KWALIFIKACJA TWO6 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 27.
Na rysunku przedstawiono przekładnię wirówki okrętowej w obudowie. Korzystając z informacji zawartych we fragmencie DTR tej wirówki określ miejsce, w którym należy skontrolować poziom oleju smarnego podczas jego uzupełniania w przekładni zębatej wirówki.
Ilustracja składa się z dwóch części: tekstu oraz fotografii.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poziom oleju podczas uzupełniania kontroluje się we wzierniku.
Fragment DTR wskazuje, aby dolewać olej do chwili, gdy poziom ustali się nieco powyżej środka szybki wziernika poziomu oleju. Na fotografii elementem będącym wziernikiem (okienkiem kontrolnym) jest punkt oznaczony literą "C".

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach opartych o fragment DTR kluczowe jest dosłowne odczytanie, w jakim miejscu producent przewiduje kontrolę parametru. W pokazanym fragmencie instrukcji obsługi znajduje się opis "ZASILANIE OLEJEM SMARUJĄCYM", w którym podano, że olej należy wlewać aż do chwili, gdy jego poziom ustali się nieco powyżej środka szybki wziernika poziomu oleju. Oznacza to, że miejscem kontroli poziomu nie jest korek ani króciec, lecz element z przezroczystą szybką umożliwiającą obserwację lustra oleju.

Na zdjęciu obudowy przekładni zębatej jedynym elementem spełniającym tę funkcję jest okrągłe okienko z przezroczystą szybką – wziernik. Zostało ono oznaczone literą "C", dlatego odpowiedź "C" jest poprawna.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne? Elementy oznaczone jako korki/śruby (np. w górnej lub dolnej części obudowy) mogą pełnić funkcję wlewu, spustu lub odpowietrzenia, ale same w sobie nie pozwalają na ciągłą, wizualną kontrolę poziomu w trakcie dolewania. Typowym błędem jest utożsamienie "kontroli poziomu oleju" z miejscem, przez które olej się dolewa albo spuszcza. W tym zadaniu trzeba rozdzielić te dwie czynności: uzupełnianie odbywa się przez otwór wlewowy, natomiast kontrola poziomu odbywa się we wzierniku.

  • Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się "wziernik/szybka", szukaj na rysunku elementu przezroczystego (okienka), a nie korka.
  • Wskazówka praktyczna: utrzymywanie poziomu oleju w zakresie wskazanym w DTR ogranicza ryzyko przegrzewania i przyspieszonego zużycia przekładni.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wziernik to okienko (zwykle szklane lub z tworzywa) w obudowie przekładni, które pozwala wzrokowo ocenić wysokość lustra oleju. Ułatwia kontrolę podczas dolewania, bo nie trzeba odkręcać korków ani przerywać pracy serwisowej.
Najczęściej ma postać przezroczystego okienka (okrągłego lub podłużnego), czasem z oznaczeniem poziomu. W przeciwieństwie do korków jest "szkłem" lub szybką, przez którą widać olej. Nie wygląda jak śruba sześciokątna.
Korek wlewowy lub spustowy nie pokazuje aktualnego poziomu oleju. Wziernik umożliwia stałą obserwację, więc można dolewać olej do wskazanego poziomu bez zgadywania. To ogranicza ryzyko niedosmarowania albo przepełnienia przekładni.
Sprawdza się go w trakcie czynności obsługowych opisanych w DTR, szczególnie przed uruchomieniem oraz podczas uzupełniania. W praktyce maszynowej warto też wykonywać kontrolę w ramach codziennych obchodów i po zauważeniu wycieków.
To opis docelowego poziomu oleju widocznego we wzierniku: lustro oleju ma znajdować się nieco wyżej niż środek okienka. Takie sformułowanie jest typowe, gdy producent chce pozostawić bezpieczny zapas, ale jednocześnie unikać przepełnienia.
Zwykle nie. Korek spustowy służy do opróżniania obudowy podczas wymiany oleju. Kontrola poziomu przez spust byłaby nieprecyzyjna i wymagałaby odkręcania elementu, co zwiększa ryzyko wycieku i zabrudzenia. Do kontroli służy wziernik lub miarka.
Najczęstsze pomyłki to: czytanie tylko zdjęcia bez analizy tekstu DTR, mylenie miejsca wlewu z miejscem kontroli, oraz wybór "pierwszego korka u góry". Warto podkreślić w tekście słowa-klucze typu "wziernik", "szybka", "poziom".
Najpierw upewnij się, że obudowa jest w prawidłowym położeniu (zgodnie z montażem) i że wziernik jest czysty. Jeśli poziomu nadal nie widać, możliwy jest zbyt niski poziom oleju lub zmętnienie/ściemnienie oleju. Dalsze kroki należy prowadzić zgodnie z DTR i procedurami siłowni.
Najczęściej myli się go z korkiem wlewowym (na górze) lub z korkiem spustowym (na dole), bo oba kojarzą się z "olejem". Wziernik jednak ma cechę wyróżniającą: przezroczystą szybką, przez którą widać ciecz.
Najlepiej ćwiczyć na zdjęciach i schematach: rozpoznawaj osobno wlew, spust, odpowietrzenie i wziernik. Do każdego elementu dopasuj funkcję oraz typowy wygląd. Na egzaminie zawsze zaczynaj od słów-kluczy w instrukcji/DTR i dopiero potem szukaj elementu na rysunku.
info

Około 50% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Poziom oleju podczas uzupełniania kontroluje się we wzierniku.Fragment DTR wskazuje, aby dolewać olej do chwili, gdy poziom ustali się nieco powyżej środka szybki wziernika poziomu oleju."

Źródła:

  • Dokumentacja techniczno-ruchowa wirówki okrętowej (fragment na ilustracji): sekcja "ZASILANIE OLEJEM SMARUJĄCYM" – wskazanie kontroli poziomu na szybce wziernika.
  • R. Hejft, "Maszynoznawstwo" (podstawy budowy maszyn): rozdziały dotyczące smarowania i elementów kontrolnych (wzierniki/miarki poziomu).

Materiały:

  • Dokumentacja techniczno-ruchowa (DTR) wirówek okrętowych – rozdziały o smarowaniu i obsłudze bieżącej
  • Podręcznik eksploatacji maszyn i urządzeń okrętowych (działy o smarowaniu i przekładniach)
  • Materiały szkolne z przedmiotu: eksploatacja siłowni okrętowych / gospodarka olejowa

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego