KWALIFIKACJA DRM8 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 22.
Na rysunku przedstawiono sposób piłowania z zastosowaniem
Ilustracja przedstawia sposób piłowania drewna z zastosowaniem prowadnicy, co jest istotne w kontekście egzaminu zawodowego
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prowadnica służy do prowadzenia materiału po zadanym kierunku i utrzymania wymiaru podczas piłowania.
Popychacz jest narzędziem do bezpiecznego dosuwania materiału, grzebień dociskowy zapobiega cofaniu/odrzutowi przez docisk, a docisk pneumatyczny realizuje docisk siłownikiem, a nie prowadzenie.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu należy rozpoznać element oprzyrządowania użyty podczas piłowania. Prowadnica to część/urządzenie, które wyznacza tor ruchu materiału (lub narzędzia) i stabilizuje jego położenie względem piły. W praktyce prowadnica pomaga utrzymać prostoliniowość cięcia i powtarzalny wymiar, ograniczając "uciekanie" elementu na boki.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Popychacz nie jest elementem prowadzącym. To ręczne akcesorium zwiększające bezpieczeństwo operatora: pozwala dosunąć wąski/krótki materiał do tarczy przy zachowaniu dystansu dłoni. Może wpływać na kontrolę podawania, ale nie zastępuje prowadnicy.
  • Grzebień dociskowy (często w formie "zębatego" elementu) ma przede wszystkim funkcję dociskową i zabezpieczającą: dociska materiał do stołu lub prowadnicy i utrudnia cofnięcie, co pomaga ograniczać ryzyko odrzutu. Jego głównym zadaniem nie jest wyznaczenie kierunku cięcia.
  • Docisk pneumatyczny realizuje docisk za pomocą siłownika (powietrza). Stosuje się go tam, gdzie potrzebny jest stały, kontrolowany docisk w procesie, ale sam w sobie nie pełni roli prowadzenia w sensie geometrii cięcia.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy na ilustracji widać element "wyznaczający linię" i utrzymujący stałą odległość materiału od piły, najczęściej chodzi o prowadnicę. Gdy widoczny jest uchwyt w dłoni operatora – częściej będzie to popychacz. Elementy z "zębami" lub sprężystymi listkami to zwykle grzebienie dociskowe.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Prowadnica to element, który wyznacza kierunek prowadzenia materiału (lub narzędzia) podczas cięcia i pomaga utrzymać stałą geometrię, np. równoległość i wymiar. Jej rola jest głównie "ustalająca tor", a nie tylko dociskająca materiał.
Prowadnica jest zwykle zamocowana do maszyny i stanowi linię odniesienia dla materiału. Popychacz to narzędzie trzymane w ręku, służące do dosuwania elementu, gdy nie wolno zbliżać dłoni do strefy skrawania. Szukaj więc: stały element vs narzędzie ręczne.
Popychacz zwiększa bezpieczeństwo, bo pozwala podawać wąskie lub krótkie elementy bez zbliżania dłoni do tarczy. Nie zastępuje prowadnicy: może pomóc kontrolować podawanie, ale nie zapewnia sam z siebie ustawienia równoległości ani wymiaru cięcia.
Grzebień dociskowy to element dociskający materiał do stołu lub prowadnicy, często o sprężystych "zębach". Stosuje się go, by ustabilizować podawanie i ograniczać ryzyko cofnięcia materiału, co zmniejsza prawdopodobieństwo odrzutu. To bardziej docisk niż prowadzenie.
Nie. Docisk pneumatyczny służy do wywierania kontrolowanej siły docisku (siłownikiem), aby materiał był unieruchomiony lub stabilny. Prowadnica natomiast wyznacza kierunek i pozycję cięcia. W praktyce docisk może współpracować z prowadnicą, ale jej nie zastępuje.
Częsty błąd to utożsamianie każdego elementu przy materiale z "dociskiem" i pomijanie funkcji geometrycznej. Uczniowie mylą też narzędzia ręczne (popychacz) z elementami stałymi maszyny (prowadnica). Warto szukać mocowania do korpusu i punktu odniesienia cięcia.
Prowadnica jest kluczowa, gdy trzeba wykonać cięcia powtarzalne wymiarowo (np. wiele jednakowych listew) albo utrzymać prostoliniowość i równoległość. Bez stabilnej prowadnicy łatwo o "uciekanie" materiału i błąd wymiaru, nawet przy dobrej technice podawania.
Jeśli operator uzna docisk za prowadzenie, może ustawić oprzyrządowanie tak, że materiał będzie dociskany, ale nie będzie miał poprawnego odniesienia geometrycznego. Skutkiem są niedokładne cięcia i większe ryzyko niestabilnego podawania. Poprawne rozpoznanie pomaga dobrać właściwe zabezpieczenia.
Stosuje się narzędzia pomocnicze, takie jak popychacze i odpowiednie dociski, aby dłonie nie znalazły się blisko strefy skrawania. Jednocześnie materiał powinien być prowadzony względem prowadnicy. Kluczowe jest też stabilne podparcie i brak skręcania elementu.
Ucz się nazw i funkcji: prowadnica (kierunek), popychacz (bezpieczne podawanie), grzebień dociskowy (stabilizacja/antyodrzut), dociski (unieruchomienie). Warto przejrzeć DTR maszyn w pracowni i poćwiczyć rozpoznawanie na zdjęciach: najpierw funkcja, potem nazwa.
info

Około 60% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że prowadnica służy do prowadzenia materiału po zadanym kierunku i utrzymania wymiaru podczas piłowania.

Źródła:

  • EN 1870-1: Safety of woodworking machines — Circular sawing machines — Part 1: Sawing machines (Circular saw benches), wymagania bezpieczeństwa dla pilarek tarczowych (źródło normatywne – tytuł normy).

Materiały:

  • Instrukcje obsługi (DTR) pilarek tarczowych używanych w pracowni/szkole
  • Materiały szkolne z BHP w obróbce drewna (piłowanie, rozkrój, odrzut)
  • Katalogi i opisy oprzyrządowania do pilarek (prowadnice, popychacze, grzebienie dociskowe)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego