KWALIFIKACJA BUD1 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 17.
Należy wykonać mieszankę betonową o konsystencji plastycznej betonu. Korzystając z przedstawionej tablicy oblicz ilość wody potrzebnej na jeden zarób w betoniarce o pojemności roboczej 250 l.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi nakładów na 1 m³ mieszanki betonowej, wyciąg z KNR (Katalogu Nakładów
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć ilość wody na jeden zarób 250 l, najpierw przelicza się objętość zarobu na metry sześcienne: 250 l = 0,25 m³.
Następnie z tablicy odczytuje się zapotrzebowanie wody dla konsystencji plastycznej podane na 1 m³ i mnoży przez 0,25. Otrzymuje się 73,5 l.

Pełne wyjaśnienie:

W tego typu zadaniu kluczowe są dwa kroki: prawidłowy odczyt z tablicy oraz poprawne przeliczenie na objętość jednego zarobu.

1) Przeliczenie objętości betoniarki
Pojemność robocza 250 l oznacza, że jeden zarób ma objętość 250 litrów mieszanki. Do obliczeń tabelarycznych zwykle używa się m³, więc wykonuje się zamianę jednostek: 1000 l = 1 m³, zatem 250 l = 0,25 m³.

2) Odczyt z tablicy i proporcja
Tablica (z ilustracji) podaje ilość wody dla określonej konsystencji mieszanki (tu: plastycznej) w przeliczeniu na 1 m³ betonu. Po wybraniu właściwego wiersza/kolumny dla konsystencji plastycznej otrzymaną wartość (w litrach na 1 m³) przelicza się na 0,25 m³, czyli na jeden zarób, stosując proporcję:

ilość wody na zarób = (ilość wody na 1 m³) × 0,25

Wynik 73,5 l jest poprawny, ponieważ odpowiada przeliczeniu tablicowej wartości "na 1 m³" na jedną czwartą metra sześciennego.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "29,4 l" typowo wynika z błędnej proporcji (np. dzielenia zamiast mnożenia) albo z odczytu z niewłaściwej rubryki tablicy.
  • "294 l" wygląda jak wartość "na 1 m³" przepisana bez przeliczenia na 0,25 m³ (pominięcie zamiany 250 l → 0,25 m³).
  • "420 l" wskazuje na poważny błąd jednostek lub błędne założenie, że dla mniejszej objętości potrzeba więcej wody; to sprzeczne z zasadą proporcjonalności w recepturach.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy tablica podaje dane "na 1 m³", "na worek cementu" czy "na zarób". Najczęstszy błąd to brak przeliczenia objętości i przepisanie wartości wprost z tablicy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stosuje się zależność: 1000 l = 1 m³. Dlatego 250 l = 250/1000 m³ = 0,25 m³. Ten krok jest konieczny, gdy tablice technologiczne podają ilość wody (lub składników) w przeliczeniu na 1 m³ betonu.
Ponieważ receptury i tablice w technologii betonu są najczęściej ujednolicone do jednostki objętości 1 m³ mieszanki. Dzięki temu łatwo je przeliczać na dowolny zarób, mnożąc przez objętość w m³ (np. 0,25 m³ dla 250 l).
To konsystencja mieszanki, która jest urabialna i łatwa do układania, ale nie jest nadmiernie rzadka. W praktyce oznacza to mieszankę dającą się zagęszczać i formować bez rozlewania. Na egzaminie ważne jest, by odczytać właściwy wariant z tablicy.
Najczęściej: brak zamiany litrów na m³, przepisanie wartości "na 1 m³" bez przeliczenia, odczyt z niewłaściwej rubryki (inna konsystencja) oraz błędna proporcja (dzielenie zamiast mnożenia). Pomaga zapisanie wzoru: woda = (na 1 m³) × objętość zarobu.
Nie. Pojemność betoniarki mówi, jaki jest zarób, ale ilość wody zależy także od recepty i wymaganej konsystencji. W zadaniach egzaminacyjnych potrzebna jest wartość z tablicy/receptury (najczęściej w litrach na 1 m³), a dopiero potem przeliczenie na objętość zarobu.
Wynik powinien być proporcjonalny do objętości: dla 0,25 m³ musi wyjść około 1/4 wartości "na 1 m³". Jeśli wychodzi liczba zbliżona do wartości tablicowej "na 1 m³", to znak, że pominięto przeliczenie. Jeśli rośnie przy mniejszym zarobie, to błąd logiczny.
Korektę robi się, gdy zmieniają się warunki wpływające na urabialność, np. wilgotność kruszywa lub temperatura. Trzeba jednak pamiętać, że nadmierne dolewanie wody może pogorszyć parametry betonu. Na egzaminie przyjmuje się dane z tablicy i wykonuje obliczenie bez "korekty na oko".
Należy najpierw ustalić, jak tablica opisuje konsystencję (np. nazwa, zakres lub oznaczenie klasy). Potem odczytać wartość wody z wiersza/kolumny przypisanej do plastycznej urabialności. Dopiero tę wartość (na 1 m³) przelicza się na objętość zarobu.
Zwykle nie, jeśli tablica podaje wodę na 1 m³ i trzeba policzyć na 0,25 m³. Wtedy wynik powinien być kilka razy mniejszy niż 294 l. Taka odpowiedź często oznacza przepisanie liczby z tablicy bez przeliczenia na pojemność betoniarki.
Najprościej: W = W(1 m³) × V, gdzie V to objętość zarobu w m³. Dla 250 l: V = 0,25 m³. Ten zapis porządkuje tok rozumowania i ogranicza pomyłki w proporcjach oraz w zamianie jednostek.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 52% zdających egzamin. trudne

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z technologii betonu (konsystencja, urabialność, woda zarobowa)
  • Instrukcje/receptury robocze stosowane w pracowniach szkolnych do mieszanek betonowych
  • Ćwiczenia rachunkowe z przeliczania recept na różne objętości zarobu (np. 0,1; 0,25; 0,5 m³)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego