Pytanie dotyczy oceny samodzielności podczas wykonywania złożonych czynności życia codziennego, czyli takich aktywności, które są konieczne, aby osoba mogła funkcjonować w środowisku społecznym w sposób względnie niezależny. Do tego celu stosuje się skalę Lawtona (Lawton–Brody), znaną jako narzędzie do oceny instrumentalnych czynności życia codziennego (IADL).
W praktyce opiekuńczej czynności złożone obejmują m.in. umiejętność korzystania z telefonu, robienia zakupów, przygotowywania posiłków, prowadzenia gospodarstwa domowego, przyjmowania leków zgodnie z zaleceniami czy zarządzania pieniędzmi. Są to aktywności bardziej wymagające poznawczo i organizacyjnie niż podstawowa samoobsługa.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Barthel – indeks Barthel jest klasycznie używany do oceny podstawowych czynności dnia codziennego (ADL) i stopnia zależności w samoobsłudze oraz mobilności. Nie jest ukierunkowany na złożone funkcjonowanie społeczne.
- Katza – skala Katza (Katz ADL) również opisuje podstawowe ADL (np. kąpiel, ubieranie, toaleta, jedzenie), a nie czynności instrumentalne.
- Douglasa – nie jest standardowo rozpoznawana jako podstawowa skala do oceny IADL w tym kontekście; w typowych zestawieniach narzędzi oceny funkcjonalnej w opiece i geriatrii dominują Lawton–Brody dla IADL oraz Barthel/Katz dla ADL.
Wskazówka do nauki: jeśli w treści pojawiają się sformułowania typu "złożone czynności", "funkcjonowanie w społeczeństwie", "organizacja życia", najczęściej chodzi o IADL, czyli skalę Lawtona–Brody. Gdy mowa o samoobsłudze (mycie, jedzenie, ubieranie) – częściej będzie to ADL (Barthel lub Katz).
