Odwarstwienie tynku od podłoża (często nazywane też odspojeniem) polega na tym, że warstwa tynku przestaje być trwale związana z podłożem. Między tynkiem a ścianą mogą powstać lokalne pustki, a tynk "pracuje" jak cienka okładzina nieprzyklejona na całej powierzchni.
W praktyce budowlanej jednym z prostych sposobów rozpoznania takich miejsc jest próba opukowa (ostukiwanie powierzchni tynku, np. trzonkiem młotka). Fragment dobrze związany z podłożem zwykle daje dźwięk bardziej "twardy", a fragment odspojony – głuchy, pusty odgłos, ponieważ drga nad pustką.
Pozostałe odpowiedzi są typowymi objawami innych problemów i nie są jednoznacznym dowodem odspojenia:
- "Łatwość zarysowania powierzchni tynku ostrzem" częściej wskazuje na niską twardość/wytrzymałość powierzchniową, zbyt słabe związanie spoiwa, błędy w pielęgnacji lub niewłaściwe proporcje zaprawy. Taki tynk może być przyczepny do podłoża, ale słaby na powierzchni.
- "Widoczne na powierzchni tynku zarysowania" mogą wynikać ze skurczu, zbyt szybkiego wysychania, nieprawidłowego zacierania, ruchów konstrukcji lub podłoża. Zarysowanie nie przesądza o powstaniu pustki pod tynkiem.
- "Widoczne na powierzchni tynku pęknięcie" to również objaw nieswoisty: pęknięcia mogą mieć przyczyny technologiczne (skurcz), podłoża (rysowanie muru), wykonawcze (zła grubość, brak siatki w miejscach newralgicznych) albo eksploatacyjne. Pęknięcie może współistnieć z odspojeniem, ale samo w sobie nie jest pewnym kryterium.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedziach pojawia się badanie "na budowie" (np. opukiwanie) oraz typowy objaw akustyczny, zwykle dotyczy to właśnie odspojenia/odwarstwienia, a nie wyłącznie pęknięć czy rys na powierzchni.