W zadaniu podano koszty poniesione łącznie na wykonanie usługi wywiezienia 20 ton humusu. Aby policzyć koszt wywiezienia 1 tony, trzeba wyznaczyć koszt jednostkowy, czyli:
koszt jednostkowy = koszt całkowity / ilość.
Krok 1: zsumuj koszty całkowite. Wszystkie wymienione pozycje są składnikami kosztu usługi, więc należy je dodać:
Zużycie paliwa: 100 zł
Wynagrodzenia: 40 zł
Smary i konserwacja: 30 zł
Amortyzacja sprzętu: 20 zł
Suma: 100 + 40 + 30 + 20 = 190 zł.
Krok 2: podziel przez liczbę ton. Skoro 190 zł dotyczy 20 t, to na 1 t przypada:
190 zł / 20 = 9,50 zł.
Dlaczego pozostałe propozycje wyników są błędne?
- Wyniki zbyt niskie (np. 5,00 zł lub 7,00 zł) zwykle biorą się z pominięcia części kosztów (np. amortyzacji lub smarów) albo z błędnej sumy.
- Wynik 8,50 zł wskazuje najczęściej na pomyłkę rachunkową w dodawaniu (np. przyjęcie 170 zł zamiast 190 zł) lub dzielenie przez niewłaściwą wartość.
Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu sprawdź sens wyniku. Skoro sam koszt paliwa to 100 zł na 20 t, to już daje 5 zł/t, więc pełny koszt (z robocizną, serwisem i amortyzacją) musi być wyraźnie większy niż 5 zł/t.