KWALIFIKACJA GIW3 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 14.
Które narzędzie służy do ręcznego ramowania skarp i usuwania luźnych nawisów skalnych w kopalniach eksploatujących złoże na bloki?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Łom górniczy służy do ręcznego podważania i odspajania luźnych fragmentów skał, w tym do ramowania skarp i usuwania nawisów. Tarnik jest narzędziem do obróbki materiału przez ścieranie, a pobijak i klin częściej pracują jako narzędzia uderzane/pośrednie, nie do typowego "obijania" skarpy.

Pełne wyjaśnienie:

Przy ręcznym ramowaniu skarp oraz usuwaniu luźnych nawisów skalnych kluczowe jest narzędzie, które pozwala podważać, odspajać i zrzucać fragmenty skały w kontrolowany sposób. Taką funkcję spełnia łom górniczy: ma kształt umożliwiający wsunięcie końcówki w szczelinę lub pod luźny fragment oraz użycie dźwigni do jego oderwania.

Pozostałe propozycje nie pasują do opisanego zastosowania:

  • Tarnik jest narzędziem do obróbki powierzchni (ścieranie, wyrównywanie). W warunkach kopalni nie jest typowym narzędziem do odspajania nawisów, bo nie zapewnia dźwigni ani skutecznego podważania skały.
  • Pobijak jest z zasady narzędziem używanym z uderzaniem (często jako element pośredni), a nie do precyzyjnego podważania i "obijania" luźnych partii skarpy. W kontekście ramowania liczy się możliwość wejścia pod nawis i użycia dźwigni.
  • Klin służy do rozłupywania/rozpierania materiału po wprowadzeniu i dobijaniu, co jest innym mechanizmem pracy niż ręczne usuwanie luźnych nawisów. Klin bywa pomocny w rozłupywaniu, ale sam w sobie nie jest podstawowym narzędziem do ramowania skarp.

W zadaniach egzaminacyjnych warto kojarzyć: ramowanie skarp = usuwanie luźnych fragmentów i nawisów poprzez obijanie/podważanie, a więc narzędzie dźwigniowe. To odróżnia łom od narzędzi stricte do ścierania (tarnik) oraz od narzędzi pośrednich do rozłupywania (klin) lub pracy udarowej (pobijak).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Ramowanie skarp to ręczne usuwanie luźnych fragmentów skały z powierzchni skarpy (np. odspojonych odłamków i nawisów), aby zmniejszyć ryzyko obrywu. W praktyce polega na kontrolowanym obijaniu i podważaniu miejsc, które mogą się samoczynnie osunąć.
Typowym narzędziem do podważania i odspajania luźnych fragmentów skały jest łom górniczy. Działa jak dźwignia: pozwala wsunąć końcówkę pod odspojony fragment i oderwać go kontrolowanie, zamiast próbować go ścierać lub rozłupywać klinem.
Tarnik służy do obróbki przez ścieranie i wygładzanie, a nie do pracy dźwigniowej. Przy nawisach skalnych potrzebujesz narzędzia, które wejdzie w szczelinę i pozwoli podważyć materiał. Tarnik nie zapewnia skutecznego podparcia ani siły odspajającej.
W typowym ramowaniu skarp klin nie jest narzędziem pierwszego wyboru, bo działa głównie przez rozpieranie po dobijaniu, czyli w innym mechanizmie niż podważanie. Klin może być pomocniczy w rozłupywaniu, ale do szybkiego usuwania luźnych nawisów praktyczniejszy jest łom.
Najprościej skojarzyć funkcję: łom pracuje jako dźwignia (podważanie, odspajanie), a pobijak jest narzędziem związanym z uderzaniem lub pracą pośrednią. Jeśli w pytaniu pojawia się ręczne usuwanie luźnych fragmentów ze skarpy, zwykle chodzi o łom.
Wykonuje się je wtedy, gdy na skarpie widać odspojenia, spękania lub nawisy, które mogą się oberwać i zagrozić ludziom albo sprzętowi. To działanie prewencyjne, realizowane przed wejściem w strefę zagrożenia lub przed rozpoczęciem dalszych robót w sąsiedztwie skarpy.
Ramowanie skarp zmniejsza ryzyko obrywów i spadania odłamków skalnych, które mogą uderzyć pracownika, uszkodzić maszyny lub zablokować drogi technologiczne. Usunięcie luźnych elementów ogranicza niekontrolowane zdarzenia i poprawia bezpieczeństwo stanowiska pracy.
Określenie "na bloki" sugeruje eksploatację, w której uzyskuje się większe fragmenty (bloki) materiału. W takim środowisku częściej spotyka się prace ręczne związane z oczyszczaniem powierzchni, odsłanianiem oraz usuwaniem luźnych nawisów, aby zachować jakość i bezpieczeństwo robót.
Najczęstsze błędy to wybór narzędzia "na skojarzenie" (np. klin, bo kojarzy się ze skałą) zamiast analizowania czynności z treści pytania. Drugi błąd to mylenie narzędzi do ścierania/obróbki (tarnik) z narzędziami do podważania (łom).
Najlepiej uczyć się funkcjami: dopasuj narzędzie do czynności (podważanie, uderzanie, rozpieranie, ścieranie). Rób krótkie fiszki "czynność → narzędzie" i ćwicz na przykładach pytań. W praktyce egzaminacyjnej często wystarczy rozpoznać mechanizm pracy: dźwignia, udar lub ścieranie.
info

Około 67% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że łom górniczy służy do ręcznego podważania i odspajania luźnych fragmentów skał, w tym do ramowania skarp i usuwania nawisów.

Materiały:

  • Słowniki/encyklopedie terminów górniczych (hasła dotyczące narzędzi ręcznych)
  • Instrukcje stanowiskowe i BHP dla robót na skarpach w kopalniach odkrywkowych
  • Podręczniki z technologii robót górniczych w odkrywkach (część: narzędzia i prace ręczne)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego