W instalacji solarnej (obiegu czynnika, najczęściej roztworu glikolu) powietrze lub gazy mogą pojawić się w przewodach szczególnie po montażu, napełnianiu, spuszczaniu czynnika albo ingerencji serwisowej. Dlatego najczęstszą i "pierwotną" przyczyną ich obecności jest nieodpowietrzenie układu solarnego lub odpowietrzenie wykonane niewłaściwie (zbyt krótko, przy złych nastawach przepływu, bez odpowiednich punktów odpowietrzania).
Skutki zapowietrzenia są w praktyce dość charakterystyczne:
- spadek lub skoki przepływu w obiegu,
- głośna praca instalacji (bulgotanie, szumy),
- gorszy odbiór ciepła z kolektorów i spadek sprawności,
- ryzyko kawitacji i przyspieszonego zużycia pompy.
Odpowiedź "uszkodzonej pompy cyrkulacyjnej" bywa wybierana intuicyjnie, bo objawy zapowietrzenia przypominają problemy z obiegiem. Jednak uszkodzenie pompy jest zwykle skutkiem trudnych warunków pracy (np. kawitacji) albo niezależną awarią, a nie typową przyczyną tego, że w instalacji znajduje się powietrze.
Opcja "nieprawidłowego umiejscowienia grupy pompowej" może utrudniać odpowietrzanie (np. gdy układ sprzyja gromadzeniu się gazów), ale samo umiejscowienie nie tłumaczy najczęstszego scenariusza powstawania problemu: powietrze zostało wprowadzone podczas napełniania i nie zostało usunięte.
Podobnie "nieprawidłowego zamontowania naczynia wzbiorczego" częściej wpływa na stabilność ciśnienia i bezpieczeństwo pracy (kompensację rozszerzalności, pracę zaworu bezpieczeństwa), a nie stanowi standardowej, najczęstszej przyczyny obecności powietrza w obiegu. W zadaniu pytanie brzmi "przede wszystkim", więc należy wybrać przyczynę najbardziej typową i podstawową z punktu widzenia uruchomienia.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu o instalacje solarne pojawia się słowo "powietrze" w obiegu, w pierwszej kolejności rozważ procedury napełniania i odpowietrzania oraz elementy służące do usuwania gazów (odpowietrzniki, separatory). Dopiero potem oceniaj awarie mechaniczne.
