KWALIFIKACJA ELE5 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 10.
Na rysunku przedstawiono schemat układu pracy nawrotnej z regulacją prędkości silnika prądu stałego. Którego z wymienionych mierników należy użyć do lokalizacji zwarcia lub przerwy w tym układzie metodą beznapięciową?
Ilustracja przedstawia schemat układu pracy nawrotnej z regulacją prędkości silnika prądu stałego, co jest związane z
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Metoda beznapięciowa polega na sprawdzaniu elementów obwodu przy odłączonym zasilaniu, dlatego do wykrywania przerwy (brak ciągłości) lub zwarcia (bardzo mała rezystancja) stosuje się pomiar rezystancji/ciągłości. Służy do tego omomierz.

Pełne wyjaśnienie:

W diagnostyce obwodów elektrycznych rozróżnia się pomiary wykonywane pod napięciem oraz pomiary beznapięciowe. W pytaniu kluczowe jest sformułowanie "metodą beznapięciową", czyli przy odłączonym zasilaniu układu (po zapewnieniu bezpieczeństwa pracy).

Aby zlokalizować przerwę w obwodzie, trzeba sprawdzić, czy między punktami obwodu istnieje ciągłość połączenia. Przerwa objawia się bardzo dużą rezystancją (w praktyce "nieskończoną") i brakiem sygnału ciągłości. Aby zlokalizować zwarcie, poszukuje się miejsca o nienaturalnie małej rezystancji między punktami, które nie powinny być ze sobą połączone.

Do obu tych zadań właściwy jest przyrząd mierzący rezystancję, czyli omomierz (często jako funkcja multimetru). Umożliwia on pomiar rezystancji oraz test ciągłości (sygnał dźwiękowy), co jest typową procedurą przy wyszukiwaniu przerw i zwarć bez zasilania.

Pozostałe mierniki nie są właściwe dla metody beznapięciowej lub nie dostarczają informacji potrzebnej do wskazania miejsca uszkodzenia:

  • Watomierz służy do pomiaru mocy; do tego zwykle potrzebne są warunki pracy obwodu, więc nie jest to narzędzie do wyszukiwania przerw/zwarć przy odłączonym zasilaniu.
  • Woltomierz mierzy napięcie między punktami obwodu. Przy metodzie beznapięciowej napięcia roboczego nie ma, więc pomiar napięcia nie pozwala wprost wykryć przerwy lub zwarcia.
  • Amperomierz mierzy prąd płynący w obwodzie. W pomiarach beznapięciowych prąd roboczy nie płynie, a dodatkowo pomiar prądu wymaga włączenia przyrządu w szereg, co nie jest standardową metodą lokalizowania miejsca uszkodzenia przewodów.

W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać zasadę: beznapięciowo sprawdza się głównie rezystancję/ciągłość, a więc wybiera się omomierz.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Metoda beznapięciowa oznacza sprawdzanie obwodu przy odłączonym zasilaniu (brak napięcia roboczego). Wtedy ocenia się m.in. ciągłość połączeń i rezystancję, aby wykryć przerwy i zwarcia bez ryzyka pracy pod napięciem.
Do wykrycia przerwy używa się omomierza (często jako funkcji multimetru). Przerwa objawia się bardzo dużą rezystancją i brakiem ciągłości. Tryb testu ciągłości pomaga szybko sprawdzić przewody, złącza i styki.
Metodą beznapięciową zwarcie wykrywa się przez pomiar rezystancji między punktami, które nie powinny być połączone. Jeśli rezystancja jest bardzo mała, wskazuje to na zwarcie. Do tego służy omomierz lub funkcja pomiaru rezystancji w multimetrze.
Woltomierz mierzy napięcie między punktami obwodu. Przy metodzie beznapięciowej zasilanie jest odłączone, więc nie ma napięcia roboczego, które pozwoliłoby wprost ocenić przerwę lub zwarcie. Dlatego do lokalizacji usterek używa się pomiaru rezystancji/ciągłości.
Amperomierz mierzy prąd i zwykle wymaga włączenia w szereg z obwodem. Przy odłączonym zasilaniu prąd roboczy nie płynie, więc metoda beznapięciowa nie opiera się na amperomierzu. Do wstępnej lokalizacji zwarć bez zasilania stosuje się omomierz.
Watomierz służy do pomiaru mocy elektrycznej. Stosuje się go najczęściej w warunkach pracy obwodu (gdy układ jest zasilany i obciążony). Nie jest to typowy przyrząd do lokalizacji przerw i zwarć metodą beznapięciową, bo nie mierzy bezpośrednio ciągłości ani rezystancji.
Należy odłączyć zasilanie, upewnić się, że w obwodzie nie ma napięcia, a elementy mogące magazynować energię (np. kondensatory) są rozładowane. Potem dobiera się zakres pomiaru rezystancji lub test ciągłości i wykonuje pomiar na odłączonych punktach obwodu.
Przerwa zwykle daje wynik bardzo dużej rezystancji (brak wskazania ciągłości). Zwarcie daje bardzo małą rezystancję zbliżoną do zera. W praktyce porównuje się wyniki z oczekiwaną rezystancją danego odcinka przewodu lub elementu.
Tak, w praktyce multimetr zawiera funkcję omomierza (pomiar rezystancji) oraz często test ciągłości. Na egzaminie kluczowe jest rozpoznanie, że do metody beznapięciowej wybiera się funkcję rezystancji/ciągłości, niezależnie od typu przyrządu.
Częsty błąd to wybór przyrządu "na skojarzenie" (np. amperomierza do zwarcia), bez uwzględnienia warunku beznapięciowo. Drugi błąd to pomiar rezystancji w obwodzie, który nie jest odłączony od zasilania lub ma dołączone elementy równoległe, co zafałszowuje wynik.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 65% zdających egzamin. średnie

Materiały:

  • Podstawy elektrotechniki: dział o pomiarach elektrycznych i przyrządach pomiarowych
  • Instrukcje użytkowania multimetrów cyfrowych: tryb pomiaru rezystancji i test ciągłości
  • Materiały BHP dotyczące bezpiecznego wykonywania pomiarów i pracy przy urządzeniach elektrycznych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego