KWALIFIKACJA BUD13 - STYCZEŃ 2020 (test 2)

PYTANIE NR 37.
Na rysunku przedstawiono jeden z etapów wymiany
Na ilustracji widzimy pracownika w odzieży ochronnej, który wykonuje czynności związane z wymianą zużytego freza na maszynie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Frez (nóż frezarski) jest wymiennym narzędziem skrawającym zamocowanym na bębnie skrawającym frezarki drogowej i to on zużywa się najszybciej podczas frezowania nawierzchni.
Sworzeń gąsienicy oraz dysza skrapiająca należą do innych układów maszyny, a "bęben skrawający" to cały zespół, którego zwykle nie wymienia się etapowo w trakcie typowej obsługi.

Pełne wyjaśnienie:

W frezarce drogowej (maszynie do frezowania nawierzchni) podstawową pracę wykonuje bęben skrawający, na którym osadzone są liczne frez(y)/noże (w praktyce: wymienne narzędzia skrawające). To właśnie te narzędzia mają bezpośredni kontakt z asfaltem lub betonem, dlatego podczas pracy ulegają intensywnemu ścieraniu i muszą być okresowo wymieniane.

Odpowiedź "zużytego freza" pasuje do typowej obsługi eksploatacyjnej: wymienia się pojedyncze zużyte elementy skrawające (lub ich partie), a czynność da się pokazać jako "jeden z etapów" (np. wyjęcie zużytego elementu, oczyszczenie gniazda, osadzenie nowego, kontrola mocowania). Jest to częsta procedura serwisowa wpływająca na jakość frezowania i obciążenie maszyny.

Pozostałe odpowiedzi dotyczą innych elementów lub zbyt dużych zespołów:

  • "sworznia gąsienicy" – odnosi się do podwozia gąsienicowego. Jego wymiana ma inny przebieg i zwykle jest niezależna od czynności przy bębnie skrawającym.
  • "dyszy skrapiającej" – należy do układu zraszania/zwilżania, stosowanego do ograniczania pylenia lub chłodzenia/oczyszczania. To nie jest element skrawający i zwykle ma inną lokalizację oraz sposób demontażu.
  • "bębna skrawającego" – to cały ciężki zespół roboczy, którego wymiana jest operacją znacznie większego zakresu niż typowy etap pokazany na rysunku w zadaniach egzaminacyjnych. W praktyce częściej serwisuje się osprzęt bębna (np. narzędzia) niż wymienia sam bęben.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy na rysunku widać czynności przy pojedynczym, małym elemencie osadzonym w uchwycie na bębnie, najczęściej chodzi o wymianę freza/noża, a nie o wymianę całego zespołu bębna lub elementów podwozia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Frez (nóż frezarski) to wymienne narzędzie skrawające zamocowane na bębnie skrawającym frezarki drogowej. Podczas pracy bezpośrednio usuwa warstwę nawierzchni, dlatego ulega intensywnemu zużyciu i jest regularnie wymieniany w ramach obsługi eksploatacyjnej.
Zużyte narzędzie pogarsza jakość frezowania i zmniejsza wydajność, a także może zwiększać drgania i obciążenia zespołu roboczego. Terminowa wymiana frezów pomaga utrzymać równą powierzchnię po frezowaniu i ogranicza ryzyko uszkodzeń uchwytów oraz bębna.
Wymiana freza zwykle dotyczy małego elementu osadzonego w uchwycie na obwodzie bębna (pojedyncza "sztuka" narzędzia). Wymiana bębna to operacja na dużym zespole, obejmująca jego mocowania i często elementy napędu; na rysunkach wygląda znacznie bardziej "masywnie".
Bęben skrawający to główny zespół roboczy frezarki, który obraca się i przenosi narzędzia skrawające (frezy/noże). To bęben wraz z zamocowanymi narzędziami odpowiada za usuwanie warstwy asfaltu lub betonu podczas frezowania nawierzchni.
Nie bezpośrednio. Sworzeń gąsienicy jest elementem podwozia i dotyczy napędu oraz prowadzenia gąsienicy. Układ skrawający to inny obszar maszyny (bęben, uchwyty, frezy). Na egzaminie mylenie tych układów jest częstą pułapką.
Dysze skrapiające są częścią układu zraszania/zwilżania i montuje się je w miejscach, gdzie podawana jest woda (lub inny czynnik) w celu ograniczenia pylenia i poprawy warunków pracy. Zwykle nie są elementem bębna skrawającego ani narzędzi skrawających.
Najczęstsze pomyłki to wybór zbyt "dużego" zespołu (np. bębna zamiast freza) oraz mylenie układów maszyny: podwozia (gąsienice) i osprzętu (zraszanie) z układem skrawającym. Pomaga patrzenie, czy czynność dotyczy pojedynczego małego elementu.
Frezy wymienia się wtedy, gdy są zużyte do stopnia wpływającego na jakość pracy, wydajność lub bezpieczeństwo eksploatacji. W praktyce kontroluje się je regularnie podczas obsługi bieżącej oraz w przerwach technologicznych, a wymianę wykonuje się partiami lub pojedynczo.
Typowe objawy to spadek wydajności frezowania, nierówny efekt na nawierzchni, zwiększone drgania lub hałas oraz konieczność większego "docisku"/obciążenia, by uzyskać ten sam efekt skrawania. Same narzędzia mogą też mieć wyraźnie starte lub uszkodzone końcówki.
Skuteczne jest łączenie nazw z funkcją i miejscem montażu: podwozie (gąsienice) odpowiada za jazdę, zraszanie za wodę i pył, a skrawanie za bęben i frezy. Warto przeglądać przekroje/zdjęcia zespołu bębna i ćwiczyć wskazywanie: bęben, uchwyt, frez.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 65% zdających egzamin. średnie

Materiały:

  • Instrukcje obsługi i DTR maszyn do frezowania nawierzchni (sekcje: bęben skrawający, narzędzia, obsługa codzienna)
  • Materiały szkoleniowe producentów narzędzi skrawających do frezarek drogowych (montaż/demontaż, zużycie)
  • Podręczniki/kompendia z zakresu maszyn i technologii robót drogowych (frezowanie nawierzchni)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego