KWALIFIKACJA BUD16 + BUD17 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 11.
Oblicz minimalną głębokość, którą powinien mieć wykop pod gazociąg polietylenowy PE100 SDR11 DN110, jeżeli wymagane przykrycie rurociągu wynosi 0,8 m, a grubość podsypki 0,1 m.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Minimalna głębokość wykopu to suma wymaganego przykrycia, grubości podsypki oraz wysokości rury w przekroju. Dla DN110 przyjmuje się średnicę ok. 0,11 m, więc: 0,8 m + 0,1 m + 0,11 m = 1,01 m. Pozostałe wyniki wynikają z pominięcia warstwy lub błędnego przeliczenia 110 mm.

Pełne wyjaśnienie:

W tego typu zadaniach "minimalna głębokość wykopu" oznacza, jak głęboko trzeba wykonać dno wykopu względem poziomu terenu, aby po ułożeniu rurociągu i wykonaniu podsypki zachować wymagane przykrycie (warstwę gruntu nad górną tworzącą rury).

Aby to policzyć, sumuje się grubości warstw w przekroju pionowym:

  • przykrycie rurociągu: 0,8 m (od wierzchu rury do powierzchni terenu),
  • średnica rury: dla DN110 przyjmuje się ok. 110 mm, czyli 0,11 m,
  • podsypka: 0,1 m (pod rurą).

Obliczenie:

0,8 m + 0,11 m + 0,1 m = 1,01 m

Dlatego odpowiedź "1,01 m" jest zgodna z założeniami zadania.

Dlaczego pozostałe wartości są niepoprawne?

  • "0,90 m" zwykle wynika z dodania tylko 0,8 m + 0,1 m, czyli pominięcia średnicy rury. To częsty błąd, gdy ktoś traktuje przykrycie jak pełną głębokość wykopu.
  • "1,10 m" często pojawia się po nieuzasadnionym zaokrągleniu (np. do pełnych dziesiątych) albo po błędnym uznaniu, że DN110 to 0,20 m lub że trzeba dodać "zapas". W zadaniu wymagane jest minimum wynikające z danych, bez dodatkowych marginesów.
  • "1,21 m" może wynikać z błędnego przeliczenia 110 mm na 0,21 m lub z dodania dodatkowej warstwy, której nie podano. Jeśli w zadaniu nie ma informacji o obsypce nad rurą lub warstwach konstrukcyjnych nawierzchni, nie należy ich dopisywać do rachunku.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze narysuj w myślach prosty przekrój: teren → przykrycie → rura → podsypka → dno wykopu. Potem upewnij się, że wszystkie wartości są w metrach i dopiero wtedy dodawaj.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej liczy się ją jako sumę: przykrycie (nad rurą) + średnica rury + podsypka (pod rurą). Wszystkie wartości muszą być w metrach. To proste dodawanie warstw w przekroju pionowym.
"Przykrycie" to wysokość warstwy gruntu od wierzchu rury do poziomu terenu. Nie jest to głębokość wykopu. Aby dostać głębokość dna wykopu, trzeba jeszcze uwzględnić średnicę rury i podsypkę.
Bo przykrycie liczy się nad rurą, a dno wykopu jest pod rurą. W przekroju pionowym rura "zajmuje" swoją średnicę, więc aby zejść od poziomu terenu do dna wykopu, trzeba przejść przez warstwę przykrycia, całą rurę i podsypkę.
W zadaniach praktycznych zwykle przyjmuje się, że DN110 odpowiada wymiarowi około 110 mm. Przeliczenie: 110 mm = 11 cm = 0,11 m. Kluczowe jest poprawne przesunięcie przecinka i praca w jednej jednostce.
Najczęstsze pomyłki to: pominięcie średnicy rury (wynik za mały), błędne przeliczenie mm na m (wynik za duży lub za mały) oraz nieuzasadnione dodawanie "zapasów", których nie ma w treści. Pomaga szkic przekroju i kontrola jednostek.
W takim uproszczonym rachunku zwykle nie, bo głębokość wynika z przykrycia, podsypki i średnicy rury. SDR odnosi się do relacji średnicy do grubości ścianki i ma znaczenie wytrzymałościowe, ale bez dodatkowych danych nie zmienia sumowania warstw.
W praktyce oznaczenia zależą od systemu, ale w wielu zadaniach szkolnych DN110 traktuje się jako wymiar odpowiadający ok. 110 mm w przekroju rury do prostych obliczeń geometrycznych. Na egzaminie liczy się spójność z danymi i typowym założeniem.
Dolicza się je tylko wtedy, gdy są podane w treści zadania albo jednoznacznie wymagane w poleceniu. Jeśli zadanie mówi wyłącznie o przykryciu i podsypce, nie należy samodzielnie dodawać innych warstw, bo prowadzi to do zawyżenia wyniku.
Oceń rząd wielkości: przykrycie 0,8 m już jest blisko 1 m, a średnica rury 0,11 m i podsypka 0,1 m dodają ok. 0,21 m. Suma powinna wyjść trochę powyżej 1 m, czyli około 1,0–1,1 m. To szybka kontrola logiczna.
Ćwicz schemat: narysuj przekrój, wypisz warstwy, ujednolić jednostki, policz sumę. Powtarzaj typowe przeliczenia mm↔m i zadania na przykrycie/podsypkę. Warto też rozwiązać kilka wariantów z innymi DN, aby utrwalić metodę.
info

Statystycznie 64% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Minimalna głębokość wykopu to suma wymaganego przykrycia, grubości podsypki oraz wysokości rury w przekroju."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z robót ziemnych i budowy sieci gazowych (skrypty szkolne/branżowe)
  • Instrukcje montażu rurociągów PE (opracowania producentów rur i kształtek) – w części dot. wykopów i podsypki
  • Zestawy zadań rachunkowych dla technika gazownictwa: głębokości, przykrycia, podsypki, przeliczenia jednostek

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego