KWALIFIKACJA ELE2 - PAŹDZIERNIK 2013

PYTANIE NR 27.
Narzędzie przedstawione na zdjęciu służy do
Ilustracja przedstawia narzędzie, które jest najprawdopodobniej szczypcami do wymiany pierścieni.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Narzędzie ze zdjęcia jest przeznaczone do pracy z pierścieniami osadczymi (sprężystymi elementami zabezpieczającymi na wałach lub w otworach).
Dlatego poprawne jest wskazanie "wymiany pierścieni", a nie czynności typowych dla zaciskarek czy ściągaczy izolacji.

Pełne wyjaśnienie:

Pierścienie osadcze (często nazywane też pierścieniami Segera) to sprężyste elementy zabezpieczające, które utrzymują części na swoim miejscu, np. łożyska, tuleje lub koła zębate na wałku albo w gnieździe. Do ich montażu i demontażu stosuje się specjalne szczypce: końcówki narzędzia wchodzą w otwory pierścienia i pozwalają go kontrolowanie rozprężyć lub ścisnąć.

Odpowiedź "wymiany pierścieni" jest poprawna, ponieważ opisuje właściwe przeznaczenie takiego narzędzia: zdejmowanie zużytego pierścienia osadczego i zakładanie nowego bez deformowania elementu oraz bez ryzyka uszkodzenia sąsiednich części.

Pozostałe odpowiedzi dotyczą innych grup narzędzi i czynności:

  • "zarabiania przewodów" odnosi się do zaciskania końcówek/tulejek na żyłach przewodów. W praktyce używa się do tego zaciskarek (prasek), które mają matryce dopasowane do przekrojów i typów końcówek, a nie końcówki do chwytania pierścieni.
  • "zdejmowania izolacji" wykonuje się ściągaczami izolacji lub szczypcami do izolacji, które mają nastawę średnicy i zwykle mechanizm cięcia izolacji bez naruszania żyły. Narzędzie do pierścieni nie ma takiej funkcji.
  • "profilowania przewodów" dotyczy kształtowania/gięcia przewodów; stosuje się do tego szczypce płaskie, okrągłe lub specjalne giętarki. Narzędzia do pierścieni osadczych nie służą do kontrolowanego profilowania żył.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz narzędzie z końcówkami przystosowanymi do chwytania w otworach elementu sprężystego, myśl o pierścieniach osadczych. Zawsze dobieraj też typ (do wałków lub do otworów) oraz rozmiar, aby praca była bezpieczna i nie powodowała "odstrzelenia" pierścienia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pierścienie osadcze to sprężyste elementy zabezpieczające montowane na wałkach lub w otworach. Ich zadaniem jest zatrzymanie osiowe części (np. łożyska, tulei) i zapobieganie przesuwaniu się elementów podczas pracy maszyny.
Końcówki narzędzia wchodzą w otwory pierścienia. Ściskając lub rozchylając rękojeści, kontrolujesz średnicę pierścienia (rozprężasz albo ściskasz), co umożliwia bezpieczny montaż lub demontaż bez wyginania elementu.
Najczęściej spotkasz pierścienie do wałków (zewnętrzne) oraz do otworów (wewnętrzne). Różnią się kierunkiem działania podczas montażu i tym, czy pracują na zewnętrznej średnicy wałka czy w rowku wewnątrz oprawy.
Śrubokręt łatwo ześlizguje się z pierścienia, co grozi urazem i uszkodzeniem rowka, łożyska lub obudowy. Pierścień może też "odskoczyć" jako element sprężysty. Dedykowane szczypce zapewniają kontrolę i stabilny chwyt.
Dobór zależy od typu pierścienia: do wałków używa się szczypiec rozchylających pierścień, a do otworów – ściskających. Istotny jest też zakres średnic i kształt końcówek (proste, wygięte), by dotrzeć do miejsca montażu.
Często przy demontażu i montażu łożysk oraz elementów na wale wirnika. Pierścień może zabezpieczać łożysko przed przesuwem osiowym. Znajomość narzędzi do pierścieni pomaga wykonać naprawę bez uszkodzeń mechanicznych.
Najczęstsze błędy to zły dobór typu pierścienia (do wałka vs do otworu), użycie nieodpowiednich szczypiec, rozciąganie pierścienia ponad potrzebę oraz montaż w zabrudzonym/uszkodzonym rowku, przez co pierścień nie siada poprawnie.
Czasem tak, ale tylko jeśli nie został odkształcony i zachował sprężystość. W praktyce serwisowej często wymienia się pierścień na nowy, bo jest to element tani, a jego awaria może spowodować poważne uszkodzenia zespołu.
Stosuj okulary ochronne (ryzyko "odstrzelenia" pierścienia), rękawice dobrane do pracy manualnej oraz stabilne podparcie elementu. Pracuj narzędziem dopasowanym do rozmiaru pierścienia i unikaj gwałtownych ruchów.
Szczypce do pierścieni mają końcówki/piny do pracy w otworach pierścienia i nie mają nastaw ani ostrzy do nacinania izolacji. Ściągacz izolacji ma zwykle szczęki tnące, regulację przekroju oraz mechanizm zdejmowania izolacji bez uszkadzania żyły.
info

Statystycznie 67% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Pierścień osadczy" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Pier%C5%9Bcie%C5%84_osadczy (dostęp: 2026-03-04)
  • Wikipedia (PL): "Pierścień Segera" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Pier%C5%9Bcie%C5%84_Segera (dostęp: 2026-03-04)

Materiały:

  • Katalogi/normatywy producentów narzędzi ręcznych (szczypce do pierścieni osadczych) – opisy typów i zastosowań
  • Materiały dydaktyczne z pracowni montażu mechanicznego (pierścienie osadcze, łożyska, wały)
  • Instrukcje BHP dotyczące pracy z elementami sprężystymi i narzędziami ręcznymi

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego