Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA HGT12 - CZERWIEC 2016



PYTANIE NR 23.
Oblicz cenę gastronomiczną brutto jednej lampki winiaku o pojemności 40 ml, jeżeli restauracja zakupiła butelkę winiaku o pojemności 0,5 1 za 50,00 zł, zakład stosuje marżę gastronomiczną w wysokości 200%, a stawka podatku VAT wynosi 23%.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Butelka 0,5 l = 500 ml, więc daje 500/40 = 12,5 porcji. Koszt 1 porcji netto: 50,00/12,5 = 4,00 zł. Marża 200% oznacza cenę netto 3× koszt: 4,00×3 = 12,00 zł. Cena brutto: 12,00×1,23 = 14,76 zł.

Pełne wyjaśnienie:

Najpierw trzeba policzyć, ile porcji (lampek) da się uzyskać z jednej butelki. Pojemność butelki 0,5 l to 500 ml. Jedna lampka ma 40 ml, więc liczba porcji wynosi 500/40 = 12,5. W zadaniach kalkulacyjnych dopuszcza się ułamek porcji, bo liczymy koszt jednostkowy, a nie faktyczne wydanie ostatnich mililitrów.

Następnie wyznaczamy koszt zakupu jednej porcji: 50,00 zł / 12,5 = 4,00 zł. To jest baza do dalszej kalkulacji.

Teraz stosujemy marżę gastronomiczną 200%. Przy takim zapisie w zadaniach szkolnych zwykle oznacza to podniesienie ceny o 200% kosztu, czyli: cena netto = koszt + 200% kosztu = 3× koszt. Otrzymujemy 4,00 zł × 3 = 12,00 zł netto.

Na końcu doliczamy podatek: cena brutto = 12,00 zł × 1,23 = 14,76 zł.

Dlaczego pozostałe wyniki są błędne? Wartość 4,00 zł to sam koszt porcji bez marży i bez podatku. Wynik 9,84 zł odpowiada sytuacji, gdy doliczono tylko podatek do kosztu lub zastosowano niepełną podwyżkę. Wartość 16,00 zł może wynikać z pomylenia sposobu liczenia marży/narzutu albo z błędnego zaokrąglenia liczby porcji.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj kolejno: (1) liczba porcji z opakowania, (2) koszt porcji, (3) cena netto po marży, (4) cena brutto po podatku. To ogranicza pomyłki w procentach.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Jak obliczyć liczbę porcji 40 ml z butelki 0,5 l?
Przelicz litry na mililitry: 0,5 l = 500 ml. Następnie podziel pojemność butelki przez wielkość porcji: 500 ml / 40 ml = 12,5 porcji. W kalkulacji kosztu jednostkowego dopuszcza się ułamki, bo liczymy koszt na 1 porcję.
Co oznacza marża gastronomiczna 200% w kalkulacji ceny?
W typowych zadaniach szkolnych zapis "marża 200%" oznacza, że do kosztu dolicza się 200% kosztu. Czyli cena netto = koszt + 2×koszt = 3×koszt. Trzeba odróżnić to od sytuacji, gdy procent liczony jest od ceny sprzedaży.
Jak policzyć koszt jednej lampki winiaku z ceny butelki?
Najpierw oblicz liczbę lampek z butelki (pojemność butelki w ml / 40 ml). Potem koszt 1 lampki to: cena zakupu butelki / liczba lampek. Ten koszt jest bazą do naliczenia marży i dopiero potem podatku.
Kiedy dolicza się podatek: przed marżą czy po marży?
W zadaniach kalkulacyjnych zwykle najpierw wyznacza się cenę netto po marży, a dopiero na końcu przelicza na cenę brutto przez doliczenie podatku. Dzięki temu nie miesza się pojęć: marża dotyczy kalkulacji ceny sprzedaży, a podatek zmienia tylko kwotę brutto.
Dlaczego w zadaniu wychodzi 12,5 porcji, a nie 12?
To efekt dzielenia 500 ml przez 40 ml. W praktyce ostatnia część produktu może być stratą lub inną porcją, ale w kalkulacji kosztu jednostkowego stosuje się wynik matematyczny. Zaokrąglanie liczby porcji na początku często zniekształca wynik w groszach.
Co to jest cena brutto w gastronomii?
Cena brutto to kwota, którą płaci gość, czyli cena po doliczeniu podatku. W zadaniach: najpierw wyliczasz cenę netto (po marży), a potem mnożysz przez (1 + stawka podatku), aby otrzymać cenę brutto do cennika.
Jakie są najczęstsze błędy w zadaniach z marżą i podatkiem?
Najczęściej myli się jednostki (0,5 l z 0,5 ml), miesza marżę z narzutem albo dolicza podatek w złej kolejności. Częsty błąd to też zaokrąglanie pośrednich wyników zbyt wcześnie, co daje inną końcówkę groszową niż w odpowiedziach.
Jak sprawdzić, czy wynik ceny brutto jest realistyczny?
Porównaj wynik z kosztem porcji. Cena brutto powinna być wyraźnie większa niż koszt, bo zawiera marżę i podatek. Gdy wychodzi wartość zbliżona do kosztu (np. 4–5 zł), to znak, że pominięto marżę lub policzono złą liczbę porcji.
Dlaczego najpierw liczy się cenę netto, a nie od razu brutto?
Bo marża służy do ustalenia ceny sprzedaży (na poziomie netto), a dopiero potem dolicza się podatek, aby uzyskać kwotę do zapłaty. Takie rozdzielenie etapów jest czytelne i ogranicza pomyłki, szczególnie przy kilku procentach w zadaniu.
Jak przygotować się do zadań z kalkulacji napojów na egzaminie?
Ćwicz schemat: przeliczenie pojemności → liczba porcji → koszt porcji → cena netto po marży → cena brutto po podatku. Rób zadania z różnymi porcjami (20–50 ml) i różnymi procentami, a wyniki zapisuj z dokładnością do groszy.
info

Statystycznie 53% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Butelka 0,5 l = 500 ml, więc daje 500/40 = 12,5 porcji."

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Obliczenia_procentowe - dostęp 2026-03-01
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Mar%C5%BCa - dostęp 2026-03-01
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Podatek_od_towar%C3%B3w_i_us%C5%82ug - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Notatki z ekonomiki gastronomii: marża, narzut, kalkulacja ceny
  • Zestawy zadań z rachunku procentowego (podwyższanie ceny o procent, obliczanie ceny brutto)
  • Materiały szkolne o kalkulacji potraw i napojów (kalkulacja porcji, ceny sprzedaży)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego