Klasyfikacja Spauldinga dzieli wyroby medyczne na trzy grupy według ryzyka przeniesienia zakażeń i tego, z jakimi tkankami mają kontakt. Od tej oceny zależy dobór metody dekontaminacji.
- Wyroby krytyczne penetrują jałowe tkanki lub układ naczyniowy, dlatego wymagają sterylizacji.
- Wyroby półkrytyczne mają kontakt z błonami śluzowymi lub uszkodzoną skórą, lecz zwykle nie wchodzą do jałowych przestrzeni organizmu; wymagają co najmniej dezynfekcji wysokiego poziomu.
- Wyroby niekrytyczne dotykają wyłącznie nieuszkodzonej skóry; wystarcza dezynfekcja niskiego/średniego poziomu zgodnie z procedurą.
Odpowiedź "Półkrytyczna" jest właściwa dla endoskopu (zwłaszcza giętkiego, np. gastroenterologicznego lub bronchoskopu), ponieważ taki wyrób kontaktuje się z błonami śluzowymi przewodu pokarmowego lub dróg oddechowych, ale nie jest przeznaczony do typowego penetrowania jałowych tkanek. Z tego powodu standardem jest dezynfekcja wysokiego poziomu po dokładnym czyszczeniu.
Odpowiedź "Krytyczna" bywa wybierana przez pomyłkę, gdy miesza się endoskopy giętkie z endoskopami sztywnymi używanymi w chirurgii (np. w procedurach wymagających wejścia do jałowych przestrzeni) albo gdy utożsamia się endoskop z jego akcesoriami. To właśnie akcesoria penetrujące tkanki (np. narzędzia biopsyjne) są krytyczne i muszą być sterylne.
Odpowiedź "Niekrytyczna" jest nieprawidłowa, bo endoskop nie ogranicza się do kontaktu z nieuszkodzoną skórą. Błona śluzowa wymaga wyższego poziomu bezpieczeństwa niż skóra.
Odpowiedź "Sterylizacyjna" nie jest kategorią Spauldinga (to nie jest jedna z trzech grup). W Spauldingu sterylizacja jest wymaganą metodą dla wyrobów krytycznych, a nie nazwą stopnia czystości.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz wyrób mający kontakt z błonami śluzowymi (jama ustna, drogi oddechowe, przewód pokarmowy), najczęściej jest to kategoria półkrytyczna i kluczowe jest poprawne czyszczenie oraz dezynfekcja wysokiego poziomu.
