywa podwieszony do ramy wózka, a przekładnia jest połączona z osią. Dokładne rozwiązanie zależy od konstrukcji pojazdu, ale funkcjonalnie zawsze jest to tor przeniesienia momentu do kół.
Jaką funkcję pełni obudowa łożyska osi i dlaczego to nie jest przekładnia?
Obudowa łożyska osi służy do łożyskowania i prowadzenia osi/zestawu kołowego oraz przenoszenia obciążeń na konstrukcję wózka. Nie zmienia przełożenia i nie przenosi momentu w taki sposób jak przekładnia. Dlatego w pytaniach o napęd nie należy jej mylić z elementami przekładni.
Jak przygotować się do pytań egzaminacyjnych z identyfikacji podzespołów wózka?
Warto ćwiczyć na rysunkach i zdjęciach: silnik, przekładnia, zestaw kołowy, łożyskowanie i hamulce. Pomaga metoda "połączeń": zaznacz, co jest elektryczne (kable, obudowy), co mechaniczne (wały, koła zębate), a co hamulcowe (tarcze, zaciski). Regularne powtórki skracają czas rozpoznania.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 40% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Silnik trakcyjny jest źródłem momentu napędowego, a przekładnia mechaniczna dopasowuje prędkość obrotową i moment do zestawu kołowego."

Materiały:

  • Instrukcje utrzymania i dokumentacja techniczno-ruchowa (DTR) pojazdów trakcyjnych używanych w pracowni
  • Podstawy elektromechaniki napędów trakcyjnych (materiały szkolne do TKO.6)
  • Atlas/zeszyt rysunków technicznych wózków i układów napędowych pojazdów szynowych
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego