W recepturze aptecznej rozdrabnianie (trituracja) w moździerzu ma na celu uzyskanie drobniejszego rozmiaru cząstek oraz lepszej jednorodności mieszaniny. Część surowców sprawia jednak trudności technologiczne: mogą być lotne, mięknąć pod wpływem tarcia, zbrylać się lub rozmazywać na ściankach moździerza. W takich sytuacjach stosuje się zwilżanie niewielką ilością odpowiedniego rozpuszczalnika, aby usprawnić ucieranie i ograniczyć straty surowca.
Odpowiedź "mentolu" jest właściwa, ponieważ mentol jest surowcem, przy którym w praktyce recepturowej wykorzystuje się małe ilości etanolu jako pomoc w rozdrabnianiu i równomiernym rozprowadzeniu. Etanol działa tu jako środek technologiczny: pomaga w uzyskaniu bardziej podatnej na ucieranie masy/zwilżonego proszku i ułatwia przeniesienie substancji do kolejnych składników mieszaniny.
Pozostałe opcje nie pasują do tego typowego zastosowania:
- "mocznika" – to substancja dobrze rozpuszczalna w wodzie i często rozpatrywana w kontekście higroskopijności oraz rozpuszczania, a nie konieczności zwilżania etanolem do samego rozdrabniania.
- "siarczanu miedzi" – jest surowcem krystalicznym, ale nie jest klasycznym przykładem substancji, którą "trzeba" zwilżać etanolem 96% w trakcie ucierania; przy takim surowcu ważniejsze są inne aspekty technologiczne i bezpieczeństwo postępowania.
- "kwasu borowego" – zwykle nie wymaga dodatku etanolu 96% jako warunku koniecznego do rozdrobnienia; w praktyce częściej zwraca się uwagę na prawidłowe rozproszenie i jednorodność, bez obowiązkowego zwilżania alkoholem.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "niewielka ilość etanolu 96% v/v podczas rozdrabniania", warto skojarzyć to z sytuacją, w której rozpuszczalnik jest użyty w minimalnej ilości jako pomoc technologiczna, a nie jako pełnoprawny składnik rozpuszczający całą porcję surowca.
