KWALIFIKACJA MOT6 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 23.
Na rysunku przedstawiono przekładnię napędu rozrządu
Ilustracja przedstawia schemat przekładni napędu rozrządu w samochodzie, co jest związane z kwalifikacją zawodową technika
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przekładnia łańcuchowa ma metalowe cięgno o segmentowej budowie (widoczne ogniwa) oraz zwykle prowadnice (ślizgi) i napinacz kompensujący wydłużenie łańcucha. Pasek byłby jednolity (gumowy), a przekładnia zębata nie ma pośredniego cięgna — pracują w niej bezpośrednio zazębione koła.

Pełne wyjaśnienie:

Napęd rozrządu w silniku spalinowym może być realizowany m.in. przez łańcuch, pasek lub przekładnię zębatą. W zadaniu należy rozpoznać typ przekładni na podstawie cech widocznych na rysunku.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź: łańcuchową?
Przekładnia łańcuchowa wykorzystuje metalowy łańcuch, który ma segmentową strukturę – składa się z połączonych elementów (ogniw) widocznych jako powtarzalne "człony" cięgna. Typowe są też prowadnice (ślizgi) podpierające odcinki łańcucha oraz napinacz (często hydrauliczny z tłoczkiem), który dociska prowadnicę i utrzymuje prawidłowe napięcie, kompensując wydłużanie się łańcucha w trakcie eksploatacji.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Ślizgową – to częsty błąd terminologiczny. "Ślizg" to element prowadzący (prowadnica) w napędzie łańcuchowym, ale nie jest to nazwa typu przekładni napędu rozrządu.
  • Pasową – napęd pasowy ma cięgno w postaci paska (zwykle elastomerowego), które wygląda jak jednolita taśma. Stosuje się rolki/napinacze rolkowe, a nie charakterystyczne ogniwa łańcucha.
  • Zębatą – przekładnia zębata oznacza bezpośrednie zazębienie kół (koło z kołem), bez pośredniego elementu w postaci łańcucha lub paska. Jeśli na rysunku widać zamkniętą pętlę cięgna, nie jest to klasyczna przekładnia zębata.

Wskazówka egzaminacyjna: w rozpoznawaniu napędu rozrządu najpierw oceń cięgno: jeśli widać ogniwa – to łańcuch; jeśli widać jednolity pas – to pasek; jeśli nie ma cięgna, a koła pracują bezpośrednio – to przekładnia zębata. Dopiero potem zwracaj uwagę na napinacz i prowadnice.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To typ napędu rozrządu, w którym moment obrotowy jest przenoszony przez metalowy łańcuch na koła łańcuchowe wału korbowego i wałka(ów) rozrządu. Zwykle występują też prowadnice (ślizgi) oraz napinacz, który utrzymuje właściwe napięcie łańcucha.
Szukaj ogniw – cięgno ma segmentową, "członową" strukturę. Dodatkową wskazówką są prowadnice biegnące wzdłuż odcinków łańcucha oraz napinacz (często pokazany jako tłoczek dociskający ślizg). Pasek wygląda jak jednolita taśma.
"Ślizgi" to elementy pomocnicze prowadzące i tłumiące drgania łańcucha w napędzie łańcuchowym. Nie definiują one rodzaju przekładni. Typ przekładni określa przede wszystkim sposób przeniesienia napędu: łańcuch, pasek albo bezpośrednie koła zębate.
W napędzie pasowym cięgnem jest pasek (zwykle elastomerowy), który wygląda jak jednolita taśma i współpracuje z rolkami. W napędzie łańcuchowym cięgnem jest metalowy łańcuch z ogniwami, często z prowadnicami i napinaczem. Różnią się też typowe objawy zużycia i procedury obsługi.
Przekładnia zębata występuje wtedy, gdy napęd jest przenoszony przez bezpośrednio zazębione koła, bez łańcucha i bez paska. Na rysunku takiego rozwiązania nie zobaczysz zamkniętej pętli cięgna. W praktyce spotyka się ją w wybranych konstrukcjach, gdzie liczy się sztywność i precyzja przeniesienia napędu.
Często tak. W wielu napędach łańcuchowych spotyka się napinacz hydrauliczny z tłoczkiem, który dociska prowadnicę i automatycznie kompensuje zmiany napięcia wynikające np. z wydłużenia łańcucha. W napędzie pasowym częściej spotyka się napinacze/rolki o innej konstrukcji, dopasowane do paska.
Najczęściej są to: łańcuch (ogniwa), koła łańcuchowe na wałach, prowadnice/ślizgi prowadzące odcinki łańcucha oraz napinacz utrzymujący napięcie. W zależności od konstrukcji mogą występować koła pośrednie i dodatkowe prowadzenie.
Najczęściej myli się: ślizgi z "typem przekładni", każdy widoczny element w pętli z paskiem oraz obecność kół zębatych z przekładnią zębatą. Klucz to analiza cięgna: ogniwa = łańcuch; jednolita taśma = pasek; brak cięgna = przekładnia zębata.
Łańcuch jest metalowy i zwykle lepiej znosi warunki pracy (temperaturę, obciążenia) niż element elastomerowy. Z czasem może się jednak wydłużać i wymagać sprawnego napinacza oraz niezużytych prowadnic. Trwałość zależy też od jakości części, smarowania i warunków eksploatacji.
Ćwicz rozpoznawanie na rysunkach trzech typów: łańcuch, pasek, zębaty. Naucz się "cech diagnostycznych": ogniwa, prowadnice, napinacz (łańcuch) vs jednolity pas i rolki (pasek) vs brak cięgna (zębaty). Na egzaminie zawsze zaczynaj od identyfikacji cięgna.
info

Około 58% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Przekładnia łańcuchowa ma metalowe cięgno o segmentowej budowie (widoczne ogniwa) oraz zwykle prowadnice (ślizgi) i napinacz kompensujący wydłużenie łańcucha."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Rozrząd" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Rozrz%C4%85d (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL): "Łańcuch" – https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%81a%C5%84cuch (sekcja budowa i ogniwa; dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręczniki/kompendia z budowy silników spalinowych (rozdział: rozrząd i jego napęd)
  • Instrukcje serwisowe producentów silników (opis napędu rozrządu i elementów: łańcuch/ślizgi/napinacz)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji MOT.2 z zakresu układów silnika i diagnostyki

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego