Miernik płynności produkcji (wskaźnik wykorzystania czasu pracy) pokazuje, jaka część dostępnego czasu pracy była rzeczywiście wykorzystana produktywnie, a nie utracona na przestoje. Stosuje się go m.in. w ocenie efektywności pracy w obszarach magazynu (np. kompletacja, pakowanie, załadunek), gdzie rejestruje się przerwy i przestoje.
Wzór:
Płynność = [(czas pracy ogółem − czas przestojów) / czas pracy ogółem] × 100%.
Krok 1: ustalenie czasu pracy ogółem
W zadaniu są dwie zmiany, a każda trwa 8 godzin, więc czas ogółem = 2 × 8 h = 16 h.
Krok 2: obliczenie czasu produktywnego
Przestój w ciągu dwóch zmian wyniósł 3,2 h, więc czas produktywny = 16 h − 3,2 h = 12,8 h.
Krok 3: obliczenie wskaźnika
12,8 / 16 = 0,8, a po zamianie na procenty: 0,8 × 100% = 80%.
Dlaczego pozostałe wartości są błędne?
- 50% mogłoby wyjść przy założeniu, że połowa dnia była przestojem, ale tu przestój to 3,2 h z 16 h, czyli znacznie mniej niż połowa.
- 75% jest wynikiem typowego błędu zaokrągleń lub przyjęcia innego (niepodanego) czasu przestoju; przy danych 16 h i 3,2 h matematycznie wychodzi dokładnie 80%.
- 90% sugeruje bardzo mały przestój (ok. 1,6 h z 16 h). To nie pasuje do danych 3,2 h, które obniżają płynność bardziej.
Wskazówka egzaminacyjna: przy wielu zmianach zawsze najpierw policz czas ogółem jako sumę czasów wszystkich zmian, a dopiero potem podstaw przestój z całego analizowanego okresu.