KWALIFIKACJA MOT5 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 12.
Na rysunku przedstawiono ściągacz, którego nie należy używać do demontażu
Ilustracja przedstawia dwa ściągacze mechaniczne, które są narzędziami używanymi do demontażu różnych elementów
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Na rysunku widać ściągacz typu C/U z widełkami i śrubą dociskową, stosowany do rozłączania połączeń stożkowych w zawieszeniu i układzie kierowniczym (np. końcówki drążka, przeguby kulowe).
Nie służy on do pracy ze sprężynami zawieszenia, które wymagają specjalnych ściągaczy do ściskania zwojów i zabezpieczeń.

Pełne wyjaśnienie:

Przedstawione narzędzie ma masywny korpus w kształcie odwróconej litery U/C, widełkową podstawę oraz śrubę dociskową z końcówką naciskową. Taka budowa jest typowa dla ściągacza do przegubów kulowych / sworzni kulistych oraz do końcówek drążków kierowniczych. Narzędzie działa przez wytworzenie dużego nacisku osiowego: śruba dociskowa wypycha sworzeń stożkowy z gniazda, rozłączając połączenie bez potrzeby uderzania młotkiem.

Dlatego odpowiedź "sprężyn." jest poprawna: ściągacz do przegubów nie powinien być używany do demontażu sprężyn zawieszenia. Sprężyny pracują pod bardzo dużym napięciem i wymagają specjalnych ściągaczy do sprężyn (hakowych/talerzowych/hydraulicznych), które obejmują zwoje i kontrolowanie je ściskają. Użycie małego ściągacza do przegubów przy sprężynie jest niebezpieczne (brak właściwego chwytu i zabezpieczeń) i grozi uszkodzeniem części lub wypadkiem.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "przegubów kulowych." – to jedno z podstawowych zastosowań tego typu ściągacza; konstrukcja widełek i śruby jest do tego przeznaczona.
  • "końcówek drążków kierowniczych." – końcówka drążka ma sworzeń stożkowy, który rozłącza się właśnie takim ściągaczem; narzędzie minimalizuje ryzyko uszkodzenia zwrotnicy i osłon.
  • "wycieraczek." – do ramion wycieraczek stosuje się inne ściągacze (zwykle do małych połączeń na wieloklinie/stożku), jednak przedstawiony typ jest kojarzony z elementami zawieszenia i układu kierowniczego. Kluczowe w zadaniu jest rozpoznanie, że to nie jest ściągacz do sprężyn.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach z negacją zawsze warto podkreślić w myślach słowo "nie" i dopiero wtedy dopasować odpowiedź do przeznaczenia narzędzia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To narzędzie z korpusem typu C/U oraz śrubą dociskową, używane do rozłączania połączeń stożkowych w zawieszeniu i układzie kierowniczym. Śruba wypycha sworzeń z gniazda, co ułatwia demontaż przegubu kulowego lub końcówki drążka bez uderzeń.
Najczęściej ma masywny korpus w kształcie odwróconej litery U/C, widełkową podstawę (rozwidlenie) oraz centralną śrubę dociskową z łbem sześciokątnym. Taki układ wskazuje na narzędzie do wypychania sworznia z połączenia stożkowego.
Sprężyna zawieszenia jest silnie naprężona i wymaga ściągacza, który obejmuje zwoje i kontrolowanie je ściska. Ściągacz do przegubów nie ma odpowiedniego chwytu ani zabezpieczeń, przez co grozi nagłym uwolnieniem energii sprężyny i poważnym wypadkiem.
Widełki opierają się o element, a końcówka śruby dociskowej naciska na koniec sworznia. Dokręcanie śruby wytwarza duży nacisk osiowy, który "wyciska" stożek z gniazda. To metoda kontrolowana, zwykle bez uszkadzania elementów gumowych.
Najczęściej rozłącza się nim przeguby kulowe oraz końcówki drążków kierowniczych, czyli elementy z połączeniem stożkowym sworznia w zwrotnicy/ramieniu. Narzędzie jest dobierane tak, aby widełki i zakres pracy pasowały do konkretnego rozmiaru połączenia.
W praktyce bywa tak robione, ale jest to ryzykowne: łatwo uszkodzić gwint, zwrotnicę lub osłony gumowe, a także zdeformować element. Ściągacz zapewnia kontrolowany nacisk i zwykle ogranicza uszkodzenia. Na egzaminie preferuje się rozwiązania zgodne z doborem właściwego narzędzia.
Pominięcie słowa "nie" i automatyczne wskazanie typowego zastosowania narzędzia. W takich zadaniach warto najpierw określić, do czego narzędzie jest przeznaczone, a dopiero potem wybrać odpowiedź, która nie pasuje do tego przeznaczenia.
Może dojść do uszkodzenia części (np. zgniecenie osłony gumowej, uszkodzenie gwintu sworznia) albo do urazu mechanika. Najgroźniejsze są prace przy elementach pod dużym naprężeniem (sprężyny), gdzie niewłaściwe narzędzie może spowodować gwałtowne "wystrzelenie" elementu.
Ściągacz do sprężyn ma elementy chwytające zwoje (haki/talerze) i mechanizm ściskania sprężyny na znacznej długości. Ściągacz do przegubów jest zwarty, z widełkami i śrubą naciskającą punktowo, przeznaczony do wypychania sworznia z gniazda, a nie do ściskania zwojów.
Ćwicz rozpoznawanie po cechach konstrukcyjnych (kształt korpusu, rodzaj chwytu, śruba/hydraulika) i łącz je z typowym zadaniem: połączenie stożkowe, łożysko, sprężyna, wycieraczka. Pomaga też oglądanie katalogów narzędzi i zapamiętanie 2–3 charakterystycznych detali dla każdej grupy.
info

Statystycznie 42% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Przegub kulowy" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Przegub_kulowy (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Ściągacz" — https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%9Ac%C4%85gacz (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręczniki i materiały szkolne z działu: narzędzia i wyposażenie warsztatu samochodowego
  • Instrukcje serwisowe dotyczące demontażu końcówek drążków i przegubów kulowych (procedury i BHP)
  • Katalogi narzędzi warsztatowych (działy: ściągacze do sworzni/przegubów oraz ściągacze do sprężyn)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego