KWALIFIKACJA MOT6 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 1.
Na rysunku przedstawiony jest czujnik
Ilustracja przedstawia czujnik, który jest prawdopodobnie czujnikiem zawartości tlenu w spalinach, co jest zgodne z
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Sonda lambda (czujnik tlenu) jest zwykle wkręcana w układ wydechowy i ma przewód doprowadzający sygnał do sterownika. Jej zadaniem jest pomiar zawartości tlenu w spalinach, co pozwala na korekcję składu mieszanki. Czujniki TPS, IAT i MAP pracują w obszarze dolotu, a nie w spalinach.

Pełne wyjaśnienie:

Czujnik "zawartości tlenu w spalinach" to potocznie sonda lambda. Jest ona elementem układu sterowania silnika, który dostarcza sterownikowi informację o ilości tlenu pozostałego w spalinach. Dzięki temu sterownik może korygować dawkę paliwa i utrzymywać właściwy skład mieszanki (co ma znaczenie dla emisji spalin i pracy katalizatora).

Rozpoznanie na rysunku zwykle opiera się na cechach konstrukcyjnych: sonda lambda jest przystosowana do pracy w wysokiej temperaturze, często ma metalowy korpus z gwintem do wkręcenia w wydech oraz przewód/wiązki elektryczne prowadzące do instalacji pojazdu. To odróżnia ją od wielu czujników montowanych w dolocie.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "położenia przepustnicy" (TPS) to czujnik związany z osią/przepustnicą, montowany na korpusie przepustnicy; nie jest elementem wkręcanym w układ wydechowy i nie mierzy składu spalin.
  • "temperatury powietrza dolotowego" (IAT) znajduje się w kanale dolotowym lub w obudowie przepływomierza/układu dolotowego. Jego konstrukcja i miejsce pracy są dostosowane do temperatur powietrza, a nie do spalin.
  • "podciśnienia w kolektorze dolotowym" (MAP) mierzy ciśnienie w kolektorze dolotowym i również pracuje w dolocie; typowo ma króciec/otwór pomiarowy do kolektora i obudowę czujnika ciśnienia, a nie cechy sondy wydechowej.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli na ilustracji widać element przeznaczony do montażu w wydechu (korpus odporny na temperaturę, gwint, przewód), to wśród typowych czujników najczęściej będzie to sonda lambda, a nie czujniki dolotu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Sonda lambda to czujnik tlenu montowany w układzie wydechowym. Mierzy zawartość tlenu w spalinach i przekazuje sygnał do sterownika silnika, który na tej podstawie koryguje dawkę paliwa. Ma to wpływ na spalanie, osiągi i emisję spalin.
Najczęściej rozpoznasz go po metalowym korpusie przystosowanym do wysokiej temperatury, gwincie do wkręcenia w rurę/kolektor wydechowy oraz przewodzie elektrycznym wychodzącym z czujnika. Czujniki dolotu zwykle nie mają takiej konstrukcji.
Ponieważ musi analizować spaliny po procesie spalania. Tylko w wydechu "widzi" rzeczywistą zawartość tlenu w spalinach. Ta informacja jest potrzebna do regulacji składu mieszanki oraz do prawidłowej pracy układów ograniczania emisji.
Typowe objawy to wzrost zużycia paliwa, nierówna praca na biegu jałowym, gorsza dynamika, problemy z emisją spalin i zapalenie kontrolki MIL. Objawy mogą przypominać inne usterki, dlatego warto potwierdzić je diagnostyką.
Czujnik MAP mierzy ciśnienie (podciśnienie) w kolektorze dolotowym, czyli parametr powietrza doprowadzanego do silnika. Sonda lambda mierzy tlen w spalinach, czyli efekt spalania. MAP pracuje w dolocie, a lambda w wydechu.
Czujnik IAT mierzy temperaturę powietrza zasysanego przez silnik. Ta informacja pomaga sterownikowi w wyliczaniu dawki paliwa (gęstość powietrza zależy od temperatury). IAT jest montowany w dolocie, nie w układzie wydechowym.
TPS informuje sterownik o kącie otwarcia przepustnicy (lub o jej położeniu). Dzięki temu układ sterowania wie, jakie jest zapotrzebowanie kierowcy na moment/obciążenie. To czujnik mechanicznie związany z przepustnicą, a nie z wydechem.
Sygnał z sondy lambda wykorzystuje się m.in. przy ocenie pracy w pętli zamkniętej, korekt paliwowych oraz skuteczności układu ograniczania emisji. W praktyce analizuje się go na testerze diagnostycznym i porównuje z warunkami pracy silnika.
Oba czujniki dotyczą składu mieszanki, ale nie zawsze są "tym samym". Sonda lambda klasyczna mierzy zawartość tlenu w spalinach w wąskim zakresie, a czujnik AFR (szerokopasmowy) dostarcza dokładniejszej informacji w szerszym zakresie. W zadaniach egzaminacyjnych często używa się nazwy "sonda lambda".
Najczęściej myli się czujniki dolotu (MAP/IAT/TPS) z elementami wydechu, bo uczący się skupiają się na samym przewodzie lub kształcie obudowy. Pomaga sprawdzenie, czy czujnik ma gwint i jest przystosowany do pracy w wysokiej temperaturze.
info

Statystycznie 66% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Sonda lambda (czujnik tlenu) jest zwykle wkręcana w układ wydechowy i ma przewód doprowadzający sygnał do sterownika."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji MOT.2 dotyczące układów sterowania silnika i czujników
  • Katalogi/poradniki producentów części (opisy sond lambda i czujników MAP/TPS/IAT)
  • Instrukcje serwisowe pojazdów (lokalizacja i funkcje czujników w silniku)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego