KWALIFIKACJA ELE2 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 36.
Narzędzie przedstawione na ilustracji przeznaczone jest do
Ilustracja przedstawia narzędzie ręczne, które jest specjalistycznym rodzajem szczypiec przeznaczonym do zdejmowania
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Szczypce do pierścieni Segera (pierścieni osadczych) służą do ich bezpiecznego zdejmowania i zakładania na wałkach lub w otworach. Mają charakterystyczne cienkie końcówki dopasowane do otworów w pierścieniu. Pozostałe odpowiedzi dotyczą innych narzędzi: do złączek, wcisku łożysk lub obróbki końcówek przewodów.

Pełne wyjaśnienie:

Narzędzie przeznaczone do zdejmowania pierścieni Segera to w praktyce szczypce do pierścieni osadczych. Pierścienie Segera są sprężystymi elementami zabezpieczającymi, które utrzymują części (np. łożyska, tuleje, koła zębate) w zadanym położeniu osiowym. Aby je zdemontować lub zamontować, trzeba kontrolowanie je rozprężyć albo ścisnąć – i właśnie do tego służą dedykowane szczypce.

Dlaczego ta odpowiedź jest poprawna? Szczypce do Segerów mają cienkie, dopasowane końcówki (trzpienie), które wchodzą w otwory pierścienia. Umożliwia to przeniesienie siły w sposób stabilny, bez ześlizgiwania się narzędzia i bez nadmiernego wyginania pierścienia. W serwisie elektromechanicznym spotyka się je m.in. przy rozbiórce silników, przekładni i zespołów łożyskowych.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "montażu złączek Wago" – złączki montuje się przez otwarcie dźwigni lub wciśnięcie przewodu; używa się do tego głównie ściągaczy izolacji, wkrętaków, ewentualnie narzędzi do przygotowania końcówek, a nie szczypiec do pierścieni.
  • "wciskania łożysk" – wcisk łożysk wykonuje się prasą, tulejami montażowymi lub przyrządami, które naciskają na właściwy pierścień łożyska; szczypce do Segerów nie zapewniają osiowego, równomiernego docisku.
  • "profilowania końców przewodów" – do tego służą zaciskarki (do tulejek, końcówek oczkowych itp.) lub narzędzia do formowania końcówek; mają zupełnie inną geometrię szczęk niż narzędzia do pierścieni osadczych.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz narzędzie z dwiema cienkimi końcówkami-trzpieniami, pomyśl o elementach z otworami montażowymi (jak pierścień Segera). Z kolei narzędzia do przewodów zwykle mają gniazda zaciskowe, ostrza do ściągania izolacji albo ograniczniki długości odizolowania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pierścienie Segera (pierścienie osadcze) to sprężyste elementy zabezpieczające, które blokują przesuw osiowy części na wałku lub w otworze. Najczęściej zabezpieczają łożyska, tuleje i koła, aby nie "wyszły" z gniazda podczas pracy urządzenia.
Stosuje się szczypce do pierścieni osadczych (do Segerów). Mają cienkie końcówki dopasowane do otworów w pierścieniu, co pozwala go ścisnąć lub rozprężyć w kontrolowany sposób bez uszkodzenia elementu.
Najbardziej charakterystyczne są dwie cienkie końcówki-trzpienie na końcu szczęk. W przeciwieństwie do zaciskarek nie mają gniazd zaciskowych, a w przeciwieństwie do szczypiec uniwersalnych nie mają zębów do chwytania – ich zadaniem jest praca w otworach pierścienia.
Śrubokręt łatwo się ześlizguje, a pierścień jest sprężysty i może "odskoczyć". To grozi uszkodzeniem pierścienia, zarysowaniem wałka/gniazda oraz urazem dłoni lub oka. Dedykowane szczypce dają stabilny chwyt i kontrolę nad siłą.
Tak. Spotyka się szczypce do pierścieni zewnętrznych (na wałek) i wewnętrznych (do otworów), a także wersje proste i wygięte pod kątem. Dobór zależy od tego, czy pierścień trzeba ścisnąć czy rozprężyć oraz od dostępu w urządzeniu.
Bardzo często przy serwisie silników, wentylatorów, przekładni i wszelkich zespołów łożyskowych. Pierścienie Segera utrzymują łożyska i tuleje w oprawach oraz na wałkach, dzięki czemu zespół nie zmienia położenia podczas drgań i obciążeń.
Najczęstsze błędy to użycie niewłaściwego typu szczypiec (wewnętrzne zamiast zewnętrznych), praca bez ochrony oczu, nadmierne odginanie pierścienia (trwała deformacja) oraz próba podważania "na siłę", co niszczy rowek i pogarsza późniejsze trzymanie zabezpieczenia.
Zaciskarka ma matryce (gniazda) o określonych kształtach i rozmiarach zacisku oraz często mechanizm zapadkowy. Szczypce do Segerów mają końcówki-trzpienie i pracują na pierścieniu, a nie na metalowej tulejce końcówki przewodu.
Czasem tak, ale tylko gdy nie jest odkształcony, pęknięty ani "rozciągnięty" poza sprężystość. W praktyce serwisowej, jeśli pierścień traci sprężystość lub ma ślady uszkodzeń, bezpieczniej jest wymienić go na nowy, aby zachować pewne zabezpieczenie.
Warto przećwiczyć rozpoznawanie narzędzi z typowych zdjęć: szczypiec (w tym do Segerów), ściągaczy izolacji, zaciskarek, wkrętaków i przyrządów pomiarowych. Pomaga też kojarzenie: element sprężysty z otworami → zwykle potrzebne są szczypce z trzpieniami.
info

Statystycznie 64% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Szczypce do pierścieni Segera (pierścieni osadczych) służą do ich bezpiecznego zdejmowania i zakładania na wałkach lub w otworach."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Pierścień Segera" – opis elementu i zastosowania, https://pl.wikipedia.org/wiki/Pier%C5%9Bcie%C5%84_Segera (dostęp: 2026-02-27)
  • KNIPEX: strona produktowa "Circlip Pliers / Szczypce do pierścieni osadczych" – przeznaczenie i sposób użycia, https://www.knipex.com/ (sekcja produktów: Circlip Pliers) (dostęp: 2026-02-27)
  • GEDORE: katalog/sekcja narzędzi "Szczypce do pierścieni osadczych" – opis zastosowania, https://www.gedore.com/ (kategoria: circlip pliers) (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Instrukcje producentów narzędzi (katalogi szczypiec do pierścieni osadczych i ich zastosowań)
  • Podręczniki z podstaw montażu/demontażu łożysk i połączeń wał–łożysko–oprawa
  • Materiały BHP dotyczące bezpiecznego używania narzędzi ręcznych i pracy przy elementach sprężystych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego