KWALIFIKACJA GIW3 - STYCZEŃ 2014

PYTANIE NR 26.
Na schemacie taśmociągu cyfrą 7 oznaczono bęben
Ilustracja przedstawia schemat taśmociągu, który jest częścią egzaminu zawodowego dla technika górnictwa odkrywkowego.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Bęben zwrotny znajduje się na końcu trasy przenośnika i zmienia kierunek biegu taśmy (stanowi punkt "zawrotu" taśmy). Bęben napędowy przekazuje moment obrotowy, bęben napinający służy do utrzymania właściwego naciągu, a bęben odciskowy zwiększa opasanie na bębnie napędowym.

Pełne wyjaśnienie:

W przenośniku taśmowym taśma porusza się w obiegu zamkniętym, dlatego na końcach trasy muszą znajdować się elementy, które zmieniają kierunek jej biegu. Taką funkcję pełni bęben zwrotny: jest to bęben, na którym taśma zawraca, przechodząc z gałęzi górnej na dolną (lub odwrotnie), zależnie od układu przenośnika.

Odpowiedź "zwrotny." jest poprawna, ponieważ na schemacie bęben oznaczony wskazanym numerem odnosi się do elementu realizującego funkcję zawrotu taśmy. W praktyce bęben zwrotny pracuje zwykle na przeciwległym końcu od wysypu (w zależności od konstrukcji) i nie jest elementem przekazującym napęd.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują:

  • "napędowy." – bęben napędowy jest połączony z napędem (silnik, przekładnia) i jego rolą jest przeniesienie siły tarcia na taśmę, aby wymusić jej ruch. Na schemacie zwykle rozpoznaje się go po sąsiedztwie zespołu napędowego.
  • "odciskowy." – bęben odciskowy (często nazywany też odchylającym/zwrotnym pomocniczym w innych ujęciach) stosuje się do zwiększenia kąta opasania taśmy na bębnie napędowym albo do korekty przebiegu taśmy. Zwykle nie jest głównym bębnem końcowym trasy.
  • "napinający." – bęben napinający współpracuje z układem napinania (grawitacyjnym lub śrubowym) i odpowiada za utrzymanie właściwego naciągu taśmy. Na schemacie identyfikuje się go po powiązaniu z wózkiem napinającym, obciążnikami lub śrubami napinającymi.

Wskazówka egzaminacyjna: zanim wybierzesz nazwę bębna, prześledź na rysunku przebieg taśmy i sprawdź, czy obok widać elementy napędu lub napinania. To pozwala odróżnić bęben zwrotny od napędowego i napinającego.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Bęben zwrotny to bęben umieszczony na końcu trasy przenośnika, na którym taśma zawraca i zmienia kierunek biegu. Nie przenosi zwykle momentu z silnika, tylko prowadzi taśmę i zapewnia zamknięcie obiegu taśmy (gałąź górna i dolna).
Bęben napędowy rozpoznasz po powiązaniu z zespołem napędowym (silnik, przekładnia, sprzęgło) oraz po tym, że to na nim taśma "ciągnie" dzięki tarciu. Bęben zwrotny jest zwykle na przeciwległym końcu i służy głównie do zawrotu taśmy.
Bęben napinający jest częścią układu, który utrzymuje właściwy naciąg taśmy (np. przez śruby napinające lub obciążnik). Bęben zwrotny odpowiada głównie za zmianę kierunku biegu taśmy na końcu trasy. Funkcje mogą się uzupełniać, ale nazwy nie są zamienne.
Bęben odciskowy służy do ukształtowania przebiegu taśmy, najczęściej w celu zwiększenia kąta opasania na bębnie napędowym albo do zmiany kierunku taśmy w obrębie stacji napędowej. Dzięki temu można poprawić warunki przenoszenia siły tarcia i stabilność pracy.
Bęben zwrotny znajduje się na końcu trasy przenośnika, gdzie taśma zawraca z jednej gałęzi na drugą. W wielu układach jest po stronie zasypu (ogon przenośnika), ale dokładne położenie zależy od konstrukcji i kierunku transportu widocznego na schemacie.
Najczęstsze pomyłki to wybór "napędowego" tylko dlatego, że bęben jest duży, albo wybór "napinającego" bez sprawdzenia, czy na schemacie widać układ napinania (wózek, śruby, obciążniki). Pomaga prześledzenie drogi taśmy i znalezienie miejsca napędu.
W typowym układzie nie: napęd przekazuje bęben napędowy. Bęben zwrotny pełni funkcję prowadzącą i zmienia kierunek taśmy. Jeżeli w konkretnym rozwiązaniu napęd byłby na innym bębnie, schemat powinien pokazywać elementy napędu przy danym bębnie.
Na schemacie szukaj strzałek lub miejsca wysypu/zasypu. Gałąź górna zwykle przenosi urobek, a dolna wraca pusta. Bęben, na którym taśma zawraca na końcu trasy, to bęben zwrotny. Bęben przy napędzie rozpoznasz po sąsiednich elementach mechanicznych.
Jest to ważne przy przeglądach i awariach przenośników (np. poślizg taśmy, niewłaściwe napinanie, uszkodzenia okładzin bębnów), a także przy zamawianiu części. Błędne nazwanie bębna może skutkować doborem niewłaściwego podzespołu i dłuższym przestojem.
Ucz się funkcji elementów, a nie tylko nazw: napęd (przeniesienie momentu), zwrot (zawrót taśmy), napinanie (utrzymanie siły naciągu), odcisk (zwiększenie opasania). Ćwicz na różnych schematach i zawsze analizuj: gdzie jest wysyp, gdzie napęd i jak biegnie taśma.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 44% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że bęben zwrotny znajduje się na końcu trasy przenośnika i zmienia kierunek biegu taśmy (stanowi punkt "zawrotu" taśmy).

Źródła:

  • ISO 5048: Conveyor belts — Method for the calculation of operating power and tensile forces
  • DIN 22101: Continuous conveyors — Belt conveyors for loose bulk materials — Basis for calculation and dimensioning

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z transportu technologicznego w górnictwie odkrywkowym (przenośniki taśmowe)
  • Instrukcje producentów przenośników taśmowych (opis bębnów i układów napinania)
  • Normy/standardy dotyczące przenośników taśmowych (terminologia i zasady projektowania)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego