KWALIFIKACJA TWO9 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 10.
Na rysunku zilustrowano suw
Ilustracja przedstawia schematyczny przekrój silnika spalinowego, prawdopodobnie czterosuwowego, z zaznaczeniem etapu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Suw sprężania w silniku czterosuwowym występuje, gdy tłok porusza się do górnego martwego położenia, a zawory (dolotowy i wylotowy) są zamknięte, aby sprężyć ładunek w cylindrze. Pozostałe suwy rozpoznaje się m.in. po otwartym dolocie (ssanie) lub wydechu (wydech) oraz po spalaniu i oddawaniu pracy (praca).

Pełne wyjaśnienie:

W cyklu czterosuwowym wyróżnia się: ssanie, sprężanie, pracę i wydech. Rozpoznanie suwu na rysunku opiera się przede wszystkim na kierunku ruchu tłoka oraz na tym, które zawory są otwarte.

Odpowiedź "sprężania." jest właściwa, gdy rysunek przedstawia sytuację, w której tłok przesuwa się ku górnemu martwemu położeniu, a jednocześnie zawory są zamknięte (ładunek w cylindrze jest sprężany). To kluczowa cecha odróżniająca sprężanie od innych suwów.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują w takim przypadku:

  • "ssania." – w suwie ssania tłok porusza się w dół, a zawór dolotowy jest otwarty, aby zassać świeży ładunek. Jeśli na rysunku widać ruch tłoka do góry lub brak otwartego dolotu, to nie jest ssanie.
  • "wydechu." – wydech to ruch tłoka do góry, ale z otwartym zaworem wylotowym, aby usunąć spaliny. Jeżeli rysunek pokazuje zamknięte zawory (lub brak drogi ujścia spalin), to nie jest wydech.
  • "pracy." – suw pracy (rozprężania) występuje po zapłonie: tłok jest pchany w dół przez spalające się gazy, a zawory pozostają zamknięte. Jeżeli kierunek ruchu tłoka na rysunku jest do góry, to nie jest suw pracy.

Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj prostą regułę rozróżniania na schematach: ssanie = w dół + dolot otwarty, sprężanie = w górę + oba zamknięte, praca = w dół + oba zamknięte, wydech = w górę + wylot otwarty. Dzięki temu łatwiej analizować nawet uproszczone rysunki.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Suw sprężania to etap cyklu, w którym tłok idzie w górę, a zawory dolotowy i wylotowy są zamknięte. Mieszanka (lub powietrze w dieslu) jest sprężana, co podnosi temperaturę i ciśnienie, przygotowując warunki do zapłonu.
Najczęściej patrzy się na dwa elementy: kierunek ruchu tłoka (do góry) oraz stan zaworów (oba zamknięte). Jeśli tłok idzie w górę i nie widać drogi dolotu ani wylotu, to typowa cecha sprężania.
Zamknięcie zaworów jest konieczne, aby gaz nie "uciekał" z cylindra i żeby faktycznie wzrosło ciśnienie sprężania. Nieszczelne lub źle wyregulowane zawory obniżają kompresję i pogarszają rozruch oraz moc silnika.
W obu suwach tłok zwykle porusza się do góry. Różnica jest w zaworach: w sprężaniu zawory są zamknięte (sprężamy ładunek), a w wydechu otwarty jest zawór wylotowy, by usunąć spaliny z cylindra.
W suwie sprężania tłok idzie w górę, a ładunek jest ściskany. W suwie pracy po zapłonie gazy rozprężają się i pchają tłok w dół, oddając energię na wał. W obu przypadkach zawory są zasadniczo zamknięte.
Mechanicznie (ruch tłoka w górę i zamknięte zawory) wygląda podobnie. Różni się zawartością cylindra: w dieslu spręża się głównie powietrze, a paliwo jest wtryskiwane pod koniec sprężania, co umożliwia samozapłon.
Typowe objawy to trudny rozruch, nierówna praca, spadek mocy i zwiększone dymienie. Przyczyną bywa nieszczelność zaworów, zużyte pierścienie tłokowe lub uszkodzenie uszczelki pod głowicą. W praktyce potwierdza to pomiar ciśnienia sprężania.
Suw sprężania następuje po suwie ssania, a przed suwem pracy. Czyli: najpierw cylinder napełnia się ładunkiem (ssanie), potem ładunek jest sprężany (sprężanie), następnie następuje zapłon i oddanie energii (praca), a na końcu usuwanie spalin (wydech).
Częsty błąd to patrzenie tylko na kierunek ruchu tłoka bez sprawdzenia zaworów. Wtedy łatwo pomylić sprężanie z wydechem (oba "w górę"). Drugi błąd to mylenie sprężania z pracą, gdy nie zauważy się, że w pracy tłok idzie w dół.
Ćwicz rozpoznawanie 4 stanów: (1) w dół + dolot otwarty, (2) w górę + oba zamknięte, (3) w dół + oba zamknięte, (4) w górę + wylot otwarty. Warto też robić krótkie notatki z cech zaworów i typowych objawów błędów rozrządu.
info

Około 58% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że suw sprężania w silniku czterosuwowym występuje, gdy tłok porusza się do górnego martwego położenia, a zawory (dolotowy i wylotowy) są zamknięte, aby sprężyć ładunek w cylindrze.

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Cykl_Otto - dostęp: 2026-02-27
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Silnik_czterosuwowy - dostęp: 2026-02-27
  • https://en.wikipedia.org/wiki/Four-stroke_engine - dostęp: 2026-02-27

Materiały:

  • Podręczniki z podstaw silników spalinowych i mechaniki okrętowej/siłowni statkowych
  • Instrukcje obsługi (DTR) silników okrętowych/okrętowych agregatów prądotwórczych używanych w szkoleniu
  • Materiały dydaktyczne o cyklu czterosuwowym (schematy, animacje, przekroje silnika)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego