KWALIFIKACJA MEP2 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 8.
Na zamieszczonym schemacie elektrycznym, fotorezystor oznaczono cyfrą
Ilustracja przedstawia schemat elektryczny, który jest częścią pytania egzaminacyjnego związanego z kwalifikacją zawodową
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Fotorezystor rozpoznaje się na schemacie po symbolu rezystora, przy którym zaznaczone są strzałki padającego światła (element światłoczuły). W przedstawionym układzie taki symbol ma element oznaczony numerem "1", dlatego ta odpowiedź wskazuje fotorezystor.

Pełne wyjaśnienie:

Fotorezystor (często spotykany jako czujnik światła w prostych układach) to element rezystancyjny, którego rezystancja zmienia się wraz z natężeniem oświetlenia. W praktyce serwisowej i montażowej ważne jest, aby umieć go szybko rozpoznać w dokumentacji, bo bywa częścią toru pomiarowego lub dzielnika napięcia sterującego innymi elementami.

Na schematach elektrycznych fotorezystor identyfikuje się przede wszystkim po symbolu rezystora z oznaczeniem oddziaływania światła: zwykle są to strzałki skierowane w stronę elementu (symbolizujące promieniowanie). To odróżnia go od zwykłego rezystora, który nie ma żadnych "znaków światła", oraz od innych elementów optoelektronicznych (np. fotodiody czy fototranzystora), które mają odmienny symbol bazujący na symbolu diody lub tranzystora.

Odpowiedź "1" jest prawidłowa, ponieważ na schemacie element o tym numerze ma właśnie cechy graficzne charakterystyczne dla fotorezystora (rezystor + oznaczenie światła). Pozostałe numery odnoszą się do innych elementów obwodu: mogą wyglądać jak klasyczny rezystor bez strzałek, źródło zasilania, element półprzewodnikowy albo inny składnik układu. Typową pomyłką jest wybór dowolnego rezystora, gdy uczeń nie zwraca uwagi na dodatkowe oznaczenia lub myli fotorezystor z fotodiodą (tam kluczowe są cechy symbolu diody, a nie rezystora).

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal "rodzinę" symbolu (rezystor/diody/tranzystory), a dopiero potem szukaj znaku zjawiska fizycznego (tu: strzałki światła). To ogranicza błędy wynikające z pośpiechu i podobieństwa elementów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Fotorezystor to element światłoczuły, którego opór zmienia się zależnie od oświetlenia. Stosuje się go m.in. jako czujnik natężenia światła w prostych układach sterowania (np. włączanie oświetlenia), w pomiarach i w automatyce urządzeń.
Najczęściej ma symbol rezystora uzupełniony o strzałki skierowane w stronę elementu, które oznaczają padające światło. Kluczowe jest to, że "bazą" symbolu jest rezystor, a nie dioda czy tranzystor.
Strzałki są umownym znakiem oddziaływania światła (promieniowania) na element. Dzięki nim odróżnia się fotorezystor od zwykłego rezystora. Na egzaminie to właśnie te detale graficzne przesądzają o poprawnej identyfikacji.
W praktyce spotyka się go jako czujnik światła otoczenia, element automatycznej regulacji podświetlenia, prosty detektor obecności światła w torze optycznym lub składnik układów sygnalizacji. W serwisie ważna jest umiejętność odczytu schematu i lokalizacji czujnika.
Fotorezystor ma symbol oparty o rezystor (z oznaczeniem światła), a fotodioda ma symbol diody z oznaczeniem promieniowania. Różnią się też właściwościami: fotodioda generuje prąd zależny od oświetlenia, a fotorezystor zmienia opór.
Typowy fotorezystor nie jest elementem spolaryzowanym, więc zwykle nie ma znaczenia kierunek podłączenia. Na schemacie i na płytce szuka się więc głównie poprawnego włączenia w obwód (np. w dzielnik napięcia), a nie oznaczeń anody/katody.
Najczęstsze pomyłki to: wybranie zwykłego rezystora (pominięcie strzałek światła), pomylenie z fotodiodą lub LED (bo też bywają strzałki, ale przy symbolu diody), oraz nieuwaga w odczytaniu numeru elementu wskazanego na schemacie.
W zadaniach opartych o schemat lub dokumentację techniczną konieczna jest znajomość symboli, bo odpowiedź wynika z identyfikacji elementu na rysunku. Opis działania pomaga, gdy pytanie dotyczy funkcji układu lub doboru elementu, ale nie zastępuje rozpoznania symbolu.
Sprawdź kształt podstawowego symbolu: jeśli to rezystor, a obok są oznaczenia światła (strzałki), to wskazuje na fotorezystor. Jeśli podstawą jest dioda lub tranzystor, to raczej fotodioda albo fototranzystor. Detal "rodziny" symbolu jest kluczowy.
Ćwicz rozpoznawanie symboli i ich odmian (rezystor, elementy światłoczułe, źródła zasilania) oraz czytanie numeracji elementów na rysunku. Pomaga praca z krótkimi schematami i samodzielne opisywanie funkcji elementów w obwodzie.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 61% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Fotorezystor rozpoznaje się na schemacie po symbolu rezystora, przy którym zaznaczone są strzałki padającego światła (element światłoczuły)."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Fotorezystor" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Fotorezystor (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (PL): "Symbol elektryczny" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Symbol_elektryczny (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręcznik/kompendium z podstaw elektroniki i oznaczeń elementów na schematach
  • Karty katalogowe fotorezystorów (opis działania i zastosowań)
  • Zestaw ćwiczeń z czytania schematów: identyfikacja elementów i ich funkcji

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego