KWALIFIKACJA BUD2 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 24.
Na rysunku przedstawiono zabezpieczenie ścian wykopu za pomocą
Ilustracja przedstawia schemat techniczny zabezpieczenia ścian wykopu za pomocą szczelnego deskowania pali.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Na rysunku widać pionowy pal (oznaczony średnicą Ø20) wbity w dno wykopu oraz przylegające do gruntu deskowanie (opinkę) ułożone szczelnie. Brakuje elementów ukośnych (zastrzałów) i odciągów, nie ma też konstrukcji typu kozły. Dlatego poprawne jest wskazanie zabezpieczenia ścian wykopu palami z deskowaniem szczelnym.

Pełne wyjaśnienie:

Na schemacie pokazano obudowę ściany wykopu złożoną z dwóch podstawowych elementów:

  • pionowego pala (słupa) – element nośny wbity w dno wykopu, na rysunku opisany średnicą (Ø20),
  • deskowania (opinki) – desek ułożonych przy gruncie jako wypełnienie, tak aby odciąć grunt od przestrzeni wykopu.

Taki układ odpowiada rozwiązaniu określanemu jako szczelne deskowanie pali: deski są ułożone "styk w styk", co ogranicza obsypywanie się gruntu, szczególnie w gruntach sypkich lub przy zawilgoceniu/nawodnieniu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Słupy z odciągami – odciągi to elementy ukośne/cięgnowe stabilizujące konstrukcję; na rysunku nie występują żadne cięgna ani ukośne podpory.
  • Kozły – są to podpory stosowane zwykle do podpierania elementów (np. belek) w pracach montażowych; nie stanowią typowego zabezpieczenia ścian wykopów i nie odpowiadają przekrojowi obudowy wykopu.
  • Szczelne deskowanie i zastrzały – zastrzały/rozpory to ukośne lub poprzeczne elementy rozpierające ściany obudowy, stosowane zwłaszcza w obudowach rozporowych; na rysunku ich brak, widoczny jest natomiast system oparty o pale i deskowanie.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw szukaj elementu nośnego (pal/słup) i sprawdź, czy są elementy ukośne (zastrzały, odciągi). Jeśli widzisz tylko pionowy pal oraz deski przy gruncie – to typowe rozpoznanie obudowy z pali i deskowania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To sposób zabezpieczenia ścian wykopu, w którym pionowe pale stanowią elementy nośne, a pomiędzy nimi układa się deski szczelnie (styk w styk) tworzące opinkę. Rozwiązanie ogranicza osypywanie gruntu do wykopu i poprawia bezpieczeństwo prac.
Pal zwykle jest narysowany jako pionowy element wbity w dno wykopu (często z wymiarem lub średnicą, np. Ø). Deskowanie/opinka to warstwa desek przy gruncie, pokazana jako ciągły pas między palem a gruntem, bez ukośnych podpór.
Zastrzały są typowe dla obudów rozporowych, gdy ściany trzeba rozpierać poprzecznie lub ukośnie. W rozwiązaniu z palami i deskowaniem stabilność zapewniają przede wszystkim pale oraz współpraca z gruntem. Dlatego na rysunku może nie być żadnych elementów ukośnych.
Szczelne deskowanie stosuje się, gdy grunt ma tendencję do osypywania, np. w gruntach sypkich oraz przy zawilgoceniu/nawodnieniu. Deskowanie rzadkie (z przerwami) bywa dopuszczalne w gruntach bardziej spoistych, które utrzymują kształt ściany wykopu.
Opinka to potoczne/branżowe określenie deskowania ściany wykopu, czyli desek układanych przy gruncie, aby oddzielić go od przestrzeni roboczej. Może być szczelna (bez przerw) lub rzadka (z przerwami), zależnie od warunków gruntowych.
Nie. Pal w obudowie wykopu jest elementem pionowym współpracującym z deskowaniem i gruntem. Odciąg to element cięgnowy lub ukośny stabilizujący konstrukcję przez zakotwienie w innym miejscu. Na rysunkach odciągi są zwykle wyraźnie zaznaczone jako ukośne linie/cięgna.
Kozły to zazwyczaj podpory naziemne do tymczasowego podpierania elementów (np. belek, deskowań stropów) lub do prac montażowych. Nie tworzą one obudowy ścian wykopu w gruncie. W obudowie wykopu szuka się pali, desek, rozpór lub zastrzałów.
O obudowie rozporowej świadczą rozpory i/lub zastrzały, czyli elementy poprzeczne lub ukośne, które rozpierają przeciwległe ściany obudowy. Na rysunku zwykle widać belki/rozpory przechodzące przez wykop albo ukośne podpory oparte o elementy obudowy.
Stosuje się je, gdy wykop jest na tyle głęboki lub warunki gruntowe na tyle trudne, że ściany mogą się osypywać. Rozwiązanie bywa używane m.in. przy pracach w terenie zabudowanym oraz tam, gdzie potrzebne jest skuteczne podparcie gruntu wzdłuż ściany wykopu.
Najczęściej myli się: pale ze "słupami z odciągami", deskowanie szczelne z innymi ściankami oraz każdy typ obudowy z rozwiązaniem "z zastrzałami". Pomaga zasada: jeśli brak elementów ukośnych i widać pionowy pal oraz deski przy gruncie, to wskazuje na pale z deskowaniem.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 42% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Na rysunku widać pionowy pal (oznaczony średnicą Ø20) wbity w dno wykopu oraz przylegające do gruntu deskowanie (opinkę) ułożone szczelnie."

Źródła:

  • PN-EN 13331-1: Systemy obudowy wykopów — Część 1: Wymagania dotyczące wyrobów (przywołanie normy jako podstawy technicznej dla obudów wykopów).
  • PN-EN 13331-2: Systemy obudowy wykopów — Część 2: Ocena zgodności (kontekst norm dotyczących systemów obudowy wykopów).

Materiały:

  • PN-EN 13331 (systemy obudowy wykopów) – część dotycząca ogólnych wymagań i oceny systemów
  • Materiały dydaktyczne z robót ziemnych i zabezpieczeń wykopów (rysunki przekrojów, przykłady systemów)
  • Podręczniki/opracowania branżowe BHP i technologii robót ziemnych (rozdziały o obudowach wykopów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego