KWALIFIKACJA MED9 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 26.
Oblicz stężenie molowe roztworu NaOH, jeżeli na miareczkowanie 25 mL tego roztworu zużyto 10 mL roztworu HC1 o stężeniu 0,1 mol/L.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Reakcja zobojętniania HCl i NaOH przebiega w stosunku 1:1, więc w punkcie równoważnikowym liczba moli kwasu równa się liczbie moli zasady w próbce. Oblicz n(HCl)=0,1 mol/L · 0,010 L = 0,001 mol, a następnie c(NaOH)=0,001 mol / 0,025 L = 0,04 mol/L.

Pełne wyjaśnienie:

W miareczkowaniu kwasu zasadą korzystamy z tego, że w punkcie równoważnikowym ilości reagujących substancji są zgodne ze stechiometrią reakcji.

Dla HCl i NaOH zachodzi reakcja:

HCl + NaOH → NaCl + H2O

Widzimy współczynniki 1 i 1, więc 1 mol HCl reaguje z 1 mol NaOH. To oznacza, że liczba moli HCl zużyta do miareczkowania jest równa liczbie moli NaOH obecnej w miareczkowanej próbce roztworu.

Krok 1: oblicz liczbę moli HCl zużytą w miareczkowaniu
Stężenie HCl: 0,1 mol/L
Objętość HCl: 10 mL = 0,010 L
n(HCl) = c · V = 0,1 · 0,010 = 0,001 mol

Krok 2: przenieś stechiometrię na NaOH
Skoro stosunek jest 1:1, to:
n(NaOH w próbce) = n(HCl) = 0,001 mol

Krok 3: wyznacz stężenie NaOH w badanym roztworze
Objętość próbki NaOH: 25 mL = 0,025 L
c(NaOH) = n/V = 0,001 / 0,025 = 0,04 mol/L

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 0,25 mol/L – typowy skutek pomylenia 25 mL z 0,25 L albo błędnej proporcji; wynik byłby zbyt duży w stosunku do danych miareczkowania.
  • 0,4 mol/L – często wynika z pominięcia jednego miejsca po przecinku przy zamianie objętości (np. 0,010 L potraktowane jako 0,10 L) lub z błędu w dzieleniu.
  • 2,5 mol/L – to wynik skrajnie zawyżony, zwykle przez użycie mL jako L (brak przeliczenia na litry), co daje błąd rzędu 1000.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj objętości w litrach i sprawdzaj, czy wynik "ma sens" – przy 0,1 mol/L titranta i małej objętości zużycia nie wyjdzie bardzo wysokie stężenie analitu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw oblicz liczbę moli titranta: n = c · V (V w litrach). Następnie, korzystając ze stechiometrii reakcji, przenieś tę liczbę moli na analit. Na końcu policz stężenie analitu: c = n / V(próbki).
HCl jest kwasem jednoprotowym, a NaOH dostarcza jednego jonu OH⁻ na cząsteczkę. W reakcji HCl + NaOH → NaCl + H2O jeden mol kwasu reaguje z jednym molem zasady, więc w punkcie równoważnikowym mol HCl = mol NaOH.
Punkt równoważnikowy to moment, w którym ilości reagujących substancji są zgodne ze stechiometrią reakcji. W miareczkowaniu kwasu zasadą oznacza to, że dodano dokładnie tyle zasady, aby zobojętnić cały kwas (lub odwrotnie) w analizowanej próbce.
Aby przeliczyć mililitry na litry, dzielisz przez 1000: 10 mL = 0,010 L, a 25 mL = 0,025 L. To kluczowe, bo wzór n = c · V wymaga objętości w litrach; brak przeliczenia daje zwykle błąd 1000 razy.
Tak, ale tylko gdy reakcja ma stosunek molowy 1:1 (jak HCl i NaOH). Wtedy można zapisać: c(HCl)·V(HCl) = c(NaOH)·V(NaOH). Gdy stechiometria jest inna (np. kwas wieloprotonowy), trzeba uwzględnić współczynniki reakcji.
Najczęstsze pomyłki to: brak zamiany mL na L, zamiana objętości próbki z objętością titranta, błędne założenie stechiometrii (np. 2:1), oraz proste błędy rachunkowe w dzieleniu. Pomaga zapisywanie jednostek przy każdym kroku.
Gdy wynik jest skrajnie wysoki lub niski w porównaniu z użytym titrantem. Przykładowo, jeśli titrant ma 0,1 mol/L i zużyto go niewiele (np. 10 mL), to stężenie analitu w 25 mL próbki raczej nie będzie rzędu kilku mol/L. Warto wtedy sprawdzić jednostki.
Stężenie molowe (molarność) to liczba moli substancji rozpuszczonej w 1 litrze roztworu. Jednostką jest najczęściej mol/L (czasem zapisywane jako mol·dm−3). W zadaniach rachunkowych kluczowe jest użycie objętości w litrach.
Sprawdź równanie reakcji i "liczbę reaktywnych protonów/OH⁻". Dla kwasów jednoprotowych (jak HCl) i zasad dostarczających jeden OH⁻ (jak NaOH) jest 1:1. Dla kwasów wieloprotonowych lub wodorotlenków wielowodorotlenowych stosunek może być inny.
Ćwicz schemat: 1) zapis reakcji, 2) n = c·V, 3) stechiometria, 4) c = n/V. Rób konsekwentnie przeliczenia mL→L i zapisuj jednostki. Warto rozwiązać serię krótkich zadań z różnymi objętościami i stężeniami.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 61% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Reakcja zobojętniania HCl i NaOH przebiega w stosunku 1:1, więc w punkcie równoważnikowym liczba moli kwasu równa się liczbie moli zasady w próbce."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Miareczkowanie" https://pl.wikipedia.org/wiki/Miareczkowanie - accessed 2026-02-18
  • Wikipedia (PL): "Stężenie molowe" https://pl.wikipedia.org/wiki/St%C4%99%C5%BCenie_molowe - accessed 2026-02-18
  • Wikipedia (PL): "Zobojętnianie" https://pl.wikipedia.org/wiki/Zoboj%C4%99tnianie - accessed 2026-02-18

Materiały:

  • Skrypty i podręczniki z chemii ogólnej: stężenia roztworów i stechiometria
  • Materiały dydaktyczne z analizy miareczkowej (kwas–zasada): punkt równoważnikowy, przeliczenia
  • Zbiory zadań rachunkowych z chemii (molarność, titracje)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego