KWALIFIKACJA ROL12 - STYCZEŃ 2020 (test 2)

PYTANIE NR 5.
Na zdjęciu rentgenowskim przedstawiono złamanie kości
Ilustracja przedstawia zdjęcie rentgenowskie kończyn zwierzęcia, najprawdopodobniej psa, z widocznym złamaniem kości
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Na zdjęciu RTG złamanie rozpoznaje się po przerwaniu ciągłości kory oraz linii przejaśnienia i ewentualnym przemieszczeniu odłamów. Kość piszczelowa jest główną, długą kością podudzia (między stawem kolanowym a skokowym), dlatego jej cechy i położenie pozwalają ją odróżnić od kości udowej oraz kości przedramienia.

Pełne wyjaśnienie:

W radiografii złamanie kości najczęściej widać jako przerwanie ciągłości warstwy korowej, linię przejaśnienia (szczelinę złamania) oraz czasem przemieszczenie lub obecność odłamów. Aby poprawnie wskazać, która kość uległa złamaniu, trzeba połączyć cechy obrazu złamania z anatomią i położeniem kości w danej kończynie.

Odpowiedź "piszczelowej" jest właściwa, ponieważ kość piszczelowa (tibia) to główna, długa kość podudzia kończyny miednicznej – leży pomiędzy kością udową a kośćmi stępu. Na typowym RTG podudzia jest strukturą dominującą w tej okolicy, a jej przebieg i relacje do stawu kolanowego oraz skokowego pozwalają ją rozpoznać.

Pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe z powodów anatomicznych:

  • "udowej" dotyczy kości udowej, czyli kości uda (od miednicy do stawu kolanowego). Jeśli złamanie byłoby kości udowej, obraz obejmowałby odcinek uda, a nie typowe podudzie.
  • "łokciowej" oraz "promieniowej" to kości przedramienia kończyny piersiowej (ulna i radius). Ich obecność i układ anatomiczny dotyczą okolicy między łokciem a nadgarstkiem, a nie między kolanem a stępem.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal, czy obraz przedstawia kończynę piersiową czy miedniczną (po układzie stawów i proporcjach kości), a dopiero potem wybieraj kość. Dopiero na końcu potwierdź złamanie poprzez ocenę kory kostnej, szczeliny złamania i ewentualnego przemieszczenia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej widać przerwanie ciągłości kory kostnej oraz linię przejaśnienia odpowiadającą szczelinie złamania. Często towarzyszy temu przemieszczenie odłamów, zmiana osi kości lub nieregularny zarys. W praktyce zawsze ocenia się też sąsiednie stawy i tkanki miękkie.
Kość udowa leży powyżej stawu kolanowego (udo), a kość piszczelowa poniżej stawu kolanowego (podudzie) i biegnie w kierunku stawu skokowego. Pomaga identyfikacja stawów: jeśli widzisz kolano i stęp, oceniasz podudzie (piszczel).
Kość promieniowa i łokciowa to kości przedramienia kończyny piersiowej (od łokcia do nadgarstka). Podudzie kończyny miednicznej tworzą przede wszystkim kość piszczelowa (oraz strzałkowa, zależnie od gatunku i widoczności), więc te nazwy anatomicznie nie pasują do złamania w okolicy kolano–stęp.
Najczęściej myli się kończynę piersiową z miedniczną (brak identyfikacji stawów), ignoruje projekcję i nakładanie się struktur oraz wybiera odpowiedź "na skojarzenie". Pomaga zasada: najpierw rozpoznaj staw i odcinek kończyny, potem dopiero nazwij kość i oceń cechy złamania.
Najczęściej podczas przygotowania badania obrazowego i wstępnej kontroli jakości zdjęcia: czy obejmuje właściwy odcinek, czy jest czytelne, czy widać oba końce kości i sąsiednie stawy. Wstępna orientacja anatomiczna pomaga też w prawidłowym opisie dla lekarza i w organizacji dalszych czynności (unieruchomienie, transport).
Warto umieć wskazać: która kość, który odcinek (bliższy/środkowy/dalszy), czy jest przemieszczenie, ile jest odłamów oraz czy zmieniona jest oś kończyny. Nawet bez pełnej klasyfikacji, taki schemat porządkuje analizę radiogramu.
Nie zawsze. Złamanie może być słabo widoczne przy niekorzystnej projekcji, nakładaniu się struktur lub w przypadku pęknięć bez przemieszczenia. Dlatego w praktyce wykonuje się zwykle co najmniej dwie projekcje i ocenia cały odcinek z sąsiednimi stawami, aby ograniczyć ryzyko przeoczenia.
Najbardziej pomaga rozpoznanie stawów: w podudziu szukasz relacji kolano–stęp, w przedramieniu łokieć–nadgarstek. Różnią się też proporcje i typowe kształty nasad. Na egzaminie warto najpierw "nazwać staw", a dopiero potem wybierać kość.
RTG pokazuje obraz dwuwymiarowy, gdzie struktury mogą się nakładać. Bez anatomii łatwo przypisać widoczną szczelinę do niewłaściwej kości lub odcinka. Dobra znajomość położenia kości i stawów pozwala szybko ustalić, co oglądasz, i dopiero wtedy ocenić patologię (np. złamanie, zwichnięcie).
Najlepiej uczyć się na zestawach radiogramów: rozpoznawaj odcinek kończyny, nazywaj kości i stawy, a potem szukaj typowych cech złamania. Dobrą metodą jest robienie fiszek: "obraz RTG → nazwa kości → cecha złamania". Ćwicz też różnicowanie kończyny piersiowej i miednicznej.
info

Statystycznie 40% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Na zdjęciu RTG złamanie rozpoznaje się po przerwaniu ciągłości kory oraz linii przejaśnienia i ewentualnym przemieszczeniu odłamów."

Źródła:

  • Merck Veterinary Manual (MSD Veterinary Manual) – "Fractures in Small Animals" https://www.merckvetmanual.com/musculoskeletal-system/fractures/fractures-in-small-animals (dostęp: 2026-02-27)
  • Radiopaedia – "Tibial fracture" https://radiopaedia.org/articles/tibial-fracture (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL) – "Kość piszczelowa" https://pl.wikipedia.org/wiki/Ko%C5%9B%C4%87_piszczelowa (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Atlas anatomii zwierząt (kości kończyn) do nauki położenia i kształtu kości
  • Podstawowy skrypt z diagnostyki obrazowej weterynaryjnej (RTG kończyn)
  • Zestawy przykładowych radiogramów złamań kończyn do ćwiczeń rozpoznawania struktur

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego