KWALIFIKACJA BUD11 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 2.
Najwyższą odpornością na ścieranie charakteryzują się deski wykonane z drewna
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Drewno dębowe należy do gatunków twardych i gęstych, dlatego jego powierzchnia wolniej się wyciera podczas tarcia i użytkowania. Lipa jest drewnem miękkim, a sosna i modrzew (mimo że wytrzymałe w praktyce) zazwyczaj mają niższą odporność na ścieranie niż dąb w porównaniu gatunków z zestawu.

Pełne wyjaśnienie:

Odporność na ścieranie desek z drewna jest silnie powiązana z twardością i gęstością materiału, czyli z tym, jak łatwo powierzchnia ulega zarysowaniu, wgniataniu i "wycieraniu" w wyniku tarcia (np. przesuwania elementów, chodzenia, kontaktu z ziarnami piasku).

Wśród podanych gatunków dąb jest typowo zaliczany do drewna twardego. W praktyce oznacza to, że przy porównywalnych warunkach eksploatacji deska dębowa wolniej traci materiał z powierzchni i dłużej zachowuje kształt oraz fakturę.

Pozostałe odpowiedzi są mniej trafne z następujących powodów:

  • lipa to drewno miękkie, łatwiej się wgniata i wyciera, więc przy obciążeniach i tarciu szybciej pojawiają się uszkodzenia powierzchni.
  • sosna jest popularna i często stosowana ze względu na dostępność, ale jako drewno iglaste zwykle ma niższą twardość niż dąb; przez to w zastosowaniach narażonych na ścieranie szybciej się zużywa.
  • modrzew bywa postrzegany jako "twardszy" w porównaniu do wielu innych iglastych i może mieć dobrą trwałość użytkową, jednak w takim zestawieniu nadal typowo ustępuje dębowi pod względem odporności na ścieranie powierzchni.

W kontekście robót betoniarsko-zbrojarskich ta wiedza pomaga dobierać materiały na elementy pomocnicze (np. deski używane w pracach tymczasowych), gdzie liczy się dłuższa żywotność i mniejsze zużycie podczas wielokrotnego wykorzystania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Odporność na ścieranie to zdolność powierzchni drewna do przeciwstawiania się ubytkowi materiału podczas tarcia (np. przesuwania, chodzenia, pracy narzędzi). Im większa twardość i gęstość drewna, tym zwykle wolniejsze zużycie powierzchni w eksploatacji.
Dąb jest zazwyczaj drewnem twardszym i gęstszym niż sosna, więc jego powierzchnia trudniej ulega wgniataniu i zarysowaniu. W praktyce przekłada się to na mniejszy ubytek przy tarciu i dłuższą trwałość elementu w miejscach intensywnego użytkowania.
Modrzew często ma lepsze parametry użytkowe niż wiele innych iglastych i może być postrzegany jako "mocniejszy" od sosny. Jednak przy pytaniach o najwyższą odporność na ścieranie wśród typowych gatunków z listy, dąb zwykle wypada korzystniej niż oba te gatunki.
Najczęściej kluczowa jest twardość (związana m.in. z gęstością), bo to ona determinuje podatność na zarysowania i wgnioty. Wilgotność także wpływa na zachowanie drewna (może je zmiękczać lub sprzyjać uszkodzeniom), ale sama nie zastąpi właściwego doboru gatunku.
W takim zestawieniu najsłabiej pod względem odporności na ścieranie wypada zwykle lipa, ponieważ jest drewnem miękkim. Szybciej łapie wgniecenia i zarysowania, więc przy intensywnym tarciu powierzchnia ulega szybszemu zużyciu.
Przy doborze desek na elementy tymczasowe i pomocnicze, które są wielokrotnie używane i narażone na tarcie: pomosty, stopnie, podesty, a także niektóre zastosowania deskowania. Twardsze drewno może rzadziej wymagać wymiany i lepiej znosi eksploatację.
Nie. Odporność na ścieranie dotyczy zużycia mechanicznego powierzchni przez tarcie. Trwałość biologiczna dotyczy odporności na grzyby, owady i warunki sprzyjające biodegradacji. Gatunek może być dobry w jednym aspekcie, a słabszy w drugim, więc trzeba rozróżniać te pojęcia.
Częsty błąd to wybór "najpopularniejszego" drewna (np. sosny) zamiast najtwardszego. Inny błąd polega na myleniu odporności na ścieranie z odpornością na wilgoć albo na uogólnieniu, że każde iglaste jest bardziej odporne niż liściaste bez porównania konkretnych gatunków.
Częściowo tak: pomagają odpowiednia obróbka i wykończenie (np. warstwy ochronne), a także ograniczanie kontaktu z piaskiem i brudem działającymi jak ścierniwo. Jednak baza materiałowa pozostaje kluczowa: drewno miękkie po zabezpieczeniu zwykle nie "dogoni" twardego gatunku w czystej odporności na ścieranie.
Jeśli pojawiają się sformułowania o: ścieraniu, zarysowaniach, wgniataniu, zużyciu powierzchni, tarciu lub intensywnym użytkowaniu, to najczęściej testowana jest twardość i gęstość drewna. Wtedy wśród typowych gatunków wygrywają zwykle te twardsze, jak dąb.
info

Około 82% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Drewno dębowe należy do gatunków twardych i gęstych, dlatego jego powierzchnia wolniej się wyciera podczas tarcia i użytkowania."

Źródła:

  • Wood Handbook—Wood as an Engineering Material (Forest Products Laboratory), Chapter "Mechanical Properties of Wood", General Technical Report FPL-GTR-190 (USDA), 2010 (rev.)
  • The Forest Products Laboratory. Wood Handbook (FPL) – informacje porównawcze o twardości i właściwościach gatunków drewna (wydanie książkowe FPL-GTR-190), 2010

Materiały:

  • Podręczniki technologii materiałów budowlanych (rozdziały o drewnie i materiałach drewnopochodnych)
  • "Wood Handbook: Wood as an Engineering Material" (FPL) – rozdziały o właściwościach mechanicznych drewna
  • Materiały szkolne/branżowe dotyczące deskowań i doboru materiałów pomocniczych na budowie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego